Árbók Landsbókasafns Íslands

						UM   ÍSLENZKA  SALMA                                          147

kveðskap sínum, en mun þó stundura hafa stuðzt við erlendar fyrirmyndir, enda vel

kunnugur bókmenntum samtíðarinnar á meginlandinu. Af sálmakveðskap hans verður

ekki séð annað en að hann hafi veriS trúmaSur góSur, og fór ekki hjá því, aS hann

yrSi snortinn af hinum þróttmiklu og hjartnæmu trúarljóðum Prúdentíusar. I þýðingu

sinni tekur séra Stefán hugsun og andríki frumsálmsins föstum tökum, en skapar sjálfur

formið, nýstárlegan bragarhátt, sem fellur mjúklega við efnið. Tek ég hér sem dæmi

fyrsta og síðasta erindið:

Þennan tíð þungbært lýð þverri harms kvein,

hefti móSir harmaflóSiS hver ein.

Afkvæmin enginn sín harmi á hauSri.

Endurbót er lífs fljót orSin dauSi.

Kemur tíS sú um síS, sem viss kallast,

Kristur hér uppfyllir einn von alla,

er mín trú, opnuS þú aftur gefir

sjálf meS hynd sömu mynd, sem ég fæ þér.

(Sbr. Kvæði II. bd., Khöfn 1886, bls. 334).

Þýðingarnar í Grallaranum 1691 fylgjast aS í flestum síSari útgáfum og latneski text-

inn jafnan hafður með.1 Báðar eru einnig prentaðar, án latn. textans, í Psalma Book,

Hólum 1742, „Prestavillu" („Lijk-Saungur", bls. 300—302).

Vinsældir þessa greftrunarsálms Prúdentíusar lýsa sér ekki einungis í því, að varla er

þaS sálmasafn til í handriti eSa á prenti fram undir miSja 19. öld, aS ekki sé þar aS

finna einhverja af gömlu íslenzku þýSingunum. Hitt er ekki síSur til marks um þær, aS

framhald verSur á útleggingartilraunum, eins og menn uni ekki þeirri túlkun sálmsins,

sem áSur var kunnugt um. ÞýSingarnar í Grallaranum og sálmabókinni halda aS vísu

velli um langt skeiS og líSa svo nærfellt hundraS ár, aS ekki verður frekara að gert. En

í kringum aldamótin 1800 koma tvær nýjar þýðingar fyrir almenningssjónir, og með

vissu er a. m. k. ein þýðing til í handriti frá þeim tíma eða fyrri helmingi 19. aldar.

Þýðing séra Kristjáns Jóhannssonar í Stafholti (1737—1806) er prentuð aftan viS

bók hans „Sigurljód um Drottinn vorn, þaS er Fjörutýgir Psalma-Flockur, innihalld-

andi Lærdóm vorrar trúar höfudgreinar um upprisu Jesú Kristi frá daudum", Leirár-

görSum 1797, bls. 149—150 (endurprentuð í Flokkabók, Kh. 1834, bls. 86—7). Fyrsta

erindi:

Harmatölur hvíli að sinni,

haldið, mæður, tárunum inni,

ofmjög börn sín enginn má gráta;

endurbót lífs dauðann ég játa.

1) Útg. 1723, bls. 308 o. áfr.; 1730, bls. 309; 1732, bls. 312; 1739, bls. 312; 1747, bls. 285; 1749,

bls. 285; 1755, bls. 285; 1773, bls. 297 og 1779, bls. 297. Sbr. og Dominicale, Hólum 1750.