Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Dagblašiš Vķsir - DV

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 271. tölublaš - Helgarblaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Dagblašiš Vķsir - DV

						14
LAUGARDAGUR 26. NÓVEMBER 1994
I
Frjálst.óháð dagblaö
Útgáfufélag: FRJÁLS FJÖLMIÐLUN HF.
Stjórnarformaður og útgáfustjóri: SVEINN R. EYJÓLFSSON
Framkvæmdastjóri og útgáfustjóri: HÖRÐUR EINARSSON
Ritstjórar: JÓNAS KRISTJANSSON og ELLERTB. SCHRAM
Aðstoðarritstjóri: ELÍAS SNÆLAND JÓNSSON
Fréttastjórar: JÖNAS HARALDSSON og GUÐMUNDUR MAGNÚSSON
Auglýsingastjórar: PALL STEFANSSON og INGÓLFUR P. STEINSSON
Ritstjórn, skrifstofur, auglýsingar, smáauglýsingar: ÞVERHOLTI 11,
blaðaafgreiðsla, áskrift: ÞVERHOLTI 14; 105 RVÍK. SlMI (91)63 27 00
FAX: Auglýsingar: (91 )63 27 27 - aðrar deildir: (91 )63 29 99
GRÆN NÚMER: Auglýsingar: 99-6272 Askrift: 99-6270
AKUREYRI: STRANDG. 25. SlMI: (96)25013. BLAÐAM.: (96)26613.
FAX: (96)11605
Setning, umbrot, mynda- og plötugerð:
ISAFOLDARPRENTSMIÐJA HF.
Prentun: ÁRVAKUR HF. - Áskriftarverð á mánuði 1550 kr. m/vsk.
Verð í lausasölu virka daga 150 kr. m/vsk. - Helgarblað 200 kr. m/vsk.
Vandínn hófst í vor
Hluta erfiðleikanna viö samninga um kjör sjúkraliða
á sjúkrastofnunum í Reykjavík er hægt að rekja aftur
til síðasta vors. Þá var hafið flokkspóhtískt ferli, sem á
eftir að reynast þjóðinni dýrkeypt. Þar voru að verki fjár-
málaráðherra og þáverandi borgarstjóri í Reykjavík.
Mikil póhtísk örvænting einkenndi þennan tíma. Fjár-
málaráðherra og þáverandi borgarstjóri voru reiðubúnir
til að fórna hagsmunum þjóðarinnar til að kaupa kosn-
ingasigur í Reykjavík. Þess vegna sömdu þeir við hjúkr-
unarfræðinga daginn fyrir borgarstjórnarkosningar.
í rauninni fólst meiri spilling í aðgerð tvímenninganna
en í tilfallandi fyrirgreiðslum fyrrverandi bæjarstjóra í
Hafnarfirði og fyrrverandi heilbrigðisráðherra. Tví-
menningarnir notuðu aðgang sinn að almannafé til að
reyna að koma í veg fyrir stjórnarskipti í Reykjavík.
Komið hefur í ljós, að samningur fjármálaráðherra
og fyrrverandi borgarstjóra við hjúkrunarfræðinga í vor
fól í sér meiri hækkanir og meiri kostnað en fullyrt var
á þeim tíma. Kostnaðaraukinn nemur sennilega um 15%
og á eftir að enduróma lengi á vinnumarkaði.
Kosnmgasamningurinn við hjúkrunarfræðinga hlýtur
að hafa fordæmisgildi fyrir sjúkrahða að þeirra mati.
Þeir vilja hafa hliðsjón af nýgerðum samningum. Auk
þess eru sjúkrahðar enn meiri láglaunastétt en hjúkrun-
arfræðingar og geta því krafizt enn meiri hækkunar.
Fjármálaráðherra fer með rangt mál á Alþingi, er
hann segir sjúkraliða hafa hækkað í launum umfram
aðrar stéttir á undanförnum árum. Fyrir því er enginn
fótur. Hins vegar er löng reynsla af því, að þessi fjármála-
ráðherra trúir því, sem honum hentar hverju sinni.
Harkan í vinnudeilu fjármálaráðherra og sjúkraliða
stafar að verulegu leyti af forsendum, sem fjármálaráð-
herra bjó sjálfur til í vor, þegar hann var að reyna að
verja flokk sinn falli í borgarstjórnarkosningunum. Þá
sáði hann til endurkomu séríslenzku verðbólgunnar.
Ekki er nóg með, að sjúkraliðar miði við 15% hækkun
hjúkrunarfræðinga plús láglaunaprósentu handa sér.
Láglaunahópar utan heilbrigðisgeirans ætla líka að miða
við kosnmgasamninginn, þegar þeir fara í gang um eða
eftir áramótin. Það verða líka erfiðir samningar.
