Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Žjóšviljinn

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Žjóšviljinn

						4) — ÞJÓÐVILJINN -* Miðvikudagur 7. oktober 1953
eiöing nm íou
ið við Suðurlandsbraiit
^
Maður nokkur að nafni Hjört-
þór Ágústsson, rafvirki, lætur
hafa eftir sér í Morgunblaðinu
þann 27. f. m. allskonar þvætt-
ing og ósannindi um íbúðirnar
í holtinu sunnan Suðurlands-
brautar. í hvaða tilgangi hann
fer þar með staðlausa stafi, veit
ég ekki, en hitt er víst að hann
veit eins og allir, sem þarna
búa, að þar er mörgu mjög á-
bótavant frá bæjarins hendi.
Við skulum byrja á því,
hvernig þessi bæjarhluti hefur
orðið -til. Á fyrri hernámsárun-
uní voru reistir þarna mjög
margir hermannaskálar, sem
kallaðir voru Múlakampur og
Herskálakampur. Þessa kampa
báða eru bæjaryfirvöldin búin
að gera að íbúðum handa bæj-
arbúum þótt margur af þessum
hermannaskálum sé alls ekki
íbúðarhæfur. En þrátt fyrir alla
hermannaskála, sem fólkið er
neytt til að búa í vex húsnæð-
isleysið stöðugt. Húsnæðislaust
fólk fer í vandræðum sínum til
bæjaryfirvaldanna og leitar þar
eftir húsnæði eða annarri fyrir-
greiðslu. Bæjaryfirvöldin hafa
á hinn bóginn, af sinni alkunnu
rausn og hjartagæzku, vísað
nokkrum Reykvíkingum á stór-
grýtisholtið ofan braggahverf-
anna, sem ná frá Lækjar-
hvammi og inn undir Sogamýri.
Þessu fólki er sagt: Þarna máttu
byggja en þú mátt ekki byggja
nema úr timbri og ekki nema
eina hæð fjörutíu og átta fer-
metra að stærð, því að þetta
verða að vera færanleg hús
vegna þess að hér er ekkertbú-
veittu var: Þetta getur þú feng-
ið, annað ekki. Við höfum ekk-
ert pláss handa þér annars stað-
ar.
Það má heita undravert hvað
fólkið hefur gert þarna. Sum
húsin verða í framtíðinni, ef
fólkið gefst ekki upp, sæmileg
til íbúðar. En það skal tekið
skýrt fram, að það er bæjaryfir-
yfirvöldunum að þakkarlausu,
því að út á þessi hús fást engin
lán og engin hjálp frá hendi
þess opinbera. Þau virðast vera
fyrir utan lög og rétt hjá láns-
stofnunum og yfirvöldum.
í þessu hverfi eru engar götur,
ekkert frárennsli, lítið vatn og
hverfið er mjög illa uppiýst.
Hjörtþór talar um að þarna séu
böð í húsunum og önnur sjálf-
sögð þægindi. En mér er spurn:
Hver baðar sig i vatnslausu bað-
herbergi? Þá er frárennslið ekki
betra, fólkið verður að hafa
safnþrær við húsin sem oft fyll-
ast og valda hinum mesta ó- •
þægindum og VÍtaverðUm ó-
þrifnaði því að allt er látið sí-
ast út í jarðveginn. Forarlæk-
irnir renna þarna á milli hús-
anna og gef a f rá sér slæman þef
á sumrin.
; Annars hefi ég heyrt að bær-
inn sé að láta setja möl ofan
í verstit rerfnslin. Þess skal
getið, sem gert er, þótt þessar
vegabætur minni óþægilega á
vissa dýrategund, sem ekki þyk-
ir vel upp alin nema hún klóri
yfir skítinn sinn.
Svo eins og til að prýða þetta
vers vegiia var það-ekkj
9
„siysni"
hverfi bæjarins, eru þarna alls
konar skúrar, sem fólki hefur ^"
verið leyft að setja þarna nið-
ur inn á millí húsanna. I sumum
þessara skúra býr fólk, í öðrum
hænsni allt eftir smekk ráða-
mannanna, er plássinu úthluta.
