Árbók Landsbókasafns Íslands

						LANDSBOKASAFNIÐ1959—1961                                13

nýja menntabúr af grunni á næstu árum, og verður því sennilega valinn staður á Mel-

unum vestan Suðurgötu, gegnt bústöðum háskólakennara. Utsýni er þar hið fegursta

og landrými sæmilegt. Þarf ekki að efa, að vandað verði til þessarar byggingar, svo að

hún verði borgarprýði ekki síður en safnahúsið á Arnarhólstúni, sem er stílhreint og

virðulegt og að margra dómi enn í dag fegursta hús borgarinnar, þó að orðið sé meira

en hálfrar aldar gamalt.

Safnahúsið við Hverfisgötu var reist af miklum stórhug og verður meðan það stend-

ur til sóma þeim mönnum, sem forgöngu höfðu um þær framkvæmdir. Þetta hús ætti að

varðveita sem eins konar þjóðminjar, og væri æskilegt, að Landsbókasafnið hefði sjálft

umráð þess, þó að meginstarfsemi þess flyttist í nýtt hús. Reynsla hefir sýnt, að þótt

reist séu rúmgóð bókasafnshús, þrýtur geymslurúm bóka fyrr en varir. Þjóðbókasöfn

verða jafnan' að varðveita rúmfrek söfn gamalla bóka, sem sjaldan eru hreyfðar, en

verða þó að vera tiltækar. Það mundi létta mjög á nýju bókhlöðunni að eiga geymslu-

rúm fyrir slíkar bækur í gamla safnahúsinu. Einnig mætti að skaðlausu geyma þar ýms

skjalagögn úr Þjóðskjalasafninu, sem örsjaldan eru notuð, þó að safnið sjálft hefði að-

setur í nýja húsinu.

Jafnframt þessari notkun, t. d. á kjallara og risi, færi vel á því að koma fyrir í megin-

hluta hússins eins konar minja-miðstöð íslenzkra rithöfunda og skálda, allar götur frá

Ara og Snorra til höfuðsnillinga nútímans. Oft er talað um, að varðveita ætti heimili eða

vinnustofur ástsælla skálda ásamt minjagripum, ef fyrir hendi eru. Þetta reynist ýms-

um örðugleikum bundið og er dýrt í framkvæmd. Hér mætti vinna tvennt í senn:

Varðveita safnahúsið, ósaurgað af annarlegum viðfangsefnum, til minningar um stór-

hug ráðamanna þjóðfélagsins í byrjun 20. aldar, en jafnframt bjóða þangað heim höf-

uðskörungum íslenzkra bókmennta að fornu og nýju. Fengi þá hver hinna útvöldu sína

afmörkuðu stúku í húsinu, sem geymdi mynd hans, ef til væri, bækur og aðrar minjar,

eftir því sem við þætti eiga. Ef þessu væri haganlega og smekklega fyrir komið, mundi

mörgum þykja ánægjulegt og fróðlegt að líta inn í gamla safnahúsið við Arnarhól, þó

að höfuðstöðvar Landsbókasafnsins væru fluttar í enn veglegri húsakynni.

Á h'lrf             Þegar Árbókin hóf göngu sína árið 1945 var svo til ætlazt, að

hún kæmi út á hverju ári. Þessi áætlun hefir þó ekki staðizt, og er

þar einkum um að kenna þeirri sorglegu staðreynd, að ekki hefir verið veitt nægilegt

fé til útgáfunnar. En öll él birtir um síðir, og nú er þess að vænta, að úr verði bætt svo

myndarlega, að ekkert skorti til útgerðarinnar næsta ár. Mörgum mundi þykja betur,

ef unnt yrði að birta auk bókaskrárinnar fleiri greinar um bókfræði, bókasöfn og bóka-

menn en kostur hefir verið á hingað til, enda var það tilgangurinn í upphafi.

Að þessu sinni er birt skrá um íslenzk rit frá árunum 1958—1960, auk rita á erlend-

um málum er varða Island, sem safnið hefir eignazt á sama tíma. Það væri æskilegt að

takast mætti að birta ritaskrá hvers árs þegar á næsta ári, og að því ber að stefna. Þetta

veltur einkum á forstöðumönnum prentsmiðjanna, sem eiga að afhenda Landsbókasafn-

inu eintök af öllu prentmáli innan ákveðins tíma. Samvinna þeirra og Landsbókasafns-