Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vķsir

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Vķsir

						VlSIR . Mánudagur 26. október 1970.
VISIR
Útgefandi: Reykjaprent hf.
Framkvæmdastjóri: Syefnn R   EyJðWsson
Ritstjóri- Jónas Kristjánsson
Fréttastjóri: Jón Birgir Pétursson
Ritstiórnarfulltrúi: Valdimar H. Jóhannesson
Auglýsingar: Bröttugötu 3b  Sfmar 15610   11660
Afgreiðsla   Bröttugötu 3b  Simi 11660
Ritstiór!): Laugavesi 178. Simi 11660 <5 Ilnur)
Aa'krtftarpjald kr   165.00 ð mánuði innanlands
I lausasölu kr.  10.00 eintakiö
Prentsmiðia Visis —  Edda hf.
Hagstæbur árangur
I inngangserindi sínu á þingi sjálfstæðismanna um
helgina ræddi Jóhann Hafstein forsætisráðherra um
viðhorfin í efnahagsmálunum og um ýmis atriði þró-
unar þeirra mála á áttunda áratugnum.
Hann minnti á, hvernig viðreisnarstefnunni, sem
hófst fyrir rúmum áratug, hefði tekizt að treysta
efnahagslífið og gera það færara um að verjast áföll-
um. Þetta tókst svo vel, að árið 1966 voru lífskjör
þjóðarinnar allt önnur og betri en þau voru fyrir við-
reisn, og jafnframt höfðu gífurleg verðmæti safnazt
fyrir í landinu, þar á meðal gildur gjaldeyrisvara-
sjóður.
Þessi góða staða eftir sex ára viðreisn gerði ís-
lendingum kleift að komast ótrúlega vel yfir hina
miklu erfiðleika, sem steðjuðu að árin 1967 og 1968.
Alkunnugt er, hve miklir þeir voru. Verðmæti út-
flutníngsafurða minnkaði um hvorki meira né minna
en helming. Gjaldeyrisvarasjóðurinn var notaður til
að fleyta þjóðinni yfir þessi áföll. Ef hann hefði ekki
verið til og ef lánstraust íslendinga erlendis hefði
ekki verið byggt upp á undanförnum árúrh, hefðu
afleiðingar erfiðleikanna orðið geigvænlegar.
í ræðu sinni vék forsætisráðherra einnig að áhrif-
um aðgerða ríkisstjórnarinnar á erfiðu árunum. Geng-
islækkanirnar hefðu komið fótunum undir efnahags-
lífið á nýjan leik, um leið og hin ytri skilyrði bötnuðu.
Með þessum aðgerðum batnaði hagur þjóðarinnar
ótrúlega ört. Erfiðleikatíminn stóð aðeins í tvö ár og
var að mestu brúaður með gjaldeyrisvarasjóðnum og
góðu lánstrausti erlendis!
Árangurinn lýsti sér í því, að eftir erfiðleikaárin
1967 og 1968 komu einstæð blómaár, 1969 og 1970.
Á þessum tveimur síðustu árum hefur unnizf það
aftur, sem tapaðist á árunum tveimur þar á undan.
Gjaldeyrisvarasjóðurinn er hú orðinn meiri en hann
varð mestur áður. Allir þættir viðskipta þjóðarinnar
við útlönd eru hagstæðir. Og það einstæða hefur
gerzt, að skuldir þjóðarinnar við útlönd hafa lækkað,
þrátt fyrir gífurlega fjárfestingu og eignaaukningu
innanlands.
Þannig hef ur viðreisnarstefnan sýnt styrk sinn. Hún
megnaði ekki aðeins, þegar allt lék í lyndi, að efla
þjóðarhag örar en áður hafði þekkzt, heldur megnaði
hún einnig að vinna bráðan bug á aðsteðjandi erfið-
leikum og snúa vörn í sókn. Það er því bjart yf ir ef na-
hagsmálum íslendinga um þessar mundir. Þar ber
ekki annan skugga á en verðbólguna, sem rann af
stað eftir kjarasamningana í vor.
