12 MORGUNPÓSTURINN ERLENT MANUDAGUR 30. JANUAR 1995 Drottningí Elísabet I Flugslys sem hérumbil varð fyrir þrjátíu og fimm árum var ein aðal- fréttin í Bretlandi um helgina. Það var blaðið The Observer sem skýrði frá því að 1960 hefðu tvær herþotur frá þýska flughernum verið aðeins fimmtán metrum frá því að lenda í árekstri við flugvél Élísabetar II drottningar. Þetta kemur fram í leyniskýrslu sem nú birtist í fyrsta sinn. Atburðurinn mun hafa átt sér stað í vestur-þýskri lofthelgi, en breska stjórnin ákvað að þegja yfir málinu enda reiddi hún sig á stuðn- ing Þjóðverja til að fá aðild að Efna- hagsbandalaginu, eins og það hét þá.B Redford veitir verðlaun Bíómyndin The Brothers McMul- len hlaut aðalverðlaunin á Sund- ance-kvikmyndahátíðinni, en hana heldur kvikmyndastjarnan Robert Redford til að efla óháða kvik- myndagerð. Leikstjóri myndarinn- ar er Edward Burns og kvað hún fialla um þrjá bræður sem búa sam- an. í flokki heimildarmynda fékk verðlaun myndin Crumb sem segir frá ævi skopmyndateiknarans R. Crumb, en hann er einna þekktast- ur fyrir teiknimyndirnar um köttin Fritz og umslagið á Cheap Thrills- plötu Janis Joplin ¦ Blairfertil Hollywood Alls staðar sækir Tony Blair, leiðtogi breska Verkamannaflokks- ins, fram. Nú vill hann stofna flokksdeild meðal burtfluttra leik- ara sem hafa orðið stjörnur í Holly- wood, kannski ekki síst í von um að þetta fólk muni borga eitthvað í flokkssjóð. Meðal þeirra sem Blair ber víurnar í eru Dudley Moore, Tracey Ullman, Natasha Ri- chardson og Joanne Whalley- Kílmer ¦ Enqar myndir Engai af Dei ng Helstu dagblöð í Kína birtu í gær frétt frá Xinhua- fréttastofunni þar sem sagði að flokksleiðtogar í Kína hefðu heimsótt Deng Xiaoping til að óska honum farsældar og langra lífdaga. Það þykir hins vegar eftir- tektarvert að engar myndir birtust af leiðtoganum og ekki var sagt neitt af heilsu hans. Hermt er að Deng hafi tvívegis verið lagður á spítala síðustu mánuðina vegna hjartveiki. Miklar vangaveltur eru um yfirvofandi dauða hans og birt- ist óvissan meðal annars á verð- bréfamarkaði í Hong Kong þar sem ríkir mikil ringulreið.H Frakkland Létt undir með si Stjómmálamenn á hægrivæng og miðju franskra stjómmála flykkjast Eftir situr Chirac, leiðtogi flokks gaullista, með sárt ennið. Franskir stjórnmálamenn á hægrivæng flykkjast nú til stuðn- ings við forsetaframboð Edouard Balladur forsætisráðherra. Talið er nær öruggt að hann muni hafa sig- ur í kosningunum í maí og því telja pólitíkusar vissara að styðja hann í tæka tíð svo þeir fái notið sigursins. Má segja að þarna sannist fleyg um- mæli Charles de Gaulle sem ein- hvern tíma sagði: „Þeir eru alltaf reiðubúnir að flýta sér að létta und- ir með sigrinum." Glöggt merki þessa er fundur frammámanna í RPR, flokki gaul- lista, sem haldinn var í gær til stuðnings við Balladur. Charles Pasqua innanríkisráðherrra sem skipulagði fundinn hafði búist við því að hann sæktu svona 400-500 flokksmenn. Þegar allt kom til alls reyndust fundarmenn vera um 900 talsins. Pasqua sjálfur lýsti yfir stuðningi við Balladur fyrir nokkr- um vikum og er talið að hann hafi augastað á embætti forsætisráð- herra. Á meðan þessu stendur hnígur stöðugt frægðarsól flokksleiðtogans Jacques Chirac, borgarstjóra í París. Það var meðal annars fyrir hans tilstilli að Balladur varð for- kjurvegara tilstuonings við Balladurforsætisráðhenv. Ungir stuðningsmenn Balladur óska honum til hamingju þegar hann hóf kosningabaráttuna. sætisráðherra og hugðist Chirac þá einbeita sér að forsetaframboði. Én öllum að óvörum tókst Balladur að afla sér fádæma vinsælda á skömm- um tíma, svo mikilla að hann virð- ist nú óstöðvandi. Vart eru önnur dæmi til þess í Frakklandi að stjórnmálamanni hafi tekist að fara úr hinu aðþrengda og erfiða emb- ætti