Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Žjóšviljinn

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Žjóšviljinn

						4 SÍÐA — ÞJÓDVILJINN Laugardagur 26. janúar 1980
Miwiwm
Málgagn sósíalisma, verkalýðs-
hreyfingar og þjóðfrelsis
ttgefandi: Ctgáfufélag Þjóoviljans
Framkvæmdastjóri: Eiöur Bergmann                                   '
Kitstjórar: Arni Bergmann. Einar Kari Haraldsson.
Kréttastjóri: Vilborg Haröardóttir
L'msjónarmaour Sunnudagsblaðs: Ingólfur Margeirsson.
Rekstrarstjdri: Olfar Þormóosson
Afgreioslustjóri: Valþor Hlööversson
Blaoamenn:Alfheiöur Ingadóttir, Einar Orn Stefánsson, Guojón Frioriks-
son, Ingibjörg Haraldsdóttir, Magnús H. Gíslason, Sigurddr Sigurdórsson.
Þingfréttir: Þorsteinn Magnússon.
tþróttafréttamaour: Ingólfur Hannesson.
Ljósmyndir: Einar Karlsson, Gunnar Elísson
Útlit og hönnun: Guðjón Sveinbjörnsson, Saevar Guobjbrnsson
Handirta- og prdfarkalestur: Andrea Jónsdóttir, Ellas Mar.
Safnvöröur:   Eyjólfur    Arnason
Auglýsingar: Sigrlour Hanna Sigurbjörnsdóttir, Þorgeir Ölafsson
Skrifstofa: Guorun Gubvaroardóttir.
Afgreifisla: Kristin Pétursdóttir. Bára Halldórsdóttir. Bára Sieurbar-
dóttir.
Sfmavarsla: Olöf Halldórsdóttir, SigrlBur Kristjánsdóttir
Bflstjóri: Sigrún Bárbardóttir
Hilsmóöir: Jóna SigurBardóttir
Pökkun: Anney B. Sveinsdóttir, Halla Pálsdóttir, Karen Jónsdóttir.
Otkeyrsla: Sölvi Magnusson, Rafn Guumundsson.
Ritstjörn, afgreiosla og auglýsingar: Sfoumula 6. Revkjavfk.slmi 8 13 33.
Prentun:  Blaoaprent hf.
Kerfi í
blindgötu
•   Sovéska blaöið Izvestía reyndi á dögunum meö aum-
legu yf irklóri að réttlæta handtöku Andreis Sakharofs og
útlegð. Það var látið að því liggja að hann hefði hvíslað
erlendum sendimönnum orð í eyra um störf sín að
sovéskum varnarmálum. Þessi ásökun er fáránleg, um
hálfur annar áratugur er síðan Sakharof vann á vett-
vangi kjarnorkuvígbúnaðar, en þó skiptir það meiru í
þessu samhengi, að ef Sakharof hefði nokkru sinni
ymprað á slíkum hlutum í rækilega hleraðri Moskvu-
borg, þá væri fyrir löngu búið að handtaka hann og
dæma.
•   Hinsvegar er vert að gefa nokkurn gaum að þeirri
staðhæf ingu hins sovéska blaðs, að í Sakharof sjái menn
aðila sem gæti stuðlað að „hugmyndalegri sundrungu" í
sovésku samfélagi. Þetta kemur vel heim við það sem
Hjörleif ur Guttormsson alþingismaður sagði í viðtali hér
í blaðinu í gær: dæmi Sakharof s er mjog skýr vísbending
um að hið sovéska kerf i er statt í blindgötu. Ef að það
getur ekki þolað að nokkrir einstaklingar, sem reiðubún-
ir eru til að taka á sig hættur útskúf unar og f relsissvipt-
ingar, komi á f ramfæri upplýsingum um ýmislegt órétt-
læti og mannréttindabrot í landinu, þá er það að sjálf-
sögðu ekki vitnisburður um styrkleika kerfisins heldur
veikleika. Sumir haf a reynt að heng ja hatt sinn á það, að
Sakharof og samherjar hans haf i komið slíkum upplýs-
ingum á framfæri við erlenda fréttamenn, en slíkar
athugasemdir eru ekki mikils virði. Þeir eru neyddir til
þessað snúa sér til almenningsálits utan lands af þeirri
einföldu ástæðu að enginn vettvangur er þeim opinn
heima f yrir. Ef að ekki væri unnt að hlusta á erlent út-
varp, þá mundi almenningur í Sovétríkjunum ekki vita
að maður eins og Sakharof væri til; sovésk blöð sæju
heldur aldrei ástæðu til að nef na hann með naf ni.
