Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						að hefja nsestum allsstaðar á vestur-

löndum gunnfána skáldsagnahefðar

Joyee, Proust og Kafka.

Við höfnium því. Við trúum ekki þvi

að í irýsköpunartilraunum sé rétt að

hverfa aftur að úrkynjunarstefnu af

þessu  tagi,   segir Fedin.

Nú er risin ný skáldakynslóð i Sovét-

ríkjunum sam er á öndverðum meiði

við menn einsog Fedin sem reyndi aS

koma í veg fyrir að Zivago Pasternaks

kæmi út. Hin ungu skáld Sovétrikjanna

hylla skáld silfuraldarinnar: Pasternak,

Majakovskí, Akhmatovu. Flest hafa

þau orðið fyrir áhrifum af uppáf inn-

ingamanninuim Khlebnikoff þó þau

áhrif hafi kannski ekki komið beint

heldur gegmum skáld einsog Maja-

kovskí, Khlebnikotff er sagðuir hafa dá-

ið úr sulti. Sumir líkja honum við

Joyce, þax á meðal Ehrenburg.

/inna Akhmatova býr í Lenin-

grad og er sifellt að yrkja um borgina.

Hún heyrir kliðinn frá samtíðinni,

hlátur leikandi barna en hugur hennar

iiemur hljóðnaðar raddir hvísla af

nýju, og sú sem var hún umkringd

aðdáendum í Pétursborg talar aftur um

ástina Bg eldana sem brunnu í nóttinni

meðan jólaklukkum var hringt og

vagnarnir skröltu á brúnum yfir Nevu,

og manninn sem eitt siran var allsstað-

ar en hefur vikið úr draumunum: kon-

ungur himinsins hefur læknaS sál mina

ískaldri ró ástleysisins.

Allt er liðið. Söngur minn berst út í

tóma nóttina, þar seim þú er ekki leng-

ur   til   .....

RAUÐA-KINA

Framhald af bls. 1.

af gerðinni Rauði fáninn (kínversk eftir

líking af CadiUac frá 1950), inn á stig

nokkurn, sem gætt var af vopnuðum

vörðum. Stígurinn lá að húsaþyrpingu

og í myrkrinu gat ég greint fjögur ein-

lyft hús og eitt þriggja hæða og í fjar-

lægð gyllt þakið á litlu hofi. Stærsta

einlyfta húsið var uppljómað og í

anddyrinu stóð Mao.

Einhver embættismaður kynnti gest-

ina. Mao brosti, gestirnir hneigðu sig

og Mao benti mönnum, án frekari um-

svifa, að ganga inn í húsið. í forsaln-

um sagði hann gestum sínum að standa

sitt hvorum megin við sig og lét þá

iminnstu í hópnum standa uppi á bekk

fyrir aftan sig. Allt í einu birtist ljós-

myndari, sem tók eina mynd af hópn-

um.

Mao vísaði leiðina inn í stórt og vel-

upplýst herbergi, sem var með gólftepp-

um     út     í     511     horn     og     dökk-

rauSum      veggteppum.       (Þetta      var

fyrsta      og      eina     heimilið      í Kína,

sem     ég     kom     á,     sem     ekki haf ði

mynd af Mao uppi á vegg). Hann tók

sér sæti í einum af 10 stólum, sem voru

við fundarborð, og benti okkur að gera

Ihið sama. Á litlu borði við hvern stól

var bolli af rjúkandi tei, sígarettur, eld-

spýtur, skrifblöð og velyddir blýantar.

Spýtubakki var við fætur Maos og var

hann í laginu eins og næturgagn.

Mao var klæddur ljósgráum einkennis-

búningi,    lokuðum    í    hálsinn,    stórum

leðurklossum   og  vaðmálssokkum,   sem

löfðu niður á ökkla. Einkennisbúningur

hans virtist alltof stór og hann virtist

því miklu grennri en ég hafði búizt við.