forsætisráðherra og beint í for- setaembættið, úr Matignon-höll og yfir í Elysée-höll. Chirac er þó sá eini sem gæti veitt Balladur einhverja smákeppni í kosningunum. Þá kæmi upp sú staða að flokksbræður tækjust á í síðari umferð kosninganna. Sú hugmynd vekur ekki öllum hægri- mönnum kátínu og í gær hvatti Bernard Debre, ráðherra og einn helsti stuðningsmaður Balladur, Chirac til að draga sig í hlé og forða þannig frekari klofningi í flokkn- um. I fyrradag lýsti miðju-hægri- flokkur Repúblikana yfir eindregn- um stuðningi við Balladur og fékk hann hvorki meira né minna en 93 prósent atkvæða á þingi flokksins í Lyon. Charles Million, stjórn- málamaður sem hafði vonað að byggja forsetaframboð sitt á flokknum fékk hverfandi stuðning og allir virtust hafa gleymt Valéry Giscard d'Estaing fyrrum forseta, en fyrir aðeins ári virtist hann lík- legur til að verða frambjóðandi miðju og hægrimanna sem ekki til- heyra arfleifð gaullista. Nú bendir flest til þess að þessi öfl muni ekki hafa neinn frambjóðanda nema Million ákveði þrátt fyrir allt að leggja út í vonlausa baráttu. Þykir sú staða allóvenjuleg. Einn helsti foringi repúblikana, Francois Léotard varnarmálaráð- herra, hefur augastað á forsætisráð- herraembættinu. Hann er hins veg- ar bendlaður við hneykslismál eins og fleiri leiðtogar flokksins og kannski ekki vænlegur kostur. Flokki sósíalista hefur enn ekki tekist að koma sér saman um for- setaframbjóðanda, enda víst að sá mun ekki ríða feitum hesti frá bar- áttunni hver sem hann verður. Jack Lang, hinn umtalaði fyrrum menningarmálaráðherra, ætlar ekki í framboð og nú beinast augu manna helst að Lionel Jospin fyrrum menntamálaráðherra og Henri Emmanuelli flokksfor- manni. Þrátt fyrir þennan vandræðagang virðist Francois Mitterrand for- seta frekar skemmt yfir óförum Chirac sem er gamall höfuðand- stæðingur hans. Mitterrand beitti frægri kaldhæðni sinni á fundi sósí- alista nýskeð þegar hann sagði um Chirac: „Hann er eins og maður sem hef- ur vaknað upp með andfælum við þrumugný og veit ekki hvort hann er nýbúinn að fara í skyrtuna eða buxurnar." Perú og Ekvador Barist um stóran fhim- Samkvæmt heimildum í varnar- málaráðuneyti Ekvador efndu her- sveitir frá Perú til stórsóknar á landamærum rikjanna í gær, um 270 kílómetra frá Quito, höfuð- borg Ekvador. Eru Perúmenn sagðir beita stórskotaliði, flugher og þyrlum þarna í frumskógimlm. Samkvæmt fréttinni hafa að minnsta kosti þrjátíu hermenn fallið síðan átdkin hófust á fimmtudag, en Perúmenn hafa ekki gefið út neínar fréttir um mannfall. Ekvadormenn stærðu sig af því í gær að hafa varist sókn Perúmanna og tekist að skjóta nið- ur eina af fimm herþyrlum sem tóku þátt f árásinni. Leiðtogar Qögurra Suður-Amer- Perúskir hermenn marsera í landamærabænum Tumbes. íkuríkja, Venesúela, Bóliviu, Pan- ama og Kólumbíu hvöttu deiiuað- ila í gær til að leysa málið með firið- sömum hætti. Cesar Gaviria, að- alritari samtaka Amerikuríkja, hef- ur reynt að fá leiðtoga landanna til að stöðva átökin, en hann hefur ekki haft erindi sem erfiði. Perú og Ekvador hafa átt í lang- vinnum erjum. Þær má rekja allt aftur til 1942 þegar Perú lagði und- ir sig hálft Ekvador, land sem er þakið þéttum frumskógi, eftir landamærastríð og var það staðfest í friðarsamningi. Ekvador hafhaði samningnum 1960 og síðan hafa átök milli landanna brotist út nær ár hvert á afmæli samningsíns sem er 29. jartúar. Sjaldan hefur þó leg- ið við stríði eins og nú. Alberto Fujiinori, forseti Perú, sagði á laugardag að hann harmaði átökin, en hins vegar væru Perú- menn í fullum rétti að verja land sitt. Deiluna þyrfti að leysa, en það væri aðeins hægt fyrir tilstuðlan fjögurra ríkja sem voru vottar að samningnum umdeilda, Banda- ríkjanna, Brasilíu, Argentínu og Chile. nýjabók Rithöfundurinn