Jóhann Hafstein skýrði frá því, að þingflokkar
stjórnarliðsins á Alþingi mundu í þessari viku ræða
verðstöðvunaráætlanir ríkisstjórnarinnar. Þær hug-
myndir stefna að því að hægja verulega á þeirri verð-
bólguskriðu, sem allir hafa orðið varir við, svo að
hvort tveggja náist. að raunverulegt verðgildi launa
minnki ekki og að atvinnuvegirnir eflist á sama tíma.
Lífi í úthöfum hefur hnign-
að um þriðjung á 20 árum
Hinn heimskunni kafari Cousteau skírskotar til
mannkyns oð takast á við mengunarvandann
reiöa og þyrla, skordýraeitrið
DDT, sem húsmóðirin drepur
fluguna með, allt endar þettta
að tokum í haf inu . . . Við gíffim
um við eitt vandamál og aðeins
eitt, og það er mengun hafsiras.
((
\
«
1
Kafarinn heimsfrægi
Jacques-Yves Cousteau
hefur flutt heiminum að
vörun vegna vaxandi
mengunar. Hann sneri í
september heim eftir
155 þúsund mílna sjó-
ferð á skipi sínu „Cal-
ipso" og skýrði Evrópu-
ráðinu í Strassburg frá
þeirri gífurlegu aukn-
ingu mengunar í úthöf-
um, er hann hefur
kynnzt í köfunum víða
um höf síðustu tuttugu
ár.
Hefur hnignað um
þriðjung
Cousteau segir, að lifi í úthaf
inu hafi hnignaö um minnsta
kosti þriðjung þessi tuttugu ár.
Þetta taki til alls lffs í sjó,
dýra og jurta.
Sem dæmi nefnir hann kór-
alla, sem séu einkar viðkvæmir
fyrir mengunirlni- og uröu. fyrst i
ir. lífvera til ,að gjalda afhroö
fyrir. Kórallarnir deyi unnvörp
um í Rauða tiafi og við austur-
strönd Afrfku yfirleitt,'en það
svæöi hefur Cousteau sérstak-
lega athugað.
Norski könnuðurinn Phor
Heyerdah! skýrði frá mikiMi ofa'u
mengun i sjðnum eftir för hans
á papírusbáti yfir suöur-Atlants
hafiö i ar. „Þetta staðfestir að-
eins frásagnir um miklu meiri
mengun," segir Courteau. „Hey
erdahd var á yfirborði sjávar,
svo að hann sá aðeins oMuna.
Heföi hann átt þess kost að
kafa undir sjávarflötinn, gæti
hann skýrt frá almennri hnign-
un alls lífs í úthöfunum".
Cousteau skýrir frá því, að
hann og félagar hans haifi gert
rannsóknir allt að 600 metra
dýpi utan stranda' Mexikó. „í
þessum afkima utan hins dreif-
byia Mexíkós fundum við haega
af iðnaðarúrgangi. Ekki aöeios
drasd, sem varpað hafði verið
úr skipum, sem sdgildu yfir,
heldur einnig úrgang, sem þang
að hafði borizt meö straumum."
Öll mengun endar
í hafinu
,^Það er villandi hugmynd, að
útfaafið sé „endalaust". Vissu-
lega þekur, það tvo þriðju af
yfirborði jarðar, og meðaildýpi
er fjórir kílómetrar. Þetta er
ekki stórt á .mælikvarða al-
heimsins. Við höfum náö því
sitigi, að ekki er lengur unnt að
telja hafio ótæmandi auðlind
eða líta á það sem ruslakistu
hjeimsins til eilífðar."
Cousteau segir, aö vatnið sé
undirstaða lffsins. Rangt se að
skipta menguninni i mengun i
lofti, mengun í haifi og megun
í ferskvatni. „Það er aðeins ein
mengun, af því að öll eiturefni,
sem við notum, hafna að lok-
um f hafinu," segir hann. „Hvert
einasta þeirra.    Otblástur    bif-
„Vorum hrópendur í
eyðimörkinni"
V
Árum saman vorum við fó
ir saman hrópendur í eyðimörk
inni. Lætin, sem urðu árið 1959,
þegar við vöruðum við mengun
arhaettunni, nálguðust hneyksli.
