Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						að hefja nsestum allsstaðar á vestur-
löndum gunnfána skáldsagnahefðar
Joyee, Proust og Kafka.
Við höfnium því. Við trúum ekki þvi
að í irýsköpunartilraunum sé rétt að
hverfa aftur að úrkynjunarstefnu af
þessu  tagi,   segir Fedin.
Nú er risin ný skáldakynslóð i Sovét-
ríkjunum sam er á öndverðum meiði
við menn einsog Fedin sem reyndi aS
koma í veg fyrir að Zivago Pasternaks
kæmi út. Hin ungu skáld Sovétrikjanna
hylla skáld silfuraldarinnar: Pasternak,
Majakovskí, Akhmatovu. Flest hafa
þau orðið fyrir áhrifum af uppáf inn-
ingamanninuim Khlebnikoff þó þau
áhrif hafi kannski ekki komið beint
heldur gegmum skáld einsog Maja-
kovskí, Khlebnikotff er sagðuir hafa dá-
ið úr sulti. Sumir líkja honum við
Joyce, þax á meðal Ehrenburg.
/inna Akhmatova býr í Lenin-
grad og er sifellt að yrkja um borgina.
Hún heyrir kliðinn frá samtíðinni,
hlátur leikandi barna en hugur hennar
iiemur hljóðnaðar raddir hvísla af
nýju, og sú sem var hún umkringd
aðdáendum í Pétursborg talar aftur um
ástina Bg eldana sem brunnu í nóttinni
meðan jólaklukkum var hringt og
vagnarnir skröltu á brúnum yfir Nevu,
og manninn sem eitt siran var allsstað-
ar en hefur vikið úr draumunum: kon-
ungur himinsins hefur læknaS sál mina
ískaldri ró ástleysisins.
Allt er liðið. Söngur minn berst út í
tóma nóttina, þar seim þú er ekki leng-
ur   til   .....
RAUÐA-KINA
Framhald af bls. 1.
af gerðinni Rauði fáninn (kínversk eftir
líking af CadiUac frá 1950), inn á stig
nokkurn, sem gætt var af vopnuðum
vörðum. Stígurinn lá að húsaþyrpingu
og í myrkrinu gat ég greint fjögur ein-
lyft hús og eitt þriggja hæða og í fjar-
lægð gyllt þakið á litlu hofi. Stærsta
einlyfta húsið var uppljómað og í
anddyrinu stóð Mao.
Einhver embættismaður kynnti gest-
ina. Mao brosti, gestirnir hneigðu sig
og Mao benti mönnum, án frekari um-
svifa, að ganga inn í húsið. í forsaln-
um sagði hann gestum sínum að standa
sitt hvorum megin við sig og lét þá
iminnstu í hópnum standa uppi á bekk
fyrir aftan sig. Allt í einu birtist ljós-
myndari, sem tók eina mynd af hópn-
um.
Mao vísaði leiðina inn í stórt og vel-
upplýst herbergi, sem var með gólftepp-
um     út     í     511     horn     og     dökk-
rauSum      veggteppum.       (Þetta      var
fyrsta      og      eina     heimilið      í Kína,
sem     ég     kom     á,     sem     ekki haf ði
mynd af Mao uppi á vegg). Hann tók
sér sæti í einum af 10 stólum, sem voru
við fundarborð, og benti okkur að gera
Ihið sama. Á litlu borði við hvern stól
var bolli af rjúkandi tei, sígarettur, eld-
spýtur, skrifblöð og velyddir blýantar.
Spýtubakki var við fætur Maos og var
hann í laginu eins og næturgagn.
Mao var klæddur ljósgráum einkennis-
búningi,    lokuðum    í    hálsinn,    stórum
leðurklossum   og  vaðmálssokkum,   sem
löfðu niður á ökkla. Einkennisbúningur
hans virtist alltof stór og hann virtist
því miklu grennri en ég hafði búizt við.