Salman Rushdie sagði í viðtali við tímarit- ið Newsweek sem birtist í gær að hann hefði engar fyrirætlanir um að hætta að skrifa þrátt fyrir að í sex ár hafi vofað yfir sér dauðadómur íranstjórnar. Rushdie segir að það hafi verið erfitt að venjast því að lifa í felum og fyrstu tvö árin hafi sér verið fyrirmunað að skrifa. Síðan tók hann að skrifa á nýjan leik og er að ljúka nýrri skáldsögu sem hefur fengið nafnið The Moor's Last Sigh. Heróínsmygl- arar líflátnir Heimildir herma að yfirvöld í Guizhou-héraði hafi tekið af lífi 23 heróínsmyglara 24. janúar síðast- liðinn. Smyglararnir voru teknir af Iífi í fimm borgum í héraðinu, en þeir höfðu smyglað efninu frá Burma þar sem er mikil miðstöð fíkniefharæktar. Pasqua varar við ofsatrú FIS hvetur til meiri manndrápa. Charles Pasqua, varnarmála- óróa í hófsömum múslimaríkjum ráðherra Frakklands, er stjórn- málamanna andsnúnastur því að gera einhverjar málamiðlanir við íslamska ofsatrúarmenn. Hann áréttaði þessa afstöðu sína í sjón- varpsviðtali í dag og sagði meðal annars að það væri auðvelt að trúa því að eitthvað gott væri til í öll- um. „En," sagði Pasqua: „Ég trúi ekki eitt augnablik að þessir menn missi sjónar af því takmaki sínu að setja á laggirnar stjórnir sem byggi á íslamskri bókstafstrú." „Þeir vilja beita trúarlögmálum múslima á frumstæðasta hátt og færa samfélag múslima aftur í það horf sem var á áttundu öld," sagði Pasqua. „Við sjáum hvernig ofsa- trúarmenn eru að reyna að skapa og við eigum eftir að sjá meira af slíkum starfsaðferðum," sagði innanríkisráðherrann Ioks. Pasqua hefur gengið hart fram gegn ofsatrúarmönnum í Frakk- landi og hefur látið handtaka þá og vísa mörgum úr landi. I land- inu búa um fimm milh'ónir manna sem eiga uppruna í löndum ís- lams. Á sama tíma hvöttu leiðtogar FIS liðsmenn sína til að ganga ótrauðlega fram í manndrápum í febrúar, en þá gengur í garð ram- adan, sem er hinn heilagi mánuð- ur múslima. Á sama tíma á síðasta ári þrefaldaðist tala manndrápa frá því sem venjulega er og má búast við því að morðæðið verði ekki Charles Pasqua. minna þetta árið. Samkvæmt vest- rænum sendifulltrúum í Alsír eru nú um 600 til 800 manns myrtir í hverjum mánuði í landinu, en tal- ið er að um 30 þúsund manns hafi verið drepnir síðustu þrjú árin.B Norðurlandaráð Carlson vill skera Á fundi forsætisráðherra Norð- urlandanna sem haldinn var í Kaupmannahöfh í gær áréttuðu leiðtogarnir að Norðurlandaráð myndi lifa áfram þrátt fyrir þátt- töku Svía og Finna í Evrópusam- bandinu. Ekki er þó víst að hugur fylgi máli því lngv.it Carlson, forsætisráðherra Svíþjóðar, lagði til að framlög Svía til ráðsins yrðu skorin niður um 150 milh'ónir sænskra króna, en það myndi þýða að heildarframlög til ráðsins minnkuðu um 20 af hundraði. Þrátt fyrir þetta lagði Carlson áhersiu á að Svíar væru jafn dyggir meðlimir í Norðurlandaráði og fyrr. Hins vegar væri niðurskurður nauðsynlegur til að sporna gegn fiárlagahalla í Svíþjóð. „Samvinnu er ekki hægt að meta í peningum," sagði Carlson. „Hinn pólitíski vilji skiptir meira máli." Forsætisráðherrar hinna Norð- urlandaþjóðanna fiögurra eru mjög andsnúnir þessum fyrirætl- unum Carlsons og sérstaklega lagðist Gro Harlem Brundtland, forsætisráðherra Noregs, hart gegn þeim. Gengið verður frá fjár- hagsáætlun Norðurlandaráðs á þingi þess sem fer fram í Reykjavík í febrúar. Ingvar Carlson, Paul Nyrup- Rasmussen, forsætisráðherra Dana, og Esko Aho, forsætisráð- herra Finna, lögðu áherslu á að lönd þeirra yrðu eins konar brú Ingvar Carlson. milli Noregs og íslands og Evr- ópusambandsins og myndi sam- eiginleg afstaða Norðurlandanna verða ákveðin á reglulegiim fund- um leiðtoga þeirra. „Rödd Norð- urlanda á enn eftir að styrkjast innan Evrópusambandsins," sagði Nyrup-Rasmussen.
Beinir tenglar
