Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						2Mot&nnMtáb*m*

2.   tölublað.

Sunnudaginn 18. janúar 1931.

VI. árgangur.

UÍTl   LETTLRND.

Þessi grein, sem hjer birtist, er eftir ungan Lettlend-

ing, Kirsteins að nafni. Hefi jeg áður skýrt Morgunbl.

frá viðkynningu minni við hann. Hann hafði aldrei haft

tækifæri til að tala íslensku fyr en við mig, en gat samt

talað hana ágætlega. Kirsteins er mjög áhugasamur við

turigumálanám og hefir hann þegar lært mörg, enda þótt

hahn sje aðeins rúmlega tvítugur að aldri, en einna

erfiðust var íslenskan. Pekk hann senda hjeðan kenslu-

bök Páls Þorkelssonar í íslensku-frönsku og varð hann

því fyrst að læra frönsku til þess að geta haft gagn al'

bókinni. 4-reta menn nú sjeð hvernig hann ritar íslensku.

Ef einhverjir vildu skrifa þessum manni þá er heimilis-

fang hans: V. F. Kirsteins, Ventspils (Windau),

c/o Jura Shipping Co., Lettland.

Gísli Sigurbjörnsson.

Lettland, eða Latvia, liggur við

Eystrasalt, þar sem Rigaflóinn

skerst inn í meginlandið. Br það

um 65800 ferkílómetrar að stærð.

Mannfjöldinn er nú (árið 1930)

1.900.044.

¦ Eystrasaltslöndin Latvia, Liet-

uva (Litauen) og Eesti (Eistland),

fengu frelsi sitt og sjálfstæði eftir

ófriðinn mikla. árið 1918. Latvia

ríkið var stofnað með lógum 18.

nóvember 1918 í Riga, núverandi

höfuðborg ríkisins.

Lettland á merkilega sögu. —¦

Skömmu fyrir aldamótin 1200 fóru

þýskir munkar. til landsins að

kristna það. Þá voru þar margir

þjóðflokkar, svor sem Latgalir,

Kúrar, Vindur, og voru þeir allir

heiðnirog ýfðust við hinni nýju

trúnni ög trúboðunum. Þjóðverj-

ar fóru þá með her manns til

Lettlands og lögðu það alt undir

sig. Var það þá kallað Livonia.

Árið 1561 virtist svo sem sögu

landsins væri lokið að fullu og

öllu.   Yar  því  þá  'skxft.   Hjtoadu

Pólverjar austurhluta þess, en

vesturhlutinn, Kúrland, kom und-

ir  stjórn Jakobs  hertoga.

Á árunum 1621—1721, eða í eina

öld, laut Lettland yfirráðum Svía,

og er þetta tímabil hið besta í

sögu þjóðarinnar. Stjórn Svía var

mótuð af frjálslyndum skoðunum,

og framfarir urðu miklar og merki

legar í landinu. En árið 1721 rjeð-

ust Riissar inn í landið og náðu

því á vald sitt. Laut það síðan

Rússástjórn í 197 ár, og var þetta

sannkallaður raunatími, því að

kúgun  Rússa   var   óþolandi.

í byrjun 20. aldar vaknaði sterk

þjóðernishreyfing í landinu, en

stjórnin í P.ietursborg bældi hana

niður með harðri hendi, og fjöldi

þjóðernissinna var rekinn í iitlegð.

En Lettar gleymdu því ekki, að

þeir höfðu einu sinni verið sjálf-

stæð þjóð. Og þegar stríðinu mikla

lauk 1918, og bolsabyltingarnar

voru í Riisslandi, notuðu þeir tæki-

færið og stofnuðu sjálfstætt ríki.

Landið  mátti þá Ic&lla  í wjrtum

eftir hernað Þjóðverja og yfir-

gang kommúnista. Allur þorrinn

af bestu sonurn landsins, hafði

fallið í stríðinu. Ofriðarárin voru

dapurlegir tímar fyrir Letta, en

þó höfðu bændurnir þar bæði hug

og vilja til þess að reisa landið

úr rústum. Og nú, eftir 12 ára

sjálfstæði, tala verk þeirra.

Af þeim 1.9 milj. manna, sem

landið byggja, eru um 194.000

Rússa, 71.000 Þjóðverja, 96.000

Gyðinga, 51.000 Pólverja, 23.000

Lituana, 8000 Eistlendinga. Lett-

neska er aðalmálið í landinu. —

Evangelisk-lútersk trú er mest

útbreidd, en þó er þar fullkomið

trúarbragðafrelsi. 57% af allri

þjóðinni játa ev.-lúterska trú, en

23% rómversk-kaþólska trú.

í Lettlandi eru margar. gamlar

borgir. Höfuðborgin er Riga, og

eru íbúar þar 377 þús., en voru

517 þús. fyrir stríð. Riga stendur

við ána Daugavaar, og ánni á hún

mest að þakka hvað þar er mikil

verslun; iðnaður er þar mikill og

eins í nágrenninu. Það voru Þjóð-

verjar, sem stofnuðu borgina, árið

1201 (Albert biskup). Á miðöld-

unum var Riga mikil verslunar-

borg, og standa þar enn ýmsar

byggingar frá þeim tíma. í Riga

eru nú allar helstu opinberar

stofnanir ríkisins, þinghúsið, há-

skóli, dómkirkja og leikhús. —

Þingið er í einni deild, og þing-

menn 100 alls. Fyrsta þing Lett-

lands var haldið árið 1922, en

haustið 1931 fara þingkosningar

fram í fjórða sinn.

N'æst   stwrsta   haiparborj^n   er

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16