Hár hans  var hrafnsvart og  vandlega
ereitt aftur og varla sást þar nokkurt
grátt hár. Andlit hans var með hrukk-
um,   en  samt  holdmikið.  Hann  virtist
yngri en 71 árs aldur hans hefði gefið
tilefni    til að aetla og ekki varð vart
neinna þreytumerkja hjá honum eftir
l>ví sem á kvöldiS leið. Bn Mao virtist
*amt greinilegaekkiveraviðneinahesta
fceilsu. Þegar hann gekk á undan okkur
inn  í  setustofuna  var þjónn  við hlið
hans   og   hélt   um   olnboga   hans.   Mao
reykti   stanzlaust   og   af   þeim   mikla
ræður gaf Mao merkí um, að timi væri
komínn fyrir okkur til að fara. „Það er
margt sem við eigum enn eftir að ræða
um, en við verðum að gera það í næsta
skipti", sagði hann. Hann reis á fætur
og fylgdi okkur til dyra. Þegar við ók-
um burt sáum við hann standa í and-
dyrinu, þetta heita og raka kvöld, tein-
réttan og brosandi, og hann veifaði okk-
úr meS hægri hendi í kveðjuskyni.
Hér var um aS ræða þrjózkan og 6-
samvinnuþýSan gamlan mann, sem var
ákveSinn í því aS viShalda byltingu
sinni í því skyni aS ná heimsyfirráSum,
jafnvel þótt hann sé nógu mikill raun-
sæismaður til aS vita, að máttur Kin-
verja er ekki nægur til þess enn sem
komið er. Allar skoðanir hans eru litaS-
ar af óútmáanlegu hatri á Bandaríkj-
unum sem leiðtoga auðvaldsríkjanna.
Þegar ég ræddi við Wang Ping Nan,
aðstoðarutanríkisróðherra, næsta dag,
spurði ég hann um fjölskyldu Maos.
„Báðir bræður hans eru látnir", sagSi
ráðherrann. „Hann á einn son, sem er
verkfræðingur, og tvær dætur, sein báð
ar eru giftar". Ég sagði við hann, að ég
hefði haldið að Mao ætti tvo syni. IrEldri
sonur hans fórnaði lífi sínu sem sjálí
boSaliði í Kóreu", sagði Wang Ping
Nan.
Hann hafði verið orustuflugmaður að
því er mér var sagt, og það voru auS-
vitaS Bandaríkjamenn sem höáðu skotið
hann niður.
SVIPMYND
Framhald af bls 9.
æ nánari tengsl við Vesturveldin áttu að
ganga fyrir öllu öðru.
Mao   ræðir  við   franska   sendiherrann,  I.ucicn raye, sem var einn í hópnum.
fjölda af sígarettum, sem hann reykti
um kvöldið, virtist greinilegt, að hann
reykti minnst þrjá pakka á dag. Hann
hafði einnig slæman reykingahósta og
dró  andann þunglega.
H,
lann virtist einnig ekki hafa fulla
stjórn á hreyfingum sínum. Þegar hann
kveikti sér í sígarettu hélt hann á eld-
spýtustokknum í hægri hendi og eld-
spýtunni í þeirri vinstri (hann er ekki
örvhentur). Hann studdi olnbogunum á
stólarmana til að styðja sig. Þegar hann
hafði kveikt í sígarettunni hélt hann
henni í vinstri hendi, en færSi hana
sáðan varlega yfir í þá hægri. Einn
Frakkanna, sem þarna voru, hafði misst
föður sinn úr Farkinsonsveiki, og hann
sagSi mér síSar, aS hann áliti að Mao
þjáðist af sama sjúkdómi á byrjunar-
stigi. Hinir álitu, að hann hefSi fengiS
vægt hjartaslag.
Þegar viðræðurnar höfðu staðið góða
stund benti Mao á magann og sagði:
,Ég er orðinn svangur". Þá varg þögn
um stund, en svo bætti hann viS: „Eruð
þið ekki svangir? Viljið þið vera gestir
mínir við matborðið?" Hann reis á fæt-
ur og gekk á undan okkur í annan enda
herbergis þess sem við vorum í, sem
var mjög stórt. Á bak við tjö'.d, sem
þar voru, var kringlótt borð og hafði
verið lagt á það fyrír 10 manns. Eftir
að minni Frakklands hafði verið drukk-
i6 i mao tai, hinu sterka hrísgrjóna-
brennivini Kínverja, settumst við að
snæðingi sérlega bragðgóðra kjuklinga,
humars og steikts fisks. Bjór var á borð
um og gulleitt vín, þótt Mao drykki
einungis ávaxtasafa.