Hár hans  var hrafnsvart og  vandlega

ereitt aftur og varla sást þar nokkurt

grátt hár. Andlit hans var með hrukk-

um,   en  samt  holdmikið.  Hann  virtist

yngri en 71 árs aldur hans hefði gefið

tilefni    til að aetla og ekki varð vart

neinna þreytumerkja hjá honum eftir

l>ví sem á kvöldiS leið. Bn Mao virtist

*amt greinilegaekkiveraviðneinahesta

fceilsu. Þegar hann gekk á undan okkur

inn  í  setustofuna  var þjónn  við hlið

hans   og   hélt   um   olnboga   hans.   Mao

reykti   stanzlaust   og   af   þeim   mikla

ræður gaf Mao merkí um, að timi væri

komínn fyrir okkur til að fara. „Það er

margt sem við eigum enn eftir að ræða

um, en við verðum að gera það í næsta

skipti", sagði hann. Hann reis á fætur

og fylgdi okkur til dyra. Þegar við ók-

um burt sáum við hann standa í and-

dyrinu, þetta heita og raka kvöld, tein-

réttan og brosandi, og hann veifaði okk-

úr meS hægri hendi í kveðjuskyni.

Hér var um aS ræða þrjózkan og 6-

samvinnuþýSan gamlan mann, sem var

ákveSinn í því aS viShalda byltingu

sinni í því skyni aS ná heimsyfirráSum,

jafnvel þótt hann sé nógu mikill raun-

sæismaður til aS vita, að máttur Kin-

verja er ekki nægur til þess enn sem

komið er. Allar skoðanir hans eru litaS-

ar af óútmáanlegu hatri á Bandaríkj-

unum sem leiðtoga auðvaldsríkjanna.

Þegar ég ræddi við Wang Ping Nan,

aðstoðarutanríkisróðherra, næsta dag,

spurði ég hann um fjölskyldu Maos.

„Báðir bræður hans eru látnir", sagSi

ráðherrann. „Hann á einn son, sem er

verkfræðingur, og tvær dætur, sein báð

ar eru giftar". Ég sagði við hann, að ég

hefði haldið að Mao ætti tvo syni. IrEldri

sonur hans fórnaði lífi sínu sem sjálí

boSaliði í Kóreu", sagði Wang Ping

Nan.

Hann hafði verið orustuflugmaður að

því er mér var sagt, og það voru auS-

vitaS Bandaríkjamenn sem höáðu skotið

hann niður.

SVIPMYND

Framhald af bls 9.

æ nánari tengsl við Vesturveldin áttu að

ganga fyrir öllu öðru.

Mao   ræðir  við   franska   sendiherrann,  I.ucicn raye, sem var einn í hópnum.

fjölda af sígarettum, sem hann reykti

um kvöldið, virtist greinilegt, að hann

reykti minnst þrjá pakka á dag. Hann

hafði einnig slæman reykingahósta og

dró  andann þunglega.

H,

lann virtist einnig ekki hafa fulla

stjórn á hreyfingum sínum. Þegar hann

kveikti sér í sígarettu hélt hann á eld-

spýtustokknum í hægri hendi og eld-

spýtunni í þeirri vinstri (hann er ekki

örvhentur). Hann studdi olnbogunum á

stólarmana til að styðja sig. Þegar hann

hafði kveikt í sígarettunni hélt hann

henni í vinstri hendi, en færSi hana

sáðan varlega yfir í þá hægri. Einn

Frakkanna, sem þarna voru, hafði misst

föður sinn úr Farkinsonsveiki, og hann

sagSi mér síSar, aS hann áliti að Mao

þjáðist af sama sjúkdómi á byrjunar-

stigi. Hinir álitu, að hann hefSi fengiS

vægt hjartaslag.

Þegar viðræðurnar höfðu staðið góða

stund benti Mao á magann og sagði:

,Ég er orðinn svangur". Þá varg þögn

um stund, en svo bætti hann viS: „Eruð

þið ekki svangir? Viljið þið vera gestir

mínir við matborðið?" Hann reis á fæt-

ur og gekk á undan okkur í annan enda

herbergis þess sem við vorum í, sem

var mjög stórt. Á bak við tjö'.d, sem

þar voru, var kringlótt borð og hafði

verið lagt á það fyrír 10 manns. Eftir

að minni Frakklands hafði verið drukk-

i6 i mao tai, hinu sterka hrísgrjóna-

brennivini Kínverja, settumst við að

snæðingi sérlega bragðgóðra kjuklinga,

humars og steikts fisks. Bjór var á borð

um og gulleitt vín, þótt Mao drykki

einungis ávaxtasafa.

Mao   drakk   súpuna   og  öðru   hvoru

brosti hann eftir að hafa sagt eitthvað,

sem honum þótti fyndiS. ÁSur en fimm

mínútur voru liðnar frá því fundurinn

hófst lét hann orð falla um Dien Bien

Phu-orustuna, sem gerði endi á veldi

Frakklands í Suðaustur-Asiu. Hann tal-

aði í hálfum hljóðum á kínversku, en

kínverskur embættismaður frá utanríkis

ráðuneytinu þýddi.

