Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Helgarblašiš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Helgarblašiš

						Helgar
10
blaðið
Helpbli
Útgefandi: Fjörðurinn sf.
Framkvæmdastjórn og hönnun:
Sævar Guðbjörnsson.
Ritstjórar og ábyrgðarmenn:
Árni Þór Sigurðsson,
Sigurður Á. Friðþjófsson.
Fréttastjóri:
Guðmundur Rúnar Heiðarsson.
Ljósmyndari:
Kristinn Ingvarsson.
Prófarkalesari:
Hildur Finnsdóttir.
Umbrot:
Silja Ástþórsdóttir.
Auglýsingar:
Svanheiður Ingimundardóttír,
Unnur Ágústsdóttir.
Dreifing:
Sveinþór Þórarinsson.
Heimilisfang:
Síðumúli 37,108 Reykjavík.
Simi á ritstjóm og afgreiðslu: 681333.
Myndriti: 681935
Auglýsingasími: 681310 og 681331.
Prentun: Oddi hf.
Áskriftarverð á mánuði 700 kr.
Þetta er engin þjóðarsátt
Verkalýðshreyfingin á í vanda nú þegar
launafólk sameinast enn einu sinni í kröf-
um um bætt lífskjör og meiri jöfnuð í sairt
félaginu á alþjóðadegi verkafólks, 1. maí.
Forysta hreyfingarinnar hefur í farteskinu
miðlunartillögu frá ríkissáttasemjara sem
allir eru óánægðir með. Samt er mælst til
þess að lillagan verði samþykkt, því meira
verði ekki sótt í stöðunni eins og hún er í
dag.
Talsmenn ríkisstjórnarinnar reyna að
halda því fram að með þessu sé við haldið
þjóðarsáttinni sem náðist í tíð síðustu ríkis-
stjórnar. Það er rangt. Það verður aldrei
þjóðarsátt um þessa tillögu þótt hún verði
samþykkt. Ögmundur Jónasson, formaður
BSRB, hefur sagt að niðurstaðan úr þess-
um viðræðum sé í engu samræmi við það
sem fólk telji réttmætt. Hinsvegar sé
launafólk ekki tilbúið að fylgja kröfum
sínum eftir og því sé þetta eina færa Ieiðin.
Og Ásmundur Stefánsson, forseti ASÍ,
segir að niðurstaðan sem nú liggi fyrir sé
ekki sú sem þau hefðu kosið, en miðað við
aðstæður sé skynsamlegri kostur að sam-
þykkja tillöguna en að fella hana.
Vissulega eru jákvæðir punktar í miðl-
unartillögunni. Þaðá einkum við um lág-
launabætumar. Með þeim tekst að verja
kaupmátt þeirra Iægst launuðu. Þeir sem
hafa miðlungstekjur bera hinsvegar lítið úr
býtum og sumir minna en ekki neitt - og
hefur þó þegar verið vegið grimmt að
kaupmætti þeirra með ýmsum aðgerðum
ríkissljórnarinnar.
Vart verður sagt um yfirlýsingu ríkis-
stjórnarinnar, sem fylgir miðlunartillög-
unni, að þar sé stórmannlega boðið. Þar
ber mest á loforðum um að þessi og hin
réttindi launafólks verði ekki skert á samn-
ingstímanum og að vextir í félagslega hús-
næðiskerfinu verði ekki hækkaðir. Þá er
hámarksgreiðsla fyrir læknisþjónustu
vegna bama lækkuð um helming auk þess
sem böm yngri en 6 ára fá ókeypis þjón-
ustu hjá læknum. Einnig tókst að fá ríkis-
stjórnina til að hætta, í bili að minnsta
kosti, við gjaldtöku vegna hjálpartækja til
sjúkra. Þá lofar ríkisstjómin að takmarka
niðurskurð í heilbrigðiskerfinu þannig að
ekki komi til lokunar öldrunardeilda og að
bamageðdeild Landspítalans verði áfram
starfrækt. Hins vegar er óljóst hvort því
verður mætt með frekari niðurskurði ann-
ars staðar í heilbrigðisgeiranum. Það að
semja þurfi við ríkisvaldið um svo sjálf-
sagða hluti sýnir vel innræti þeirra sem
sitja við stjómvölinn.
