Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 47. tölublaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						(uertie   lA/anaei:
DÝRGRIPIR I ÞJÓDMÍNJASAFNI
MEÐ mikilli eftirvæntingu heim-
sótti ég ísland í síðast liðnum
septembermánuði. — í meðvitund
hvers skólabarns í Danmörkn pr
nafnið tengt við jökla, eldfjöll,
laugar, hveri og hraun — sem alit
er framandi og dularfullt frá sjón-
armiði þeirra. Þegar í æsku kynnt-
ist ég fornsögunum í dönskum
skólabókum, og seinna var ég svo
heppin, að skólastjóri minn hafði
brennandi áhuga fyrir íslenzku
sögunum, þótt hann væri dönsku-
kennari. Seinna á ævibraut minni,
þegar ég var farin að fást við rann-
sókn á gömlum vefnaði og útsaum,
fekk ég mikinn áhuga fyrir ís-
lenzkum útsaum, og þetta jók
löngun mína til þess að kynnast
landinu.
Því miður var viðdvölin of stutt.
En ég fekk þó að sjá svip af land-
inu alla leið frá Eyrarbakka norð-
ur til Akureyrar. Ég sá fjöllin og
fjörðuna og hið fagra litskrúð. Þar
varð ég ekki fyrir vonbrigðum, en
þetta varð til þess að mig langaði
til að koma aftur og dveljast þá
lengur á íslandi. Og þessi löngun
jókst stórum þegar hin mikla
undrasýn birtist mcr. Það var í
Þjóðminjasafninu, þegar ég sá
vefnaðinn og útsauminn þar. Því
að enda þótt cg hefði sarinfærzt
um það af nokkrum fallegum grip-
um, scm cru í Kaupmannahö'n, að
íslenzkuv útsaumur hcfði staðið á
mjög háu stigi, hafði ég ekki gert
mér neina grein fyrir fjölbreytni
hans, né vissi heldur hversu miklu
Gcrtie Wandel
af honum hafði verið bjargað frá
glótun.
Merku.stu gripirnir cru að sjálf-
sögðu í kirkjusafninu, sem nú er
verið að koma fyriv, en Kristján
Ekijárn þjóðminjavöröur var svo
vænn að leyfa mér að skoða. En í
þeim hluta safnsins, sem þegar
hefur verið komið fyrir á sínum
stað í hinum ágætu nýu húsakynn-
um, er einnig fjöldi merkisgripa.
Mest kom mér á óvart hve mikið
var þar af fléttusaumuðum dúk-
um. Þcir eiga ætt sína að rekja til
fornra listaverka. Þeir eru án efa
eftirlíkingar af hinum glitofnu
tjöldum, en glitvefnaður hefur að-
ur verið algengur á Norðurlónd-
um á miðölduiTi, og cnn viðar.
Hvort veínaður þcssi cv kominn til
Islands úr austri eða suðri, er
mjög erfitt að segja, því að í þess-
uni  eítirlíkingum má  glöggt  sjá
áhrif frá býzantiskum vefnaði og
einníg svipar þeim til norskra og
sænskra tjalda á miðöldum. Lita-
valinu svipar mjög til hinna aust-
urlenzku dúka. Það getur haía
verið gert af ásettu ráði, en það
getur einnig stafað af því, að á
,báðum stöðum voru notaðir jurta-
litir. Með nákvæmri rannsókn mun
mega finna að mynztrin á hinum
íslenzkum teppum frá miðóldum
eru komin bæði frá austri og suðri.
En þjóðleg cinkenni sín hafa þau
vegna litanna og handbragðsins,
sem er blendingur af fléttusaum og
augnsaum (drottningarsaum). —
Mynztrin hafa borizt land úr landi,
hafa sætt mismunandi vinnubrögð-
um og verið saumuð í mismunandi
efni. Ekki verður ncitt um það
fullyrt hvort þau eru tekin eftir
fyrirmyndum í bókum, eða el'tir
öðrum útsaumi. En í safninu má
sjá hinar sömu myndir ýmist saum-
aðar með fínasta þræði á hvítt
léreft, eða með grófu ullarbandi.
Þessi rugiingur á mynztrum veldur
því að oft er erfitt að ákveða aldur
munanna, en það vill nú svo vel
til, að oft hefur sú er saumaði
merkt handavinnu sína bæði með
nafni og ártali, og þetta hcfur ekki
sízt verið siður á íslandi. Það er
gott, því að ella mundi maður
stundum ætla að handavinnan
vævi miklu eldvi en raun er á. En
það ev eflaust í samræmi við að-
dáun íslendinga á fortíðinni, að
þar hafa hin sömu mynztur verið
notuð öld cítir öld.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 629
Blašsķša 629
Blašsķša 630
Blašsķša 630
Blašsķša 631
Blašsķša 631
Blašsķša 632
Blašsķša 632
Blašsķša 633
Blašsķša 633
Blašsķša 634
Blašsķša 634
Blašsķša 635
Blašsķša 635
Blašsķša 636
Blašsķša 636
Blašsķša 637
Blašsķša 637
Blašsķša 638
Blašsķša 638
Blašsķša 639
Blašsķša 639
Blašsķša 640
Blašsķša 640
Blašsķša 641
Blašsķša 641
Blašsķša 642
Blašsķša 642
Blašsķša 643
Blašsķša 643
Blašsķša 644
Blašsķša 644
Blašsķša 645
Blašsķša 645
Blašsķša 646
Blašsķša 646
Blašsķša 647
Blašsķša 647
Blašsķša 648
Blašsķša 648
Blašsķša 649
Blašsķša 649
Blašsķša 650
Blašsķša 650
Blašsķša 651
Blašsķša 651
Blašsķša 652
Blašsķša 652
Blašsķša 653
Blašsķša 653
Blašsķša 654
Blašsķša 654
Blašsķša 655
Blašsķša 655
Blašsķša 656
Blašsķša 656
Blašsķša 657
Blašsķša 657
Blašsķša 658
Blašsķša 658
Blašsķša 659
Blašsķša 659
Blašsķša 660
Blašsķša 660