Hann svaraði spurningum í tvennu

lagi. Fyrst gaf hann álit sitt í stuttu

máli, en eftir smástund færði hann rök

fyrir skoðun sinni og tók það stundum

allt að tíu mínútum. Hann vitnaSi i

smáatriðum til sögunnar, þróunar kin-

versku byltingarinnar og þeirrar

reynslu sem kínverskir kommúnistar

fengu í baráttunni við Japani og Ohiang

Kai-shek. Þótt. Mao hefði lagt á það

mikla áherzlu að um algert einkaviðtal

væri að ræða, og því mætti ekki skýra

frá neinu, sem hann segði, opinberlega,

hafði hann ekkert fram aS færa sem

nýtt gæti talizt.

H,

E

! n eftir því sem velgengni Vest-

ur-Þýzkalands jókst og hreif hugi Þjóð-

verja utan landsins, og eftir því sem

honum urðu ljósari þær vonir sera

hinir einangruðu Berlínarbúar og hinar

kúguðu þjóðir Austur-Evrópu bundu

við hann, varS hann æ sannfærSari um,

að vöxtur Vestiu'-Þýzkalands innan

ramma hins vestræna bandalags væri

færasta og öruggasta leiðin til frelsis

og sameiningar Þýzkalands. Þegar „þíð

an" varð í samskiptum Austurs og Vest-

urs eftir dauða Stalíns, beitti hann 511-

um áhrifum sínum til að fá því fram-

gengt við Vesturveldin, að sameining

Þýzkalands yrði skilyrði fyrir endan-

legum friðarsamningum í Evrópu. Þeg-

ar Rússar buðust til aS koma á stjorn-

málasambandi viS Bonn-stjórnina fór

Adenauer sjálfur til Moskvu til að tala

máli sameiningarinnar. En Rússar neit-

uðu aS fórna Austur-ÞýzkalandL

Óþarft er aS rekja hér þaS sem gerzt

hefur í Vestur-Þýzkalandi undir stjórn

Adenauers síðustu tíu árin. Helzti sam-

starfsmaður hans var um langt skeið

efnahagsmálaráðherrann, Ludwig Er-

hard (Sjá svipmynd, Lesbók 3, 1964),

maðurinn á bak viS „efnahagsundrið"

svonefnda. Eftir að de Gaulle komst til

valda í Frakklandi, rættist draumur Ad-

enauers um náið samstarf Þjóðvexja og

Frakka,

E

Lann var algeriega sannfærður

um, aS skoSanir hans væru hinar réttu,

en hann talaði án nokkurs orðagjálfurs

og sýndi mikla þolinmæði. Enginn vafi

lék á valdi Maos. Stöku sinnum minntist

hann á „forsætisráðherra sinn" og í frá-

sögninni um deilur Rússa og Kínverja

gerði hann öllum ljost, að hann hefði

haft forgöngu um hina „hörðu" stefnu

gagnvart Savétríkjunum.

Maður fékk hugboS um það, að Mao

liti iil yngri kynslóðar Kínverja

með hálfgerðri fyrirlitningu. Hún gæti

aldrei hlotið reynslu hans kynslóðar —

nema þá í styrjöld.

Eftir tveggja og hálfrar stundar við-

I n Adenauer hefur einnig sætt

mikilli gagnrýni heima fyrir, ekki sízt

fyrir ráðríki og gerræði. Hann hefur

stjórnað landinu eins og einvaldur og

haft fyrirlitningu á lýðræðislegum

stjórnarháttum. Ráðherrar hans hafa yf-

irleitt ekki átt trúnað hans, en hann hef-

ur hins vegar verið í nánum tengslum

við ýmsa kaupsýslumenn í Rínarlönd-

um. Þingmenn flokksins voru einatt

ekki annað en „tölur" sem Adenauer

notaði við atkvæðagreiðslur. Og þar

sem hugur hans var allur við utanrikis-

málin, lét hann skósveina sina gjarna

sjá um innanrikismálin. Segja má að

vöxtur lýðræSisins í Vestur-Þýzkalandi

hafi verið haegur af þessum sökum, eg

hefur Adenauer sætt harðri gagmrýni

fyrir tregðu sina til að vikja fyrrveraadi

Framhald á tfls. 14.

10. tbl. 1965.

"LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 13

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16