Samtök launafólks og atvinnurekcnda
þrýstu mjög á ríkisstjómirta að horfast í
augu við það alvarlega ástand sem hefur
verið að skapast á vinnumarkaðinum;
fjöldaatvinnuleysi sem ekki hefur þekkst
hér á landi í áratugi, atvinnuleysi sem má
rekja beint til aðgerðaleysis stjómvalda í
efnahags- og atvinnumáfum og þeirrar
vaxtastefhu sem ríkisstjórnin hefur stuðlað
að. Þótt vaxtalækkun núna sé vissulega
seint á ferð ber að fagna henni. Hún mun
þó tæpast bjarga þeim heimilum og fyrir-
tækjum sem þegar eru komin á vonarvöl
vegna vaxtaokurs undanfarinna missera.
Rikisstjómin segist einnig tilbúin að
stofna samstarfsnefhd um atvinnumálin,
en færir ekki fram neinar afgerandi tillögur
um úrbætur. Hvort þar ræður viljaleysi eða
hugmyndaþurrð skal ekki lagt mat á hér.
Ástandið er alvarlegt og ríkisstjórnin kýs
að sitja áfram hjá.
Málamiðlunartillagan er rýr uppskera
eftir 8 mánaða samningsþóf. Það er enginn
ánægður með þessa niðurstöðu og því frá-
leitt að tala um þjóðarsátt.
Það er líka ljóst að verkalýðshreyfingin
verður að horfa í eigin barm og leita nýrra
sóknarfæra. Launamunur hefur aukist mik-
ið í þjóðfélaginu og sú þróuti breytist ekki
þótt þessi miðlunartillaga verði að samn-
ingi.
Sáf
Forspil að
EB-aðild
Laugardagirm 2. mai munu
utanríkisráðherrar EB- og
EFTA- landanna staðfesta
samning um evrópskt eiha-
hagssvæði fýrir hönd ríkis-
stiórna sinna. Þá eiga þjóð-
þingin og EB-þingið eftir að
segja síðasta orðið. Svo virð-
ist sem áformað sé að keyra
samninginn í gegnum þingin
með hraði. Sumir virðast
jafiivel halda að nóg sé fyrir
Alþingi að hafa 6 vikur til að
fara í gegnum samninginn og
það sem honum fylgir. Al-
þingismönnum hefur enn
vart gefist tími til að lesa
samninginn yfir, hvað þá
þær tugþúsundir blaðsíðna
sem honum fylgja, en þær
hafa enn ekki nema að hluta
til verið þýddar á íslensku.
Ef samkomulag um EES verður
staðfesl mun það leiða til mikilla
þjóðfélagsbreytinga hér á landi. Það
ætti því að vera sjálfsagl mál að
spyrja þjóðina að því í allsherjar at-
kvæðagreiðslu hvort hún vilji taka
þetta stóra og örlagaríka skrcf, og
áður verður að fara fram hlutlæg
kynning á innihaldi samningsins og
ítarleg athugun á því hvað sam-
þykkt hans hefði í för með sér. I því
sambandi vcrður m.a. að ganga úr
skugga um það á vegum Alþingis,
hvort samningurinn samrýmist nú-
verandi stjómskipan og stjórnarskrá.
EB hefur tögl og
hagidir
Nú eru komin ákvæði inn í samn-
inginn um að túlkun EB- dómstóls-
ins á EES-reglum séu bindandi fyrir
dómstóla EFTA- ríkjanna._ Þannig
er ótvírætt að Hæstiréttur íslands á
ekki að vera æðsta dómstig í EES-
málum ef leitað er til EB-dómstóIs-
ins.
Ekki hefur samningurinn bamað
eftir þriðju og síðustu atrennu. Enn
er það EB sem hefur tögl og hagld-
ir.
Okkur er gert að gleypa í einu
lagi allan lagagrunn EB í efnahags-
og atvinnumálum sem bandalagið
hefur verið að bræða saman í yfir 30
ár og er fyrst og fremst miðaður við
iðnrikin og stórfyrirtækin sem þar
eruráðandi.
