Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						•urra blaða bæklingur, sem gefinn er

út aí hinum íámenna hópi komimúmista

í Ástralíu, sem fylgja Kínverjum að

málum.

í Pekingóperunni, sem áður fyrr

sýndi klassísk verk um konunga og

prinsessur, var ég viðstaddur sýnimgu,

þar sem sýnt var hvernig kínverskir

„sjálfboðaliðar" í Kóreu gereyða

bandarískri herdeild. Bandaríkjamenn-

iinir voru sýndir sem drukknir og

huglausir vesalingar, sem nauðguðu

kóreískum stúlkum og brytjuðu niður

kóreíska herfanga. Kínverjum hefur

ekki verið skýrt frá því, að bandarísk

eldflaug hafi lent á tunglinu. Margir

Kínverjar trúa því, að þúsund ára rík-

ið sé á næsta leiti og vænta megi

hruns Bandaríkjanma innan fárra mán-

fcða   vegna   þeirrar   áherzlu,   sem   blöð

auöa-Kína augliti til auglitis

Eg fór ekki til Kína sem

venjulegur ferðamaður,

undir nákvæmri leiðsögn yfirvald-

anna, heldur sem. blaðamaður með

laglegt rautt blaðamannaskírtemi,

með gylltu upphleyptu letri, sem

gefið var últ af utanríkisráðuneyt-

inu. Ég ferðaðist 3 þúsund mílur

um landið með flugvélum, hrað-

lestum, hægfara lestum, jeppum og

Mongólahestum. Ég dvaldist meðal

yerksmiðjuverkamanna og fjöl-

skyldna þeirra og ræddi við Kín-

verja úr öllum stéttum, sem venju-

lega forðast útlendinga sem heitan

eldinn, svo og ráðherra, starfsmenn

flokksins og meðlimi hinnar gömlu

yfirstéttar. Loks heimsótti ég mann-

inn, sem sjá má á risastórum

myndum um all't Kínaveldi, sjálfan

Mao Tse-tung, í fylgd með nokkrum

frönskum stjórnmálamönnum og

iðjuhöldum, sem voru í Kína vegna

opnunar franskrar vörusýningar.

Það Kína, sem ég kynntist, var bæði

margslumgnara og ekki eins ógnarlegt

og það Kína, sem ég hafði búizt við

að sjá. Ég var þeirrar skoðumar áður

en ég fór þangað, að Kína væri bæði

fúst til og fært um að hleypa þriðju

heimsstyrjöldinni af stað. Ég sá land,

sem af efnahagslegum, ástæðum var aug

Ijóslega ekki fært um að standa

undir víðtækum styrjaldarrekstri. Þótt

Kínverjar stæri sig af því að mennta

eitt hundrað þúsund tæknifræðimga og

vísindamenn á ári, var mér tjáð af

Vesturlandabúum í Peking, að breitt bil

eé á milli hæfni Kínverja til að kenna

afstæð hugtök og að hagnýta þá þekk-

ingu. Þessir Vesturlandabúar eru

sannfærðiir um, að Kínverjar hefðu ek;ki

einu sinni getað byrjað á kjarnorkuá-

œtlun sinni án aðstoðar þeirrar, sem

Bússar veittu þeim í upphafi, og án

Hsue-shen Tsien, prófessors, sem áður

var við Kalíforníuháskóla, en er nú

æðsti yfirmaður kjarniorkuáætlunar

Rauða-Kína.

É.

íg bjost við þvi, að andleg

kúgun hinna^ 700 milljóna Kinverja

væri alger. Ég k)0imst að raun um, að

hin nýju trúarbrögð Kina, dýrkunin

á fiokiksforimanjiinum Mao, voru sann-

íariega i heiðri hötfð af ölluim, en af

ayiismfunamdi mikiÚi sannfæringu. Ég

bjóst við iðnaði í öiruim vexti ag mikl-

HEIMSOKN   TIL   MAO   TSE-TUNGS

Mep UafiYi slæman reykingahósta.

um framikvæimdum. Ég komst að raun

um, að lífinu er tekið með ró og að

flestir foringjar flokksins hafa tilhneig-

íngu til að líta fremur til unnina af-

reka en nýrra markmiða. Ég bjóst við

hræðilegu tilbreytingaleysi um allt

Kína. Ég komst að raun um, að fjöl-

mörgum Kínverjum hefur tekizt að

varðveita einstaklingshyggju sína, þrátt

fyrir þvinganir til hins gagnstæða.

Ef kerfið, sem þröngvað hefur ver-

ið upp á Kínverja síðastliðin 15 ár,

hefði tekizt að fullu, hefðd einstaklings-

hygigjan verið horfin fyrir löngu. Þ-ví

Kínverjar lifa í algerri einangrun. Þeir

lesa einungis þær bækur og þau tíma-

rit, sem leiðtogarnir ákveða að séu þeim

hioll lesning. Erlendar útvarpssendingar

eru trufiaðar á mjög árangursríkan

hátt. Um allt Kína er aðalforystugrein

dagblaðanna hin sama og öliuim er

skylt að kynna sér efni hennar. Með-

an á dvöl minni í Kína stóð rakst ég

aðeins á tvö rit, sem ekki voru kín-

versk. Anrnað var albanskt vikurit,

sieim gelið er út á ensku, HiU var fjög-

og útvarp Ieggja á hina daglegu ósigra,

sem bandarískir kapítalistar verði fyrir

af hálfu íbúa Afríku og Vietnam og

sjálfra negranna í Bandarikjunum.