Líka eru þarna aðfluttir smá-
kumbaldar, sem fólk hefur
neyðst til að kaupa og fengið
að setja þarna niður til að búa í.
í flestum þessum kumböldum
eru mjög léleg húsakynni á nú-
tímamælikvarða. Fólkið, sem
þarna býr, hefur ekki haft getu
né fjármagn til að lagfæra hjá
sér. En það sannast þarna sem
víðar í þessum*bæ, að flest er
fátækum fullgott að dómi
þeirra, sem bænum stýra.
Eins og ég drap á í upphafi,
hafa húseigendur þarna engin
lóðarréttindi, en nú mun vera
komið munnlegt loforð sem
mun hafa verið gefið rétt fyrir
síðustu alþingiskosningar um
að þeir verði ekki hraktir í burt
. næstu tiu ár. Margir þeirra eru
að vonast eftir bréfi, sem stað-
festi þetta loforð, en sú von
hefur ekki rætzt enn sem komið
Ég minntist á stærð húsanna
áðán eins og bæjáryíirvöldin
leyfðu hana. . Þarna, , eins og
annars staðar, hefur fólkið ekki
viljað láta þröngsýni og kot-
ungsbrag þeirra, sem bænum
stýra, eyðileggja fyrir sér hús
in og því er það rétt, sem Hjört
þór sagði í Morgunblaðinu, að
í   sumum   húsanna   geta   búið
Morgunblaðið segir í gær
að sósíalistar hafi krafizt
þess að fá mann í nefnd „fyr-
"^
tvær litlar fjölskyldur ef eig-
endunum væri gert kleift að
ljúka þeim.
Vert er að athuga hvað bær-
inn hefur tekið mjúkum hönd-
um á fólkinu, sem þarna býr.
Því er t. d. gert að borga vatns-
skatt og önnur opinber gjöld,
sem á hús eru lögð, þrátt fyrir
það þótt bærinn) hafi aífirei
lagt neitt vatn þarna, heldur
vísað fólkinu á gamla og al-
gjörlega ónóga vatnsleiðslu frá
hernum. íbúarnir munu hafa
neitað að greiða vatnsskattinn
fyrr en þeir fengju vatn, því
að þarna er oftast ekkert vatn
allan daginn í efri hluta holts-
ins. Söm er gerð bæjaryfirvald-
anna og sýnir þetta litla dæmi
hvað langt bærinn gengur í að
plokka fólkið, sem hann hrekur
upp um holt og hæðir bæjar-
landsins.
Nú hef ég.sagt sögu þessa
bæjarhluta eins- og hiuvraun-
verulega er. Og vona ég að það
megi verða til þess, að hvorki
Hjörtþór Ágústsson né aðrir láti
hafa sig til að birta glansmyndir
í blöðunum af ömurlegum stöð-
um þessa bæjaf, 'sem því miður
eru margif til.
Kona.
ir slysni." Blaðið á við það
að Einar Olgeirsson var kos-
inn í fjárhagsnefnd ne'ðri
deildar á fullkomlega lögleg-
an hátt með sex atkvæðum,
en þingmenn flokksins í deild-
inni eru fimm. Ætluðu for-
sprakkar stjórnarflokkanna
¦þá vitlausir að verða og héldu
því fram að þarma hefði orð-
ið slysni, einhver þingmaður
hemámsflokkanna hefði í ó-
gáti skrifað skakkan bókstaf
á seðil sinn. Var síðan fram-
ið það algera gerræði að end-
urtaka kosninguna. 1 síðari
umferð hélzt atkvæðatala
stjórnarflokkanna óbreytt, en
aukaatkvæ'ðið sem sósíalistar
höfðu áður fengið lenti nú
hjá Þjóðvarnarmönnum!!
