Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Dagblašiš Vķsir - DV

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Dagblašiš Vķsir - DV

						DAGBLAÐIÐ & VÍSIR. FIMMTUDAGUR 26. NÓVEMBER 1981.
Þá streymir hiö prentaöa mál
aft nýju út um landsins byggö-
ir, blöö, timarit og bækur. Þeir
hafa sjálfsagt verið margir,
sem andað hafa léttara, þegar
prentaradeilan ieystist. Sumir
hafa séö fram á glfurlegt fjár-
hagslegt tap og jafnvel gjald-
þrot, ef hiínhefðienst fram yfir
jólaauglýsinga- og bókavertiö,
hjá mörgum bókagerðarmann-
inum heföi orðið þröngt i búi i
jólamánúði, ef þeir hefou þurft
aö vera í verkfalli þá og jafn-
framt séö fram á margra
mánaöa verkfall til viðbótar,
vegna þess að sá timi hefði verið
liðinn sem kverkatak þeirra
dugði.
Ekki er ég alveg frá þvi að
sumum hafi llka létt vegna þess
að tima opinberrar frétta-
skömmtunar lauk með undirrit-
un samninganna. A meðan eng-
in blöð koma út er það nær ein-
vörðungu á valdi fárra starfs-
manna rikisf jölmiðlanna, hvaða
IFRELSISATT?
Kjallarinn
hrif á samvisku, hversu
vandaöir sem menn eru. Ég get
þó ekki að þvi gert að mér
hnykkti við, þegar ég hlustaði á
morgunfréttir utvarpsins I gær-
morgun. Þá var þess getið, að i
AlþýðublaÖinu hafi verið frá-
sögn af því að ákveðinn þing-
maður hafi haldið þvi fram á
fjölmennum fundi stúdenta, að
tveir rússneskir kjarnorkukaf-
bátar af fullkomnustu gerð
væru að staðaldri innan
islenskrar fiskveiðilögsögu.
Nú þarf þetta vissulega ekki
að koma á óvart. A meðan
rússneskir kjarnorkukafbátar
villast upp i kálgarða i Sviþjóð
er auðvitað himinhrópandi
barnaskapur að láta sér detta i
kjarnorkukafbátarnir hefðu
verið frá annarri þjóð, og ein-
hver fjölmiðlaglaður þing-
maður úr öðrum flokki hefði
belgt sig upp i sölum alþingis
utan dagskrár vegna þeirra?
Þessari spurningu ætla ég ekki
að reyna að svara, enda er það
ekki hægt, þar stæði skoðun
gegn skoðun. Hin spurningin
skiptir lika meira máli i minum
augum og hún er sem fyrr segir
þessi: Hefði þetta mál kannski
alls ekki komist I ríkisfjölmiðla,
ef deila bókagerðarmanna og
viðsemjanda þeirra heföi ekki
verið leyst og blað birt fréttina?
Þessari spurningu er auðvitað
ekki heldur auðvelt að svara,
þar getur fullyrðing staðið gegn
atburðir og ummæli eru talin
frásagnarverðog hvaða skýring
er talin hin rétta að baki þeirra.
Meira frelsi nauðsyn-
legt.
Nú ætia ég mér ekki að fara
að taka undir margradda söng
um undarlega afgreiðslu vina
mina á rikisfjölmiðlunum á
fréttum, nema að litlu leyti. Ég
veit að þeir, sem þar vinna, af-
greiða þær eftir bestu sam-
visku, en skoðanir hafa lika á-
hug að þeir virði 200 sjómilna
fiskveiðilögsögu okkar. Engu að
siður hlýtur sú spurning að
vakna, hvers vegna þessi um-
mæli þingmannsins urðu frétt
fyrir það, að þau birtust i blaði.
Ekki siður verður sú spurning
áleitin, eftir að maður kemst að
raun um að hann hefur endur-
tekið þau á þingi daginn eftir I
umræðum, sem getið var um i
fréttum án þess að þessara um-
mæla væri getið. Spurningar
sem vakna eru raunar einkum
tvær. Hin fyrri er: Hefði þetta
alls   ekki   þótt   fréttnæmt   ef
fullyrðingu, en engu að siður er
ljóst aö fyrr taldi rikisútvarpið
ekki nauðsynlegt að skýra frá
ummælum þingmannsins. Þetta
mál segir mér að við þurfum
meira frelsi i fréttaflutningi,
fleiri aðila sem dreifa upp-
lýsingum, svo minni likur séu á
þvi að fréttnæmir atburðir og
ummæli detti uppfyrir, hvort
heldur sem það nú er vegna
mismunandi fréttamats og
skoðana, eða af hreinni vangá.