Aðalatvinnuvegurinn í Peking, höfuð-

borg Kína, er framleiðsla áróðurs fyr-

ir ríkisstjórnina. Það er borg, sem hef-

ur verið skipulögð fyrir hersýningar,

en ekki venjulega umferð. Aðalgatan,

sem nefnist Shangan, er þrjár milur að

lengd og 240 fet að breidd, en hún end-

ar báðuim megin í frumstæðum sveita-

wgum.

H.

. elztu byggingarnar í Peking,

Hús alþýðunnar, Byltingarsafnið og

bækistöðvar sjónvarps og útvarps, sem

gætt er af öflugum herverði, eru

byggðar í hdnum þungjamalega sovézka

stíl. I ljótleika sinum stinga þær mjög

í stúf við hinn viðkvæmnislega bygging-

ai-stíl gömlu bygginganna við aðalgöt-

una, Tien An Men (Hlið hins himneska

friðar) og „Borgarinnar forboðnu",

sem nú. er skemmtigárður og safn.

Norðar      við'     götuna      eir     ný      for-

boðin borg, sem umlukt er 15 feta liA-

um múrsteinsvegg. Þar búa leiíWogar

Kínaveldis, jafnt úr snertingu við kin-

verska alþýðu og hin gamla forboðina

borg var á valdatímum Ming- og Tang-

ættanna.

Allir útlendingar í Peking eru að-

skildir frá íbúunum. Hinir „föstu er-

lendu gestir", sem vinna fyrir Kínverja,

búa í afmörkuðu hverfi í útjaðri borg-

arinnar, sem nefnt er „Hverfi vinátt-

unnar", en það var upphaflega byggt

fyrir sovézka tæknifi'æðinga — sem

hurfu á brott árið 1961. Starfsfólk sendi

ráðanna býr annaðhvort á Hótel Pek-

ing eða í öðru af tveim „sendiráðsihverf-

um" í borginni. Blaðamenn og kaup-

sýslumenn búa á Hótel Hsin Tchiao,

sem er hálfhiörleg bygging, en það bæt

ir nokkuð úr skák, að það er eina hótel-

ið í öllu Kína sem hefur vinbar.

„Við getum ekki farið út fyrir Pek-

ing — nema til ílugvallarins, til að heim

sækja Ming-grafhvelfinguna eða Múr-

inn mikla, — ntma þá gegn sérstöku

vegabréfi", sagði brezkur sendiráðs-

starfsmaður mér, „og flestum um-

sóknuim okkar um ferðaleyfi út fyrir

Pe.king er synjað með orðunum „Það

hentar ekki."

ii. baðströnd í grennd við Peking,

sem nefnist Peitaho, er sendiráðsmönn-

um leyft að koma frá 15. júní til 31.

ágúst, og í reglunum segir: „Sendiráðs-

fólk má koma á alla staði í Peitaho

nema þá, sem þeim er ekki heimilt að

dveljast á". Á ströndinni eru aðskiiin

svæði fyrir embættismenn flokksins og

fjölskyldur þeirra, sendiráð kommúnista

ríkja, sem aðhyilast stefnu Kínverja,

sendiráð þeirra, sem aðhyllast stefnu

Rússa, sendiráð auðvaldsríkjanna og

hina  „föstu  erlendu  gesti".

Mao, sem mynd er af á hverjum vegg,

ber ekki annan opinberan titil en for-

maður miðstjói-nar Kommúnistaflokks-

ins, en hann heldur áfram að vera hinn

dularfulli alfaðir þjóðarinnar. Kínverj-

ar vita ekki hvar hann býr, eða hvar

hann er yfirleitt, og þeir vita ekkert um

einkalíf hans. Hann hefur aldrei sézt í

kínverska sjónvarpinu eða talað í út-

varpið.

Ég hafði aldrei búizt við því að hitta

hann sjálfan, en fyrirvaralaust var ég

skipaður í hóp franskra stjórnmála-

manna og iðjuhölda, sem vom í heim-

sókn í landinu, og höfðu verið valdir

til að heimsækja hann.

Við fórum frá Peking árla morguns

með Viscount-flugvél, sem smíðuð var

í Bretlandi, til Hangchow, sem er við

vatn nokkurt um 75 mílur suður af

Shanghai. Jafnskjótt og við höfðum stig

ið út úr flugvélinni var okkur ekið til

Hótel Hangehow, sem er þægilegt gisti-

hús í úthverfi borgarinnar vestanverðu.

Eftir   Edward   Behr

„Þið eruð vinsamlega bsðnir um að

halda kyrru fyrir í hótelinu", sagði ung-

ur stjórnarfulltrúi, sem með okkur var.

„Ykkur verður gefinn klukkustundar

fyrirvari". Ég spurði, hvort viðtalið yrði

þann dag. „Það getur orðið í dag, og

það getur orðið á morgun", sagði hann.

Klukkan fjögur síðdegis barði hann

að dyrum hjá mér og sagði: „Viljið þér

vinsamlegast vera reiðubúinn innan

klukkustundar". Að þeim tíma liðnum

kom hópurinn saman og bættist þá í

hann Wang Ping Nam, aðstoðarutanrikis

ráðherra. Þé kom stjórnarfulltrúinn enn

einu sinni og sagði okkur að fylgja sér.

f ið ókum hægt í nokkrar mínút-

ur í gegmum skóg og lystigarð við vatn

eitt og ég sá íögregluvörð meðfram ieið-

inni og nokkur skilti, sem bönnuðu öll-

um óviðkomandi að vera þar á ferli.

Lioks beygði fremsti billinn, sem var

Framhald á bls. 13.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16