En þá brá svo undarlega
við að engin mótmælarödd
heyrðist frá hernámsliðinu og
engin krafa um endurtekna
kosningu í þriðja sinn! Hverm
ig stóð á því að það var ekki
„slysni" líka að Þjóðvarnar-
flokkurinn fékk einu atkvæðl
ineira en hanú átti í deild-
inni?
Staðreyndin er sú, að
þarna vaf -einn þingmaður her
uámsflokkanna að gera upp-
reisn gegei. samningum þeirra
innbyrðis, og það á þó ena
a'ð heita löglegt á íslandi að
hafa sjálfstæða skoðun. End-
urtekningin var hreint gjör-
Tæði og ofbeldí. í síðari um-
ferðinnj guggnaði þessi eini
þingmaður, en mótmælti þó
ofbeldinu með því að greiða
Þjó'ðvarnarflokknum atkvæði.
Og þá voru hernámsflokkarn-
ir ánægðir, þá þurfti enga
endurkosningu, þá hafði at-
kvæðið lent á hættulausum
stað.
ið að skipuleggja. Hvernig þÚ|OKKUR gem búum j nýjum Qg
ferð að því að koma þér upp
skýli varðar 'okkur að öðru
leyti ekki um, þú verður að
braska þig fram úr því sjálfur.
Menn, sem eru á götunni með
allt sitt, leggja oft, því miður,
út í ýmislegt vandræða basl,
sem þeir komast tæplega eða
ekki fram úr. Þannig eru þessi
hús flest til orðin. Jafnóðum og
þau hafa orðið fokheld hefur
þetta húsnæðislausa fólk neyðz:
til að flytja í þau. Allir þeir
sem nokkurn skilning hafa,
ættu að geta sagt sér það sjálf-
ir hverskonar íbúð slík hálf-
byggð hús eru.
Áð þessum húsum hefur fólk
svo unnið allar helgar, öll kvöld
og plokkað af sér hvern eyri,!
sem það hefur getað við sig los-
að til að koma þeim eitthváð á-
fram. Þessi lóðaúthlutun yfir
valdanna var síður en svo '
Öllum tilfellum góð né að-
gengileg. T. d. má nefna við eina
lóðaúthlutun þarná, kvartaði
maðurinn, sem lóðina átti að fá,
yfir því hvað hún væri stór-
grýtt og sagði að illt og dýrt
myndi verða að byggja þarna
og spurði hvort hann gæti ekki
, fengið annan stað skárri. Svar
nýlegum húsum eru allar bjarg
ir bannaðar, þégar rafmagnið
fer. Það er ekki nóg með að
ljósið hverfi, heldur er óg'er-
legt að elda mat eða hita kaffi
°sJ°ks.J!a!1Sa hltlfa^ikif ¦Raímagnsleysi — Límileysí Rafveiíunnar —
eina dós — og gæðin koma í ljós?
Cyrir rafmagni, svo að við húk
um í skotum, skítköld og
skjálfandi og híðum þess að
rafmagnið komi. Þannig var
það að minasta kosti á sunnu-
dagkin var. Klukkan að ganga
ellefu fór rafmagnið frá okkur
og fæstir voru kornirr af stað
með matartijbúning. Við gerð-
um okkur vonír um að það
kæmi aftur um tólfleytið — að
þetta væri venjuleg rafmagns-
skömmtun, sem ok'kur hefði
aézt yfir — og við gætum
því borðað á tiltöluiega skikk-
anlegiun tíma, en því var ekki
að heilsa. Þegar klukkan va'r
orðin hálfeitt og ekkert raf-
magn komið, töldum við víst
að um bilun væri að ræða og
ég settist við símann til að
reyna að fá samband við Raf-
veituna og spyrjast fyrir um,
hvenær von væri á mat og
hiýju. En það er ekki auðhlaup
ið að því að ná sambandi við
þá stofnun. Þar virðLst að-
eins vera einn sími, sem fyrir-
spurnum er svarað í, og á
sunnudaginn hefur hálf Rvík
setið við símann til  þess  að
Opnið
leysinu stæði. Eg safvið sím-
ann í heila klukkustund áður
en ég náði sambandi og fékk
þá að vísu góð og liðleg svör
og upplýsingar um orsakir raf-
magnsleysisins. Eg  ætla ekki TIL að ley:
að fara að skammast yfir því
að  rafmagnið   fór,   þótt  það
skapi vandræðaástand á flest-
um heimilum þegaf það hverf-
ur   svona    óforvarendis,    en
mig laeigar  í mesta firóðerni
að   benda   Rafveitunni   á   að
koma  sér   upp  fleiri símum,
svo að veslings rafmagnslausa
og bjargarlausa fólkinu reyn-
ist auðveldara að koma fyr^r-
spurnum  sínum   á   framfæri.