Nú eru menn tilneyddir að við
urkenna, að við höfðum á réttu
að standa, og við vissum þetta,
af því að þá vorum við nær
einir manna, sem gátu virt fyr-
ir O'kkur aðstæöur neðansjávar."
Cousteau bendir á orsakir
mengunarvandans. Aöalorsök-
ina telur hann vera aftfjölgun
fólks. Saimkeppnilhugsunarhátt-
urinn i viðskiptum knýi menn
svo til þess að lœkka kostnað
og verð eins og framast er
unnt, en af því leiði virðingar-
leysi fyrir afleiðingunum. Þaö
kostar meira að taka tillit til
þarfa náttúrunnar en fram-
leiða vöru án tHHts til náttúru-
verndar.
Stöðug ofveiði styðji mengun
ina í útrymingu sjaivarlifs.
Þyrfti f jórðung af f jár-
lögum Bandaríkjanna
Cousteau bendir á, að hag-
fræðingar viöa um heim hafi
áætlaö, að skynsamleg náttúru-
vernd mundi kosta 5 til 6% af
þjóöarframleiðsilu aUra iön-
væddra ríkja. Þetta mundi til
dæmis jafngilda því, að fjórð-
ungur fjárveitinga á fjárlögum
Bandaríkjanna færi til- náttúru-
verndar. Þetta sé óhugsandi. Þvd
verði að fara aðrar leiðir en að
astla ríkisstjórnum að vinna bug
á vandamálinu.
Nefndi hann fimm atriði, sem
verði að koma til. í fyrsta lagi
verði að stöðva offjölgun fólks.
I ööru lagi þurfi að auka stór-
lega rannsóknir á mengunar-
vandamálinu, svo að menn
skilji hvað er að gerast. „En
gaetum  að,"  segir hann    „við
Umsjón: Haukur Helgason.
verðum að efla rannsoknirnar,
en við höfum ékki tfnia til að
bíða eftir niðurstöðunum. Það
væri alilt um seinan. Aðgerðir
verða að koma jafnóðum og
rannsöknir eru auknar".
Þá verði að kenna folki að
takast á við vandaniálin. „Það
má ekki fara með fólkið eins
og börn," segir Cousteau. „Það
nægir ekki að kenna því, hvað
það á að gera, það verður að
kenna því, hvers það á að kref j
ast. . . '. Það verOur að kenna
hosmæðruniuni, hverra vara
þær eiga heimtingu á að krefj-
ast. Þær verða að læra, að
þvottaefni og skordýraeitur eiga
að valda sem minnstri mengun
og þær verða að læra að kjósa
þann st'jórrama^aftoklk, hver sem
hann er, sem hefur á stefnu-
skrá öflugar aðgerðir gegn
mengun. Það sem máM skiptir
er að kenna almenningi að vera
kröfuharður en ekki undirgef-
Telja framleiðendum
hughvarf
„Þá verður að tdlja um fyrir
framleiðandanum. Þetta þýðir
að syna þeitn, að vegna breyt-
inga á almenningsálitinu sé það
hagkvæmt að hækka vöruna um
þau 5 eða 6 prósent, sem þarf
til að hindra, að varan mengí
jörðina. Fyrst þarf þvi að breyta
almenningsállitmu. Það verður
að telja ríkisstjörnum hugfavarf,
því að þær vaída einna mestu
af menguninni. Loks verður að
setja ströng lög bæöi innan ein
stakra rfkja og á alþjöðaiveitt-
vangi.,
Ég hef ekki komið hingað sem
sérfræðingur um mengun,"'
sagði Jacques-Yves Cousteau
höfuSsmaður við Evrópuráðs-
menn," en enginn getur kallazt
sérfræðingur um mengun eins
og er. Ég er kominn sem vitni,
auðmjúkt vitni, sem hefur virt
fyrir sér náttúruna með eigin
augum og augum Maga sinna
í þrjá áratugi . . . Ég bið ykkur
að virða, að ég er fuMviss um
sannleiksgildi þess, er ég hefi
hér mælt."
„Vertu kátur, félagi." segir einn fiskurinn við annan. „Bráö-
um verða mennirnir lika að drekka þvottaefnin sín".
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16