Hillir undir lausn?
Mjög mikil umræða hefur verið
I þjóðfélaginu að undanförnu
um svokallað frjálst'útvarp, en
þar er átt við útvarp, sem ekki
er rikisrekið og ekki undir mið-
stýringu sömu aðila og ráða
Ríkisútvarpinu. Sú umræða
getur varla endað nema á einn
veg, sem sé þann að einkaréttur
Rikisútvarpsins verði afnum-
inn, spurningin er um hvenær
það gerist. En vissulega varðar
þá miklu hvernig það verður
gert. Videóvitleysan og öll fjár-
plógsstarfsemin i sambandi við
hanaerlýsandiviti fyrir þá sem
um þessi mál eiga að fjalla.
Úrræðaleysi ráðherranna i um-
ræðum um þessimál á alþingiá
dögunum er annað leiðarmerki,
sem menn þurfa að hafa i huga.
Það sýnir að setja þarf lög, sem
jafvel ráðherrar komast ekki
hjá að taka mark á og skilja, að
ógleymdri borgarstjórninni I
Reykjavik.
Já, borgarstjórnin i Reykja-
vik. Ég get ekki sleppt þvi að
minnast á hana. Ég er sjálfur
yfirlýstur stuðningsmaður þess
að einkaréttur Rikisútvarpsins
verði afnuminn og ég fagna þvi
auðvitað samþykkt hennar um
það mál. En það sama get ég
ekki sagt um afgreiðslu hennar
á kaplamálinu fræga. Mér er
ljóst að bæði prófkjör og
sveitarstjórnarkosningar eru
framundan. En að sveitarstjórn
stærsta sveitarfélags landsins
skuli gera aðra eins samþykkt
um verknað, sem allir virðast
viðurkenna að sé ólöglegur, og
útskýringarnar eftir á — drott-
inn minn sæll og góður! Ég verð
að viðurkenna að ég tek ofan
fyrir borgarfulltrúum Alþýðu-
bandalagsins, sem greiddu i
þessu mali atkvæði i samræmi
við almennt siðgæði.
Afall?
Þessi afgreiðsla borgar-
stjórnarinnar I Reykjavik getur
orðið alvarlegt áfall fyrir okkur,
sem viljum frjálsan rekstur út-
varps og sjónvarps. Hún sannar
andstæðingum okkar að var-
hugavert geti verið að sleppa
þessum málum lausum, nema
innan mjög strangra laga. I
það minnsta verður sveitar-
stjórnum   tæplega   treyst  eftir
Magniís Bjarnfreðsson
Magnús Bjarnfreðsson
skrifar um fréttaflutning
Ríkisútvarpsins í sam-
bandi viö prentaraverk-
fallið og stöðvun blaö-
anna. Hann segir: „Ekki
er ég alveg frá því að
sumum hafi lika létt
vegna þess að tíma opin-
berrar f réttaskömmt-
unar lauk með undirritun
samninga".
Hér er Magnús að
draga í efa fréttamat
fréttamanna Rikisút-
varpsins/ og nefnir dæmi
því til áréttingar.
í frelsisátt?
þetta til þess að gæta laga og
réttar varðandi höfundarrétt,
sem er eitt þýðingarmesta
málið I þessu sambandi, og við
höfum staðfest i alþjóða-
samningum, eftir þvi sem ég
best veit.
Það væri slæmt ef aumingja-
skapur framkvæmdavalds og
lýðsskrumssamþykkt sveitar-
stjórnarmanna á haustdögum
yrðu til þess að koma i veg fyrir
aukið frelsi I útvarpsrekstri.
Hver dagurinn sem liður sann-
færir mig betur og betur um að
það frelsi sé nauðsynlegt. En
það er eins og óhamingju sumra
þjóðfélagsafla hérlendis verði
allt að vopni.
Svarthöfði
Hef ndaraðgerðir gegn prentf relsinu
Blöð eiga mjög í vók að verjast nú
á dögum, ekki síöur á íslandi en ann-
ars staðar. Veldur þar miklu, að sótt
er að þeim á ýmsa vegu vegna nýj-
unga í prentiðninni, sem þeim er
nauðsynlegt að tileinka sér, en hin
margvíslegu og flóknu kerfi, sem
byggja á gömlum merg og gömlum
hefðum, vilji setja fótinn fyrir sjálf-
sagða og eðlilega þróun með þeim
hætti að hún verður ekki eins hag-
kvæm og skyldi og sums staðar
óframkvæmanleg.