Ríkisstjórnin horfist í augu við að missa verðbólguna
af stað aftur rétt fyrir alþingiskosningar i april, af því
að fjármálaráðherra tók í vor þá skammsýnu ákvörðun
að misnota almannafé til að reyna að kaupa kosningasig-
ur handa fyrrverandi borgarstjóra í Reykjavík.
Erfitt verður að vinda ofan af því ferli, sem fór af stað
í vor. Mikil átök mun kosta að reyna það. Reynslan sýn-
ir, að ríMsstjórnir eru ekki harðar af sér, þegar kosning-
ar og kjósendur eru í aðsigi. Þá fyrst missa þær tökin á
fjármálum ríkisins og fara að reyna að kaupa sér frið.
Þegar rMsstjóniin og stiómarflokkarnir fara að átta
sig á, hvaða kaleikur hefur verið færður þeim fyrir til-
stiUi fjármálaráðherra og fyrrverandi borgarstjóra, án
þess að atkvæðakaupin lánuðust, er hætt við, að þessir
aðilar kunni ráðherranum litlar þakkir fyrir framtakið.
Oft skáka íslenzkir valdhafar í því skjólinu, að það sé
vandi síðari tíma og hugsanlega annarra aðila að hreinsa
upp eftir óvandaða meðferð valdhafanna á fjármunum
almennings fyrir kosningar. Það muni gleymast á nokkr-
um árum. En nú koma skuldaskilin óvenjulega snemma.
Ljóst virðist að minnsta kosti, að afleiðingar kosninga-
samningsins í vor verði fyrirferðarmiklar á aðfaratíma
alþingiskosmnganna, sem verða eftir nokkra mánuði.
Jónas Kristjánsson
Bihac-bardagi
getur boðað
Króatíustríð
Síösumars hrakti fimmti her
Bosniustjórnar sveitir uppreisnar-
foringjans Fikret Abdic af svæöinu
umhverfis Bihac í norðvesturhorni
Bosníu. Abdic er múslími, var á
sínum tíma auðugasti kaupsýslu-
maður gömlu Júgóslavíu, en sagði
Bosníustjórn upp trú og hollustu
og tók upp arðvænleg viðskipti við
Serba, bæöi á yfirráðasvæðum
þeirra í Króatíu og Bosníu. Hann
fékk skjól ásamt leifunum af liði
sínu hjá Krajina-Serbum innan
landamæra Króatíu.
Eftir þennan árangur sneri
fimmti herinn sér að því að færa
út yfirráðasvæði Bosníustjórnar til
austurs og suðurs frá Bihac, og
tókst í haust að hrekja her Serba
af 250 ferkílómetra svæði. En brátt
kom á daginn að hann hafði teygt
sig of langt. Serbum í Bosníu var
mikið í mun að sýna aö aðdrátta-
bann af hálfu Serbíustjómar hefði
ekki dregið úr þeim mátt, og þrátt
fyrir það tókst þeim að koma
þungavopnum sínum til vígstöðv-
anna austur af Bihac.
Árangurinn er sá að Serbar hafa
unnið aftur landið sem Bosníuher
tók af þeim og meira til. Lið Abdics
sækir auk þess að Bihac-svæðinu
úr norðri. Síðast þegar fréttist voru
framvarðasveitir Serba komnar
inn í Bihac sjálfa.
Borgin og svæði umhverfis hana
hefur verið lýst griðasvæði af hálfu
Sameinuðu þjóðanna, en samtökin
hafa engin tök haft á að framfylgja
oröum sínum. Serbar hafa meinað
birgðalestum, bæði með matvæli
og lyf, um aðgang aö griðasvæðinu
svokallaða mánuðum saman. Þeg-
ar þeir loks leyfðu 200 friöargæslu-
mönnum úr her Bangladesh för til
Bihac var flestum þeirra gert að
skilja eftir riffla sína. í vikunni
bárust orð frá sveitinni aö hún
ætti aðeins mat til tveggja daga.
En þegar loftárásir voru gerðar á
Erlend tíðindi
Magnús Torfi Ólafsson
Bihac með flugvélum frá flugvelh
Serba í Krajina í Króatíu, urðu al-
þjóðasamtökin að bregðast við. Að
beiðni Öryggisráösins gerðu árás-
arflugvélar NATO flugvöll Serba í
Udbina ónothæfan og síðan réðust
tvívegis á loftvarnavirki Serba inn-
an Bosníu, þegar skotið var á eftir-
litsflugvélar bandalagsins.
En þessar aðgerðir léttu í engu
af Bosníuher í vörn Bihac. Þegar
þetta er ritað standa mál þannig
að ráð NATO er á skyndifundi í.
Brussel og ræðir um að lýst verði
yfir bannsvæði umhverfis griða-
svæðið, svo umboð fáist frá SÞ til
loftárása á þungavopn Serba, virði
þeir ekki bannið.