Á evrópsku efnahagssvæði má
ekki mismuna fólki eftir þjóðemi að
því er varðar „frelsin íjögur". Allir
hafa sama rétt til að fjárfesta á öllu
svæðinu, ákvæði um cignarhald ís-
lendinga og forgang í fyrirtækjum
hérlendis vcrður úr sögunni nema
að því er varðar veiðar og frum-
vinnslu. Ekki rhá lcngur láta íslend-
inga ganga fyrir um vinnu á Islandi
eða Dani í Danmörku. I stuttu máli
sagt: landamæri vcrða afnumin milli
landanna 19 að því cr frclsin fjögur
varðar.
Lagasetningarvald úr
landi
Mögulcikar Alþingis til sjálf-
slæðrar lagasetningar í einhverju
scm máli skiptir á sviði cfnahags-
og atvinnumála vcrða nánast fyrir
bí. Við getum að vísu sett fram
Kristín
Einarsdóttir
frómar óskir cn valdið vcrður óskor-
að Evrópubandalagsins. Líklcgt er
að í flestum tilvikum sjái EFTA-
löndin sér ekki annað fært cn að
samþykkja það scm EB ákveður
þótt látið sé að því liggja að um citt-
hvert val sé að ræða. Þá liggur það
nú ákveðið fyrir í samningnum að
þar sem EI£S- reglur og landslög
greinir á skuli EES-reglurnar gilda.
OIIu skýrara getur yfirþjóðlegt eðli
þessa samnings varla verið.
Einn af samningamönnum EB í
viðræðunum um EES, Van Der Pas,
kynnti samninginn fyrir utanríkis-
málanefnd EB-þingsins og sagði þá
m.a.: „Það er mikilvægl að gleyma
því ekki að EES mun gera lög
bandalagsins að sínum og hefur
ekki neinn rctt til að hafa frum-
kvæði né heldur getur það sjálft
komið með tillögur."
Þessi fulltrúi EB fullvissaði einn-
ig þingnefndína um það að EFTA-
löndín yrðu aðcins „súkkulaðiklein-
ur" á evrópska cfnahagssvæðinu
þcgar um nýja lagasctningu væri að
ræða. „Það var mikilvægt að láta
EFTA-ríkin halda að þau væru þátt-
takendur. Augljóslega cr mjög crfitt
fyrir EFTA-land að standa frammi
fyrir gcrðum hlut, og um þetta atriði
vardcilt allan tímann í viðræðun-
um." Síðan lýsir hann þeim fram-
gangsmáta sem samþykktur hafi
vcrið cn hann miði við að EFTA fái
að vera með í spilinu en hafi þó
engin áhrif.
Niourfelling á tollum
Hcr á landi hefur mest verið gert
úr því að með EES-samningi fáist
um 90% tollfrelsi fyrir sjávarafurðir
frá Íslandi í Evrópubandalaginu. Ég
ætla ekki að gera lítið úr þýðingu
þessa en þessi lollalækkun er allt of
dýru verði keypt, þar eð sjálfstæði
íslcnsku þjóðarinnar er í húfi. Við
verðum líka að muna að við höfum
nú samning við EB sem tryggir
okkur lollfrelsi á tæplega 70% af
sjávarafurðum okkar inn á EB-
markað. íslendingar hætta auðvitað
ckki að selja fisk til Evrópu þó að
evrópska efhahagssvæðið verði ekki
að verulcika. Vcrt er að hafa í huga
að samningurinn tryggir ekki toll-
frclsi fyrir nýjar fiskafurðir, heldur
þarf þá að setjast enn á ný að samn-
ingaborði með EB um tollaívilnanir.
Fullvíst má telja að EB vilji fá enn
frekari veiðiheimildir í stað slíkra
tollaívilnana.
I fréttum fyrir skömmu kom fram
að íslensk skip hefðu veitt nokkurt
magn af búra, fisktegund sem hefur
verið okkur lítt kunn til þessa. Hátt
verð fékkst fyrir þennan fisk. Fleiri
lcgundir sem nú eru vannýttar gætu
vel orðið stærri hluti af aflanum áð-
ur en langt um líður.