Þegar  iþeir  kippa   okkur   úr HANNA skrifar:
Í"                                           setio vio sunann tu  pess  ao
ÍÖ   sem   hiiúr  göfugu   hefrar[  frétta   hverhig   á   rafmagns-
sambandi fyrirvaralaust á
sunnudagsmorgni ættum við
að eiga heimtingu á að vita
hver orsökin er, án þess að
þurfa að sitja langtímunum
samari við símatnn og hlusta á
slitróttan són. Um leið og Raf
veitati bætir við sig rafmagns-
línum ætti hún að bæta við
sig símalínum. Það er raf-
magnslausu fólki ^áuioabót aðl
vita af hverju rafmagnsleysið
stafar og hvenær von sé á úr-
lausn, svo að hægt sé að gera
ráðstafanir með tilliti til þess.
matarvandamálið
í rafmagnsleysinu gripa sum-
ar húsmæður niðursuðuvarn-
ings, ef þær eru þá svo heppn-
ar að eiga slíkt í husinu á
sumiudögum. Og þá mæta
þeim óyfirstíganlegir örðug-
leikar. Hanna hefur sent Bæj-
arpóstinum bréf( þar sem hún
lýsir vandræðum sínum í sam-
bandi við íslenzkar niður-
suðudósir.
„Eg hef
alltaf reynt að halda fram
íkostum ísletazks iðnaðar og
styðja hann af veikum mætti.
Margar greinar hans eru mjög
langt komnar og þola fyllilega
samanburð við útlenda fram-
le'ðslu, en ein er sú grein sem
virðist eiga langt í land eða
þá að forvígismenn hennar
hafa algerlega misskilið sitt
hlutvefk. Á ég þar við Íramv
leiðslu niðursuðudósa. Árum
saman hefur verið kvartað um
að þær væru ónothæfar en þar
virðist engin breyting ætla a&
verða á. Ég hef bæði glímt vlð
íslenzkar sardínudósir og
stærri sporöskjulagaðar dósir
með síld,"og nú er ég alveg að
gefast upp. Það er engin leið
að komast í þær með neinum
venjulegum dósahníf, í hæsta
lagi getur maður borað eitt-
hvert ómyndargat á dósina og
verður síðan að plokka inni-
haldið út, sem fer við það í
mauk og lítur heldur ógirni-
lega út. Það er ekkert að inni-
haldinu að f'nna en þetta
dósavandamál verður til þess
að allir hljóta að taka erlendar
niðursuðuvörur framyfir þær
íslenzku vegna þess að það er
nokkum veginn öruggt að
maður getur opnað erlendu.
dósirnar. Það er ékki nema
virðingarvert þegar framleið-
endur reyna að vanda vörtt
sína, hafa hana sterka og end-
ingargóða, en það er alger
misskilningur, þegar framleið-
endur niðursuðudósa leggja
mest kapp á að dósirnar séu
úr svo sterku og endingargóðu.
blikki að ekkert vinni á þeim.
Það verður að reyna að ikippa
þessu í lag, að öðrum kosti er
viðbúið að allir gefist upp á að.
ikaupa innlendu niðursuðuvöc*
wrnar. ¦— Hanna",             ;j|
•7
1
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12