MÁNUDAGUR 30. JANÚAR 1995 MORGUNPOSTURINN FRÉTTIR 200 milljónir króna- Til útgáfumála samkvæmt ákvörðun þingflokka Styrkur til blaðaútgáfu samkvæmt tillögum stjórnskipaðrar nefndar Sérfræðileg aðstoð við þingflokka '91 '92 Árið 1993 var liðurinn „Til útgáfumála samkvæmt ákvðrðun þingflokka" sameinaður styrknum til blaðaútgáfu. 1994 er miðað við verð Morgunblaðsins, en virðisaukaskattur kom til 1. júlí 1993 og þá hækkaði blaðið upp í 1400 krónur, sem það stóð í lengst af. g Hinn 1. nóvemþer hækkaði verðið hins vegar upp í 1500 krónur og er miðað við það verð þó að til dæmis DV kosti 1550 krónur í áskrift. ¦'" Fjárveitingar ríkissjóðs til blaðaútgáfu og stjórnmálaflokkanna Framkvæmdasfjórar flokkanna fá srfellt meiri peninga til útdeilingar Viðleitni sem mátti greina hjá núverandi ríkisstjórn í upphafi kjörtímabils til að lækka greiðslur í sérstaka styrki til blaðaútgáfu og stjórnmálaflokka virðist vera fyrir bí. Upphæðirnar eru aftur á upp- leið og það sem meira er — meiri- hluta þessara peninga er úthlutað af nefnd (stjómskipuð nefnd) sem í sitja framkvæmdastjórar stjórn- málaflokkanna, þeir Kjartan Gunnarsson, framkvæmdastjóri Sjálfstæðisflokksins, Sigurður Tómas Björgvinsson, fram- kvæmdastjóri Alþýðuflokksins, Eg- ill Heiðar Gíslason, framkvæmda- stjóri Framsóknarflokksins, Kristín Halldórsdóttir, starfsmaður þing- flokks Kvennalista, og Einar Karl Haraldsson, framkvæmdastjóri Alþýðubandalagsins. Þessi nefnd gerir tillögu um skiptingu tæplega íoo milljóna króna á milli þing- flokkanna. Til samanburðar hafði þessi nefnd aðeins 55 milljónir handa á milli fyrir tveimur árum. Búnir að skipta peningunum Nefndin kom saman nú 10. janú- ar og skipti peningunum sam- kvæmt fyrirfram ákveðinni reglu. 12,3 milljónum var deilt jafnt út til þingflokkanna en 85,7 milljónir fóru til þeirra eftir atkvæðum flokkanna eins og þau féllu vorið 1991. Skiptingin varð því svona: Sjálfstæðisflokkur 37 milljónir Framsókn 19,4 milljónir Alþýðuflokkur 16,3 milljónir Alþýðubandalag 15,3 milljónir Kvennalistinn 9,8 milljónir Áður fyrr var skiptingin meira litlu flokkunum í hag en reglunni var breytt fyrir nokkrum árum síð- an þannig að flokkar með mikið at- kvæðavægi á milli sín fá meira. Erfitt að sjá hvernig peningarnir deilastút Sú aðferð að láta þingflokkunum peningana í té gerir það að verkum að erfítt er að sjá hvaða blöð fá þannig opinbert fé til rekstursins. Af dagblöðunum er það aðeins Al- þýðublaðið sem nýtur beinna fram- laga en auk þess fá Vikublaðið og Vera greiðslur. Peningarnir eru notaðir til að stemma af efnahags- reikning fyrirtækjanna og skekkir þannig samkeppnisstöðu þeirra gagnvart öðrum blöðum og tíma- ritum. Þess bera að geta að MORG- UNPÓSTURINN fær engar slíkar greiðslur. í tíð Ólafs Ragnars Grímsson- ar fjármálaráðherra voru blaða- Utdeilingarnefnd flokkanna. Kjartan Gunnarsson, Sigurður Tómas Björgvinsson, Egill Heiðar Gíslason, Kristín Halldórsdóttir og Einar Kari Haraldsson. kaup ríkisins aukin gífurlega eða úr 250 eintökum af hverju blaði upp í 750 eintök. Blaðakaupin eru sam- kvæmt sérstökum heimildarlið hjá fjármálaráðuneytinu. Þannig má segja að í tíð Ólafs Ragnars, nánar- títekið í desember 1989, hafi verið byrjað að beita þessu sem beinum styrkjum til blaðanna. Reis fram- lagið úr 14,9 milljónum 1989 í 55 milljónir 1990. Var áskriftarfjöldinn svo mikill að þáverandi upplýsinga- fulltrúi fjármálaráðherra þurfti að hringja út til ríkisstofnana og bjóða þeim áskriftir! Þessu var síðan breytt aftur í tíð Friðriks Sophussonar fjármála- ráðherra. Fyrst var skorið aftur nið- ur í 250 eintök, síðan í 150 eintök árið 1993 og 100 eintök 1994 og heldur það sér í ár. Á sama tíma og þetta er gert hefur