Samtímis reynir sir Michael
Rose, yfirmaður friðargæsluliðs
SÞ, að koma á vopnahléi við Bihac
og helst víðar í Bosníu, og hefur
farið þeirra erinda til Pale, höfuð-
stöðva Serba. Bosníustjórn hefur
tekið sams konar málaleitun lík-
lega.
Hvort sem Serbar ganga lengra
eða skemmra í sókninni við Bihac
hefur þeim tekist að sýna fram á
að þrátt fyrir aðdráttabann frá
Serbíu eru þeir færir um að sýna
Bosníustjórn, SÞ og NATO í tvo
heimana. Hvenær sem þeim sýnist
svo geta þeir tekið á ný að þjarma
að Sarajevo og griðasvæðunum
þrem í Austur-Bosníu, Gorazde,
Sbrenica og Zepa.
Gildir þá einu þótt vopnasölu-
bann væri afnumið gagnvart Bos-
níustjórn, ehis og vilji er fyrir á
Bandaríkjaþingi. Áhrif af slíkri
ákvörðun kæmu allt of seint til að
vega upp á móti yfirburðum Serba
í vopnabúnaði á líðandi stund.
Léttvopnað friðargæslulið, aðal-
lega frá Evrópulöndum, er alls
ófært um að skakka leikinn, og var
aldrei til þess ætlað. Málatilbúnað-
ur Bandaríkjamanna er ómerkur,
af því þeir hafa ekki viljað hætta
einum einasta sinna manna í frið-
argæsluhlutverk, hvað þá heldur
til að kljást við Serba ásamt Bos-
níuher.
Bosníustríðið er því eins háska-
legt og nokkru sinni fyrr, og við
bætist að herhlaup Krajina-Serba
frá Króatíu inn í Bosníu hefur auk-
ið líkurnar á að upp úr sjóði á ný
í nágrannaríki Bosníu í norðri og
vestri. Serbar hafa haft á sínu valdi
á þriðja ár þrjár sneiðar af Króatíu,
sem í reynd búta landið í sundur.
Króatíumenn gerast æ óþolin-
móðari yfir að ekkert miðar þeim
verkefnum friðargæsluliðs SÞ á
yfirráðasvæðum Serba að afvopna
þá, gæta landamæra og sjá um að
brotthraktir Króatar fái snúið aftur
til heimkynna sinna. í janúar
greiðir þing Króa'tíu atkvæði um
hvort endurnýja eigi umb.oð gæslu-
liðsins, og þykja úrslit tvísýn.
Króatíustríð gæti því bæst við Bos-
níustríðið innan skamms.
Sveit úr friöargæsluliöi SÞ í eftirlitsferð á brynvagni eftir götunni í Sarajevo sem fengið hefur heitið Leyni-
skvttubraut.                                                                                                                                        Simamynd Reuter
Skoðanir annarra
Færeyska þögnin
„í næstum því 50 ár ríkti alger þögn um Færeyjar
í dönskum stjórnmálum. Enginn danskur stjórn-
málamaður þorði að koma nærri málefnum eyjanna.
Færeyingar höfðu líka landstjórn og af þeim vindla-
kassarekstri vildi ekki nokkur maður skipta sér þrátt
fyrir að stór hluti peninganna kæmi frá danska rík-
inu."           Úr forystugrein Jyllands-Posten 23. nóv.
Gro hótar
„Gro Harlem Brundtland forsætisráðherra lét í
gær hart mæta hörðu. Ef flokkar á Stórþinginu ætla
að koma í veg fyrir að hugsanleg já-niðurstaða úr
þjóðaratkvæðagreiðslunni komist í gegnum þingið
er Gro opin fyrir því að slíta þingi og boða til kosn-
inga. Með þeim hætti vonast hún til að geta þrýst
hugsanlegri já-niðurstöðu í gegnum stríðsglatt þing-
ið. Á bak við þetta útspil forsætisráðherrans hggur
aö ákveðinn minnihluti á Stórþinginu segist ekki
ætla að beygja sig fyrir vilja fólksins ef aðild verður
samþykkt með litlum mun í þjóðaratkvæðagreiðsl-
unni. Við styðjum heilshugar kröfu forsætisráðherr-
ans um að Stórþingið verði að virða þá niðurstöðu
ef meirihluti þjóöarinnar vill inn í ESB."
Úr forystugrein Arbeiderbladet 24. nóv.
Færeyjar amt í Danmörku?
„Það væri í raun best ef Færeyjar væru gerðar að
hluta af Norður-Jótlandsamti. En sú skoðun ætti
sjálfsagt erfitt uppdráttar bæði í Færeyjum og á
Norður-Jótlandi. Því verður að taka til hendinni við
endurbætur á sveitarstjórnarmálum í Færeyjum. 50
sveitarfélög fyrir 45 þúsund manneskjur. Þaö hljóm-
ar fáránlega í nútíma samfélagi.
Úr forystugrein Politiken 19. nóv.
T
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64