• Sakharof málið er liður í stigmögnun versnandi sam-
búðar rikja, ýfingum í kaldastríðsanda þar sem korn-
sala, íþróttir, menningartengsl og mannréttindi koma í
staðinn f yrir eldf laugar og kúlnahríð. En það er líka lið-
ur í þeirri þrautseigu viðleitni sovéskra stjórnvalda, að
kæfa allir raddir, sem þau ekki geta haft stjórn á. AAeð
því móti telja þau sig vera að lýsa styrk sínum, en sú hin
sama herferð lýsir í raun ekki öðru en ótta, skorti á
sjálfstrausti, pólitískri og siðferðilegri hnignun, sem
hef ur þróast allt frá því fyrir og um 1960 þegar gerðar
voru nokkrar tilraunir til endurnýjunar og umbóta, sem
voru að sönnu f álmkenndar og takmarkaðar, en engu að
síður merkar og örvandi. Ragnar Arnalds komst mjög
réttilega að orði hér í blaðinu í gær um þá þróun sem
handtaka Sakharofs er staðfesting á, að þar stjórnuðu
menn, sem baka Sovétríkjunum meira tjón en nokkur
f jandmaður þeirra gæti gert.
• Varðandi ályktanir sem af ótíðindum síðustu vikna
verða dregnar sagði varaformaður Alþýðubandalagsins,
Kjartan Olafsson, í víðtali hér í blaðinu að fátt væri
nauðsynlegra en að sósíalistar gerðu sér án fyrirvara
grein fyrir því, að ráðamenn í Moskvu væru ekki póli-
tískir lagsbræður okkar á einn eða neinn hátt. Þarna er
komið að veigamiklum atriðum. Andrúmsloft Helsinki-
viðræðna og slökunarstefnu er um margt jákvætt: full-
trúar ólíkra kerf a staðf esta að þeir geta vel ræðst við um
hagvöxtog verslun, um vígbúnað og afvopnun. En þetta
andrúmsloft deyf ir nokkuð vitund manna um það, hve
óralangt er á milli t.d. talsmanna Sovétríkjanna og vest-
rænna sósíalista þegar á dagskrá koma jaf n gíf urlega
veigamikil atriði og málfrelsi og önnur skyld mannrétt-
indi, ríki og einstaklingur, reisn og virðing mannsins
undir sósíalisma. Sovéskir talsmenn munu hafa alla þá
hluti á vörum og f ara um þá mörgum orðum — en menn
skulu ekki gleyma því, að þeir eru að tala um allt annað
en við þegar við tökum okkur þessi orð í munn.
— áb
klippt
„ Ýtrasti
kratismi"
t fyrradag lagði Benedikt
Gröndal fram tillögur Alþýöu-
flokksins vegna þeirra stjórnar-
myndunartilrauna sem hann
hefur nii forystu fyrir. Kratar
hafa staöhæft að hér sé um aö
ræða umræðugrundvöll er feli i
sér vissa málamiðlun, enda séu
,Grálúsugt
plagg"
„Þetta er fráleitt plagg sem
ég tel tilgangslaust og niður-
Iægjandi að ræöa. Þeir kalla
þetta sjálfir tilraun til mála-
miðlunar og segjast hafa hlið-
sjón af hugmyndum og tillögum
sem komið hafa frá öðrum
flokkum. Ekki leynir sér þó
þeirra ættarmót. Plaggið er
grálúsugt af atriðum sem engin
leið er að koma heim og saman
verslun við útlendinga um auð-
lindir landsins. Ég get þvi ekki
séð að þetta sé umræðugrund-
völlur á nokkurn hátt og að mér
læðist sá grunur að það hafi
heldur verið útbúið til þess."