Og það fylgir böggull skammrifi
á fleiri sviðiim. Ekki er enn lokið
gerð tvíhliða samnings um sjávarút-
vegsmál milli íslands og EB, sem
utanríkisráðherra sagði á Alþingi
fyrr í vetur að yrði að vcra tilbúinn
áður en EES- samningur yrðu und-
irritaður.
Evrópubandalagið setur það skil-
yrði fyrir staðfestingu EES- samn-
ingsins í heild af sinni hálfu, að
bandalaginu verði tryggður veiði-
réttur á 3000 tonnum af karfa innan
íslenskrar lögsögu. Jafnframt hafa
íslensk stjómvöld fallist á að endur-
skoða áður afmörkuð veiðisvæði, ef
EB-skipum tekst ekki að ná þar
þessum afla meöð hagkvæmum
hætti. Þannig er búið að hieypa tog-
urum EB inn í fiskveiðilögsöguna
og er næsta víst að þeir munu sækja
á um enn frekari veiðiheimildir,
þegar fram líða stundir. Sérstakt
„þróunarákvæöi" er í samningnum,
sem gerir ráð fyrir endurskoðun á
2ja ára fresti. Menn ættu líka að
muna hvemig Spánverjar og Portú-
galir hafa hagað sér. M.a. hafa fiski-
menn á Nýfundnalandi nú nýverið
kallað þá sjóræningja eftir fram-
göngu þeirra skammt utan kanad-
ískrar lögsögu.
Stöndum á eigin fótum
Það fer lítið fyrir þeim mörgu fyr-
irvörum sem talað var um í upphafi
samningaviðræðna að settir yrðu af
Þab ætti ab vera
sjálfsagt ad
spyrja pjóoina
ao þvi hvort hún
vill EES-
samninginn eoa
ekki, segir
Kristín
Einarsdóttir, en
formenn
stjórnarflokkanna
telja enga
ástæou til þess,
nema
sérfræoingar
þeirra telji
samninginn
brjóta í bóga vio
stjórnarskróna.
íslands hálfu.; Þannig hefur mikJu
verið fómað fyrir þennan samning
um evrópskt efnahagssvæði, sem
allir nema íslenskir ráðamenn viður-
kenna að aðeins er slundarfyrirbæri
og stökkpallur inn í sjálft Evrópu-
bandalagið.
íslendingar eiga að hverfa frá
þeirri hugmynd að bindast Evrópu-
bandalaginu mcð samningum um
evrópskt efhahagssvæði sem aðeins
felur í sér stórt skref inn í Evrópu-
stórveldið. Við eigum að einbeita
okkur að því að standa á eigin fót-
um og leitast við að ná sem bestum
tengslum við umheiminn, þar á
meðal við alla Evrópu. Við verðum
sjálf að leysa okkar vandamál í at-
vinnu- og efnahagsmálum, það gerir
enginn annar fyrir okkur. Í EB er at-
vinnuleysi miklu meira að meðaltali
en hér á landi. Menn þurfa því ekki
að láta sér detta í hug að aðild að
EES sé lausn á þeim vanda í at-
vinnumálum sem nú er við að etja
hér á landi. Það er helber blekking
að halda að svo sé.
Meginatriðið er að við göngum til
samninga við aðrar þjóðir með fullri
reisn og á okkar eigin forsendum í
stað þess að láta aðra stjóma ferð-
inni.
Samvinnu ríkja og samskipti á að
byggja á viðurkenningu og virðingu
á sjálfstæði þjóðríkja. Ég er ekki
trúuð á að Evrópubandalagið með
sinni miklu miðstýringu og ólýð-
ræðislegu uppbyggingu sé það
framtíðarríki sem margir virðast
halda. Við íslendingar eigum að
standa utaii þess til frambúðar og
átta okkur jafnframt á því að evr-
ópska efnahagssvæðið er ekkert
annað en stutt forspil að EB- aðild.
Fimmtudagurinn 30. apríl
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24