Árbók Landsbókasafns Íslands

						UM   HANDRIT   ÞORSTEINS   ERLINGSSONAR               141

Reykjavík 1907 undir heitinu Islenzkar sögur og sagnir. Þjóðsögur hans er einnig að

finna í Þjóðsögum Ólafs Davíðssonar, Huld, Bjarka og Arnfirðingi. Þessu safnaði

Freysteinn Gunnarsson saman á eina bók að undirlagi ekkju Þorsteins, Guðrúnar J.

Erlings, en bætti auk þess við nokkrum sögnum, sem var að finna í þjóðsagnasafninu

og ekki höfðu komizt á prent. Kom sú bók út í Reykjavík árið 1954 undir heitinu Þjóð-

sögur Þorsteins Erlingssonar. Gerir Freysteinn í formála nokkra grein fyrir handrit-

unum, bls. 5, og segir m. a.: „Margt er þó í handritum þessum, sem ekki þótti tiltæki-

legt, meðal annars nokkur brot með hendi Þorsteins sj álfs, sumt minnisdrög að sögum

eða ekki heilar sögur. Þá er þar ýmislegt, sem honum hefur verið sent, en ekki á heima

í þessari bók, svo sem alþýðlegir kviðlingar o. fl. Ég hygg, að varla verði gengið nær

þessu safni en gert var."

I áðurnefndri útgáfu Freysteins eru þó ekki Sagnir Jakobs gamla, enda hafa þær

nokkra sérstöðu, eins og Freysteinn tekur fram. En þær höfðu verið gefnar út í

Reykjavík 1933. I formála fyrir útgáfunni segir Guðmundur G. Hagalín, að Þorsteinn

hafi skrifað þær upp á árunum 1907-1912 og aðeins sé til af þeim blýantshandrit.

Það hlýtur að vera sama blýantshandritið og safnið hefir nú eignazt, bláar, mjóar

ræmur (Lbs. 4177, 4to). Guðmundur segir í formálanum, að telja megi víst, að Þor-

steinn hafi ætlað að hreinskrifa þessar sögur og breyta e. t. v. einhverju; síðan kveður

hann svo að orði, bls. 5: „En rjettast þótti að láta sögurnar koma fyrir almennings-

sjónir eins og þær komu frá þeim Jakobi og Þorsteini. Þá þótti og rjett, að fella ekki

burt þær fáu sagnir, sem prentaðar hafa verið annarsstaðar eftir öðrum heimildar-

mönnum." Á þessum bláu ræmum eru þó margar sögur, sem birtust ekki í útgáfu Guð-

mundar. Þær eru þessar:

1.   Sagan af Þorgrímunum, ræma 26-28.

2.   Sagan af Hjalta Þorgeirssyni, r. 43-45.

3.  Viðskipti séra Friðriks Eggertssonar, þá í Búðardal, og Bergs sterka, r. 45-47.

4.   Viðureign Ballæringa, r. 47-51.

5.   Bjarni Kolbeinsson og vofan, r. 53-54.

6.   Gísli í Bæ á Selströnd, r. 58-59.

7.   Bíldudalssauðirnir, r. 82-83.

8.   Jafningjasaga, r. 86-87.

9.   Sauðlauksdalsdraugurinn, r. 87-92.

10.   Gullarfurinn, r. 96-98.

11.   Arni Böðvarsson og Gunnarsstaðaþjófarnir, r. 113-114.

12.   Útilegumaðurinn síðasti, r. 114-115.

13.  Einkennileg vísa, r. 120.

14.   Skúli á Kvennabrekku, r. 124-126.

15.   Selurinn, sem skipti um ham, r. 129-131.

16.   Af Bjarna og Ólafi, r. 131-133.

17.  Markús Snæbjörnsson á Gesteyri, r. 141-146.

18.  Veinið í Hagakirkju, r. 146-147.