Viðrœöur um
Stefaníu
.Grálúsugf
— segir Páll Péturssún um um-
ræðugrundvöll Beuedikts Gröndal
HEI— „Þetta er fráleitt plagg
sem   ég   tel   tilgangslaust   og
niöurlægjandi      aö      ræða"
' svaraoi   Páll   Pétursson,   al-
""'•"inn spurfti
Um einstök atrifti sagoi hann
m.a.: „Landbúnaðarstefnan i
tillögunum er alveg forkastan-
leg frá orfti til orfts og ekkert
atriftihennar nýtilegt.T.d. ætla
tillögurnar samdar upp Ur til-
lögum sem áður hafi komið
fram.
Þegar farið er að skoða þessar
tillögur krata kemur annað I
ljós eða eins og segir i forsiðu-
fréttTimansigær, þá erhér um
að ræða „ýtrasta kratistma,
þar sem lagt er til að samvinnu-
félög framleiðenda verði i reynd
svo gott sem bönnuð meö þvi að
settar verði reglur sem aðskilji
hagsmuni bænda og vinnslu-
fyrirtækjanna, þvert ofan i
margyfirlýstan vilja bænda
sjálfra".
Tómas Arnason alþingismað-
ur segir i viðtali viö Dagblaðið I
gær að tillögur krata séu stórt
spor aftur á bak miðað við til-
lögur Alþýðuflokksins I vinstri-
viðræðunum. Harðasta gagn-
rýni Framsóknarmanna kemur
þó frá Páli Péturssynialþingis-
manni, enda eigi aö furða þar eö
tillögur krata fela I sér að
Byggðasjóður verði lagöur nið-
ur og dregiö verulega Ur Utflutn-
ingsbótum. I viötali við Timann
i gær segir Páll:
við stefnu Framsóknarfloksins.
Það er miklu fjarstæðara en
hinar upphaflegu tillögur
Alþýðuflokksins sem ræddar
hafa.veriö I stjórnarmyndunar-
viöræðum að undanförnu.
99
yy
Bullandi
kauprán
LandbUnaðarstefnan i tillög-
unum er alveg forkastanleg frá
orði til orðs og ekkert atriði
hennar nýtilegt. T.d. ætla þeir
að fella að mestu niður Ut-
flumingsbætur á bUvöru. Kjara-
málastefnan er bullandi kaup-
rán i fullkominni andstöðu við
launþegásamtökin og samræm-
ist á engan hátt stefnu okkar
framsóknarmanna. Peninga-
málastefnan er vægast sagt
stórgölluð og ég er ekki einu
sinni til viötals um að leggja
Byggðasjóð niður. Þarna felast
einnig   ótrUleg  sttíriðjuplön  og
Klippari getur tekið undir það
meöPáli að ólíklegt er að þess-
ar tillögur krata hafi verið lagð-
ar fram i alvöru sem umræðu-
grundvöllur. Þó er ekki þar með
sagt að samstarf Framsóknar
og krata sé úr sögunni, þvi lik-
legt er aðþessar öfgafullu tilög-
ur krata séu hugsaðar sem leið
hjá Benedikt til þess að geta
sem fyrstlátið umboðið af hendi
og Forseti tslands þá falið það
öðrum. Astæðaþessaer m.a. sú
staðreynd að slðustu daga hafa
farið f ram óformlegar viðræður
milli Alþýðuflokksmanna,
Framsóknarmanna og Sjálf-
stæðismanna um samsteypu-
stjórn þessara fbkka. t þessum
viðræöum hefur komið fram að
Framsóknarmenn geta ekki
fallist á að Alþýðuflokkurinn
hafi fory stu I slikri stjórn heldur
eigi forsætisráðheraembættiö
að koma I hlut Framsóknar-
manna, sem sigurvegara síð-
ustu kosninga. Einnig spilar hér
inn I valdabarátta I Alþýðu-
flokknum. Staðreyndiner sú að
Benedikt nýtur ekki trausts inn-
an þingflokksins til að gegna
forsætisráðherraembætti i nýrri
rlkisstjórn. Aöferð Benedikts til
að koma i veg fyrir að Kjartan
Jóhannsson yrði hugsanlega
forsætisráðherra nýrrar sam-
steypustjórnar er þvi sU að láta
þessa stjórnarmyndunartilraun
mistakast.
