Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						¦
otBnmblábmm
50. tölublað.
Sunnudaginn 13. desember 1936.
XI. árgangur.
MYVATNSSVEIT
STORKOSTLEG eldgoa urðu í
Mývatnssveit á árumun 1727
—1730. Var ekki annað sýnna um
hríð, eu að allur austurhluti sveit-
arinnar myndi fara í auðn. Mynd-
uðust þá liin miklu hraun austan
við vatnið og norðan. Mestur var
eldurinn í Leirhnúk. sem þá soðn-
aði algerlega í suiulur og í gíga-
röð lijá honum. Er hún 7 kílómetr-
ar á lengd, en hraunið, sem vall
þar upp er 25 kílómetra langt og
alt að 3% kílómetri á breidd. En
t'latarmál þess er 30—40 ferkíló-
metrar. Giskar Þorvaldur Thor-
oddsen á (í ..Gesehiehte der is-
lándischen Vulkane") að hraun
það sem ollið hefir npp úr gígun-
um muni vera um 1000 miljónir
teningsmetra.
Hraunflóð þessi tóku af fjóra
bæi norðaustan við Mývatn, prest-
setrið Reykjahlíð, Gröf, sem talin
var besta og stærsta jörðin í sveit-
inni, Stöng og Fagranes. Milli
Reykjahlíðar og Grímsstaða var
áður mjög l'r.jósanil slægjtiland.
með smátjiirnuni. Nú < ru þ*r að-
eins lielliihraun, en annars er
hraimið, sem bi-ann ;i |)essum ár-
um, mest  apalhraun.
Engin inerki sjásl l>ess að
mannabygð hafi nokkuru sinni
verið |iar sem þessir fjórir baiir
sitóðu. Þar er nú ekki annað að
sjíi Ptt þykt hiaun. En iirnefnið
Fngradaishólar minnir vtin á hvar
lá bær hefir staðið Reykjahlíí
bygðist aftur, hinar jarðirnar
ekki.
3var£j'nær komin í auðn
fyrir rúmum 200 árum.
EMir Arna IHa.
Reykjahltðarkirkja umgirt hrauni.
Iágústmánuði 1727 byrjaði Leir-
hníikur að gjósa og rann
hraun úr gígunum norður á við í
stefitu á Þeistareyki, bræddi alt
er fyrir varð með dunum og
svælu. Eldgangurinn í hinunt nýa
Kröflugíg (Víti) æstist þá upp að
n ýu.
Hinn 18. apríl 1728 gekk á öll-
um ósköpum við Mývatn og voru
margir eldar uppi í einu. Sterkir
jarðskjálftar hófðu gengið alla
nóttina, en uin morguninn kl. 2
iiiyndaðist nýr gígur á Leirhnúks-
röðinni og annar kl. 3 og rann úr
honuni mikið hraunflóð uiður und-
ir bygð milli Dalfjalls og Hlíðar-
fjalls og tók af alfaraveginn, sem
áður hafði legið til landnorðurs;
var frá bygð að sjá sera alt land-
norðtirhvel loftsins væri í eintini
loga.
Klukkan 6 um morguninn mynd-
aðist nýr gígur í grasi vöxnu dal-
verpi vestan við Dalfjall, sem hjet
Ilntssadalur, og vall þaðan ólgandi
liraiinstraumur. I söniu andráiini
gaus einii af gtgumuii í Bjaruar-
l'lagi, og ratm hraun þaðan heim
imdir stekkinn  í R^ykjahlíð.
Tveitn dögttm síðar í.m kvöldið
gaus Dalfjall við Reykjahlíðarsel
og fossaði hraunið í breiðum
straumi niðitr hlíðina.
Yið Jtessi gos breyttist mjög
landslag austan við Mývatn. Vatn-
ið þverraði á ný sums staðar, eu
gekk annars staðar á land yfir
haga og hólma og leit út eins og
alt ætlaði  að umhverfast.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 393
Blašsķša 393
Blašsķša 394
Blašsķša 394
Blašsķša 395
Blašsķša 395
Blašsķša 396
Blašsķša 396
Blašsķša 397
Blašsķša 397
Blašsķša 398
Blašsķša 398
Blašsķša 399
Blašsķša 399
Blašsķša 400
Blašsķša 400