opinberum fyrir- tækjum verið gefinn kostur á að velja sjálf þær áskriftir sem þau vilja og telja sig þurfa. Sama á við um Al- þingi en áskriftir Alþingis og al- þingismanna eru nú greiddar af þinginu sjálfu. Þess má geta að þingið greiðir blaðaáskriftir alþing- ismanna. Hvergi er því hægt að ganga að því á einum stað í dag hve margar blaðaáskriftir hið opinbera kaupir. Þess má reyndar geta að á sínum tíma komst sá háttur á að fjármálaráðuneytið greiddi 200 áskriftir að tímaritinu Veru og var ekki dregið úr því þegar Friðrik Sophusson hóf niðurskurð sinn á áskriftum. Þessar miklu áskriftir að Veru komust á í fjármálaráðherra- tíð Alberts heitins Guðmunds- „Ágætis viðbót" En stendur útgáfa Alþýðublaðsins ogfellur meðþessum blaðastyrkjum? „Nei, hún gerir það ekki en þetta er vissulega ágætis viðbót. Alþýðu- blaðið hefur verið rekið á núlli undanfarin ár en það er samdráttur hér eins og hjá öðrum fjölmiðlum," sagði Sigurður Tómas Björgvins- son, framkvæmdastjóri Alþýðu- blaðsins og Alþýðuflokksins. Hann benti auk þess á að þessi upphæð væri meira og minna notuð í kosn- ingabaráttuna og greiða niður skuldir þess á milli. Þess má geta að flokkarnir styrkja einnig útgáfustarfsemi í kjördæm- unum og hefur framlag Framsókn- arflokksins þannig meira runnið til Dags á Akureyri en Ttmans eftir að þeir misstu af rekstri hans. Framan af voru framlög til sér- fræðilegrar aðstoðar við þingflokka í nokkru jafnvægi en voru hækkuð verulega árið 1994 sem hluti af sam- komulagi Sjálfstæðisflokksins og annarra flokka. Sjálfstæðismenn fengu í gegn að framlög til stjórn- málaflokka yrðu gerð frádráttarbær frá skatti. Var þar gert ráð fyrir að fyrirtæki gætu varið allt að 0,5 pró- sent af tekjum sínum til slíkra framlaga. Gegn því var framlag til sérfræðiaðstoðar hækkað. -SMJ Yfirskoðunarmenn ríkisreiknings Ríkið borgi sama fyrir vín og aðrir .Yfirskoðunarmenn leggja áherslu á að verð á vörum ÁTVR til ríkisstofnana og ríkisfyrirtækja verði það sama og gildir á almenn- um markaði," segir í skýrslu yfir- skoðunarmanna ríkisreiknings en það eru þeir Pálmi Jónsson, Svavar Gestsson og Sveinn G. Hálfdánarson. 1 skýrslunni segir að með núver- andi fyrirkomulagi sé varla hægt að gera sér grein fyrir raunverulegum risnukostnaði. Þá eflist kostnaðar- vitund þeirra sem fyrir risnu standi ef þjóðfélagið sæti í þessum efhum við sama borð og rétt verðlagning myndi skila sér aftur til ríkissjóðs í hækkuðum tekjum ÁTVR. Einnig myndi samkeppni annarra veislu- fanga njóta góðs af. -pj Davíð Oddsson forsætisráðherra og Astrfður Thorarensen, eigin- kona hans, skála í ódýru ríkisáfengi. í návíi Geir H. Haarde, þingflokksformaður sjálfstæð- ismanna, er fyrsti flutningsmaður frumvarps til breytingar á stjórnarskrá íslands Ekki viss um að annað tœkifœri gefist í bráo undanförnu hafa margar athuga- fúkyrðum, stóryrðum og órökstuddum sleggjudóm- um. Að birst semdir varðandi mann- réttindakafla stjórnar- skrárfrumvarpsins. Margar þessara kvartana eru harðorðaðar og um leið hafa menn kvartað yfir því að það sé fljóta- skrift á frumvarpinu. Á sama tíma segja menn að ofætlað hafi verið að af- greiða það í vor og gefa sér ekki lengri tíma í að semja það en raun var á. Hvað finnst þér um þessa gagnrýni? „Það er ekki hægt að saka menn um fljóta- skrift í þessu. Þarna er um tvenns konar gagn- rýni að ræða; annars veg- argagnrýniútaftímaleysi „SÚ greilt VOTþeSS eðlÍS Og sem ég tel að sé ekki rétt- ¦* 1,1 .', * * , mæt þar sem það íá aiitaf með sltkum storyrðum að eg stðr17Þ ilni aíþaðlU tel ekki ástæðu til að ansa að afgreiða þetta mál á fannfc GreÍtlÍn VCir full ttf þessu þingi. Frumvarpið kom fram í desember, það var mælt fyrir því og síðan tók nefndin, sem