Það er þvi ekki óllklegt að
Steingri'mi Hermannssyni verði
á næstunni falið að reyna
stjórnarmyndun og „Stefania"
gæti þvi hugsanlega verið orðin
að veruleika um næstu mán-
aðarmót. Að vlsu getur stjórn-
armyndun undir forystu Stein-
grims strandað á því að Sjálf-
stæðisflokkurinn vill ekki ganga
til sliks samstarfs nema aö
tryggt sé að slík stjórn yrði
undir forystu Geirs Hallgrims-
sonar.                                    þm.
og skorið
Flest blöd og tímarit undanþegin söluskatti
Gefur „Frjálst framtak"
ekki út í ágóðaskyni?
Fiölmörg blöð og tímarit
eru undanþegin söluskatti.
í söluskattslögunum eru
þau ákvæði, að „dagblöð,
hliðstæð blöð og tímarit,
sem ekki eru gefin út í
ágóðaskyni eru undanþeg-
in söluskatti." Að sögn
Ölafs Stefánssonar í fjár-
málaráðuneytinu eru öll
tímarit söluskattsskyld
nema þau hafi fengið
undanþágu hjá ráðuneyt-
inu.
Olafur sagði líklegt að
mikill meirihluti tímarita
hefði þessa undanþágu.
Athygli vekur að á þeim
langa lista tímarita, sem
undanþágu hafa fengið frá
greiðslu söluskatts, eru
flest blöð fyrirtækis þess
sem kallar sig „Frjálst
framtak" og hefur hingað
til verið talið gefa út sín
blöð m.a. í ágóðaskyni.
Frjáls verslun, Sjávarfrétt-
ir, Iðnaðarblaöið, og tþróttablað-
ið greiða ekki söluskatt, en öll
þessi blöð eru gefin út af
„Fr jálsu framtaki". Tiskublaöiö
Lif, sem sama fyrirtæki gefur
út, er hins vegar söluskattskylt.
Við spurðum Ölaf hvort fyrr-
nefnd blöö á vegum „Frjáls
framtaks" sem ekki eru sölu-
skattskyld, væru þá ekki gefin út
i ágóðaskyni samkv. skilgrein-
ingu ráðuneytisins, ,,Nei,
væntanlega   ekki",   sagði  hann.
ólafur sagði að þetta ákvæði I
söluskattslögunum heföi fyrst og
fremst veriö skilgreint á þann
veg, að efni blaðsins væri metið,
þ.e. hvort það væri einkum
afþreyingarefni. T.d. heföi Vikan
ekki fengiö undanþágu, þótt hún
hafi sótt um hana.
t þessu sambandi má benda
á, að á undanþágulistanum eru
m.a. Mánudagsblaðiö og The
White Falcon, vikublað „varnar-
liösins" á Keflavíkurflugvelli, að
ógleymdum Kaupsýslutfðindum
og EldhUsbókinni. Væntanlega
eru þessi blöö þekkt fyrir menn-
ingar- og fræðsluefni fyrst og
fremst.
Ólafur sagði aö undanþágu-
ákvæði söluskattslaganna væru
vissulega tUlkuð nokkuð rUmt.
Timarit með fræðandi efni væru
undanþegin greiðslu söluskatts
þo þau séu gefin út af hlutafélagi
og ágóöasjónarmið ráði þar ein-
hverju, eins og hjá þeim ritum
sem t.d. „Fr jálst framtak" gef-
ur Ut.
Söluskattur er nU 22%, en 1960,
þegar hann var fyrst tekinn upp,
nam hann aðeins 3%. Það liggur
þvi i augum uppi, að það getur
skipt sköpum um þaö hvort blöö
bera sig, að þau fái undanþágu
frá söluskatti. Þau blöð, sem
fengiö hafa slika undanþágu,
hafa hingað til ekki verið svipt
henni. Fyrir nokkrum árum fór
fram könnun á þvi hvort ein-
hverjar þessar undanþágur
skyldi afturkalla, en úr þvl varð
ekki.
-eös
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20