Blöð snúast gegn þessu aftur-
haldi iðnstéttanna með ýmsu móti, en
sum þeirra hafa lent svo illa úti f
viðureigninni við iðnstéttirnar, að
þau eru komin að fótum fram.
Alkunna er aðförin að The Times í
London, einu virtasta blaði á Vestur-
löndum. Þar stóðu lengi yfir deilur,
sem settu raunar blaðið á hausinn,
þótt ástralskur milljónamæringur
yrði til að kaupa það, svona eins og
aðalstign, og verður ekki séð að hann
hafi bjargað því til frambúðar. Mun
honum eflaust vera nóg að fá það
fyrir milljónirnar sinar að hafa verið
siðasti maður, sem átti The Times of
London, fyrst honum datt ekki í hug
að kaupa Big'Ben.
Þá rambar Berlingske Tidende f
Kaupmannahöfn á barmi gjaldþrots
vegna aðgerða iðnaðarmanna gegn
því. Fyrirtækið Berlingske Hus, sem
rak umfangsmikla útgáfustarfsemi,
lenti í langvinnum kjaradeilum við
grafíska sveinafélagið þar, og virðist
félagið ekki ætla að láta laust fyrr en
hið gamla og gróna fyrirtæki er
komið á höfuðið. Og nú síðast liefur
Aftenposten í Osló verið tekið fyrir,
en það er stærsta blað Noregs. Með-
limir félags prentara, sem vinna við
blaðið, munu vera um fjögur hundr-
uð talsins, en forustumaður þeirra er
Gunnar Nordby. Talið er vfst að
Gunnar muni ekki skilja við Áften-
posten fyrr en blaðið er komið á
hausinn.
Það merkilega við þessa upptaln-
ingu er, að hér er um þrjú ihaldsblöð
að ræða, sem bæði voru rfk og
áhrifamikil. Miklu skiptir fyrir
ákveðna aðila að koma þeim fyrir
kattarnef, enda er þess þá að vænta
að önnur pressa eflist að allri dáð og
hljóti eitthvað af útbreiðslu fhalds-
blaðanna. Auk þess breytist hið póli-
tiska svið, þegar raddir þeirra eru
þagnaðar. Þótt menn leggi gjarnan
þannig mælikvarða á aðgerðir gegn
blöðum, er hinu oftar gleymt, að hér
er Ifka um að ræða aðgerðir gegn
prentfrelsinu, sem hingað til hefur
verið talinn mikilsverður þáttur f Iffi
frjálsra þjóða. Prentarar f Englandi,
Danmörku og Noregi, svo dæmi séu
nefnd, virðusl ekki láta sig varða um
prentfrelsið, þótt þeir Ifti svo á að
öðru leyti, að þeir séu miklir bógar á
vettvangi prentaðs máls.
Hér á landi er nýafstaðið stutt
verkfall prentara undir stjórn stéttar-
bræðra þeirra, sem ætla sér að drepa
Berling og Aftenposten. Samið hefur
verið um sex mánaða frest. En það er
aðeins frestur, og blöð á íslandi og
prentfrelsið vita ekki hvað þá tekur
við. Það er þvi eðlileg afleiðing þeirr-
ar óvissu sem rfkir á þessum tfmum
stöðugrar blaðaaftöku, að menn
freisti að steypa þeim blöðum saman,
sem sameinast geta. Slfkt telst aðeihs
til sjálfsagðara og eðlilegra varnarað-
gerða. Ðagblaðið og Visir eru bæði
óháð blöð og þurfa ekki að-spyrja
flokkana f landinu að einu eða neinu.
Þau hafa nú sameinast á erfiðum
¦ (iiiium, sem eru framundan í blaðaút-
gáfunni. Prentfrelsið er undirstaða
allrar blaðaútgáfu, og fjárhagslega
sterk útgáfufyrirtæki tryggja það
frelsi betur en dreifðir aðilar. Það á
svo eftir að reyna á það, að sex mán-
uoiiiii liðnum, hvort prentarar ætla
að lála leiða sig út f hefndaraðgerðir
gegn prentfrelsinu, eða hvort þeir
ætla að verja það hvað sem einstakir
forustumenn segja.
Svarthöfði.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40