kosin var sérstaklega, við því í þinginu. Hún tók upp á því nýmæli að aug- ^^^^ lýsa sérstaklega eftir athugasemd- um, sem ekki hefur verið gert áður, þannig að þeir sem áhuga hafa á geti komið sínum sjónarmiðum að. Það er það sem er að berast inn til okkar núna, umsagnir og athuga- semdir og við munum vinna úr því á næstunni með það fyrir augum að ljúka málinu eins og ráðgert var núna í febrúar. Ég tel því að sú gagnrýni standist ekki og leyfi mér að kalla það vitleysu. Síðan er hinn efnislegi þáttur; þar sem komið hafa fram efnislegar athugasemdir sem er annað mál. Þar geta menn haft mismunandi skoðanir eftir at- vikum. Ég tel að sumt af þeirri gagnrýni sé á misskilningi byggt og öðru er ég bara ekki sammála." Hvað segir þú til dæmis um skrif mikilsmetins lögmanns eins og Ragnars Aðalsteinssonar hæstaréttarlögmanns sem í ára- raðir hefur komið að málum tengdum mannréttindum? „Eiríkur Tómasson er einnig mikilsmetinn lögmaður og prófess- or og hann hefur líka skrifað grein um málið. Þeir eru bara ósammála enda eru uppi mismunandi sjónar- mið." En efnislega um þau rök sem Ragnar dregur fram? „Ég get ekki tekið undir þau og ég er honum ósammála um margt. Við höfum enda rætt það á opin- berum vettvangi. Hann hefur bara aðrar skoðanir og það er gott og blessað." Ef ég leyfi mér að vitna í annan Iögfræðing, Margréti Viðar, þá segir hún í fyrirsögn greinar sinn- ar að frumvarpið sé ónýtt? „Sú grein var þess eðlis og með slíkum stóryrðum að ég tel ekki ástæðu til að ansa henni. Greinin var full af fúkyrðum, stóryrðum og órökstuddum sleggjudómum." Margrét víkur að því að það skorti heildarsýn við frumvarpið og Ragnar kemur líka inn á þetta? „Ég er bara ekki sammála, það er ósköp einfalt mál. Það vantaði ein- faldlega öll rök í þessa grein. Slíkar greinar dæma sig sjálfar — þær eru ekki málefnalegt innlegg í umræð- una." Hvað segir þú um athugasemdir ASÍ? „Þar eru efhislegar athugasemdir sem varða 12. grein frumvarpsins þar sem er fjallað um svokallað „neikvætt félagafrelsi". Ég tel að at- hugasemdir ASÍ séu að verulegu leyti á misskilningi byggðar vegna þess að þeir virðast óttast það að þar sé verið að grafa undan því fyr- irkomulagi sem tíðkast hefur varð- andi forgangsréttarákvæði í kjara- samningum, sem snúa að því að fé- lagsmenn tiltekinna stéttarfélaga hafi forgang til vinnu á sínu félaga- svæði. Það er bara ekki rétt, það er ekki verið að hrófla við þessu. Þetta er ástæðulaus ótti, tel ég vera. Það er ekkert að þessu vikið. Akvæði um þetta í frjálsum kjarasamning- um milli aðila vinnumarkaðarins geta staðið áfram." Nú hafa fallið tveir dómar tengdir Islandi hjá Mannréttinda- dómstól Evrópu. Annars vegar „Leigubílstjóradómurinn" og hins vegar „Þorgeirsmálið". Það virðist vera tekið fullt tillit til leigubilstjóramálsins en ekki Þor- geirsdómsins? „Þetta hef ég aldrei heyrt áður." Hvað ætlið þið ykkur með breytingum á tjáningarfrelsis- ákvæðunum? „Þau eru gerð miklu nútímalegri. í stjórnarskránni nú er ekki talað um fjáningarfrelsi — það er bara talað um prentfrelsið." Jú, nútímalegri, en myndir þú segja að þarna hefði orðið einhver grunnbreyting? „Já, með þessum breytingum er einmitt verið að taka upp ákvæði sem nútíminn kallar á." Standið þið við það að klára málið á þessu þlngi? „Það er áfram okkar markmið. Þegar frumvarpið var lagt fram af formönnum allra þingflokka var það gert með því markmiði að klára málið innan þess tímafrests sem allir vissu að var fyrir hendi. Það verður bara að koma í ljós hvort það tekst eða ekki. Það sem mig hins vegar grunar er að ef það lag sem skapaðist núna vegna 50 ára afmælis lýðveldisins er ekki nýtt þá efast ég um að annað tækifæri gefist í bráð." -SMJ
Beinir tenglar