Mao   drakk   súpuna   og  öðru   hvoru
brosti hann eftir að hafa sagt eitthvað,
sem honum þótti fyndiS. ÁSur en fimm
mínútur voru liðnar frá því fundurinn
hófst lét hann orð falla um Dien Bien
Phu-orustuna, sem gerði endi á veldi
Frakklands í Suðaustur-Asiu. Hann tal-
aði í hálfum hljóðum á kínversku, en
kínverskur embættismaður frá utanríkis
ráðuneytinu þýddi.
Hann svaraði spurningum í tvennu
lagi. Fyrst gaf hann álit sitt í stuttu
máli, en eftir smástund færði hann rök
fyrir skoðun sinni og tók það stundum
allt að tíu mínútum. Hann vitnaSi i
smáatriðum til sögunnar, þróunar kin-
versku byltingarinnar og þeirrar
reynslu sem kínverskir kommúnistar
fengu í baráttunni við Japani og Ohiang
Kai-shek. Þótt. Mao hefði lagt á það
mikla áherzlu að um algert einkaviðtal
væri að ræða, og því mætti ekki skýra
frá neinu, sem hann segði, opinberlega,
hafði hann ekkert fram aS færa sem
nýtt gæti talizt.
H,
E
! n eftir því sem velgengni Vest-
ur-Þýzkalands jókst og hreif hugi Þjóð-
verja utan landsins, og eftir því sem
honum urðu ljósari þær vonir sera
hinir einangruðu Berlínarbúar og hinar
kúguðu þjóðir Austur-Evrópu bundu
við hann, varS hann æ sannfærSari um,
að vöxtur Vestiu'-Þýzkalands innan
ramma hins vestræna bandalags væri
færasta og öruggasta leiðin til frelsis
og sameiningar Þýzkalands. Þegar „þíð
an" varð í samskiptum Austurs og Vest-
urs eftir dauða Stalíns, beitti hann 511-
um áhrifum sínum til að fá því fram-
gengt við Vesturveldin, að sameining
Þýzkalands yrði skilyrði fyrir endan-
legum friðarsamningum í Evrópu. Þeg-
ar Rússar buðust til aS koma á stjorn-
málasambandi viS Bonn-stjórnina fór
Adenauer sjálfur til Moskvu til að tala
máli sameiningarinnar. En Rússar neit-
uðu aS fórna Austur-ÞýzkalandL
Óþarft er aS rekja hér þaS sem gerzt
hefur í Vestur-Þýzkalandi undir stjórn
Adenauers síðustu tíu árin. Helzti sam-
starfsmaður hans var um langt skeið
efnahagsmálaráðherrann, Ludwig Er-
hard (Sjá svipmynd, Lesbók 3, 1964),
maðurinn á bak viS „efnahagsundrið"
svonefnda. Eftir að de Gaulle komst til
valda í Frakklandi, rættist draumur Ad-
enauers um náið samstarf Þjóðvexja og
Frakka,
E
Lann var algeriega sannfærður
um, aS skoSanir hans væru hinar réttu,
en hann talaði án nokkurs orðagjálfurs
og sýndi mikla þolinmæði. Enginn vafi
lék á valdi Maos. Stöku sinnum minntist
hann á „forsætisráðherra sinn" og í frá-
sögninni um deilur Rússa og Kínverja
gerði hann öllum ljost, að hann hefði
haft forgöngu um hina „hörðu" stefnu
gagnvart Savétríkjunum.
Maður fékk hugboS um það, að Mao
liti iil yngri kynslóðar Kínverja
með hálfgerðri fyrirlitningu. Hún gæti
aldrei hlotið reynslu hans kynslóðar —
nema þá í styrjöld.
Eftir tveggja og hálfrar stundar við-
I n Adenauer hefur einnig sætt
mikilli gagnrýni heima fyrir, ekki sízt
fyrir ráðríki og gerræði. Hann hefur
stjórnað landinu eins og einvaldur og
haft fyrirlitningu á lýðræðislegum
stjórnarháttum. Ráðherrar hans hafa yf-
irleitt ekki átt trúnað hans, en hann hef-
ur hins vegar verið í nánum tengslum
við ýmsa kaupsýslumenn í Rínarlönd-
um. Þingmenn flokksins voru einatt
ekki annað en „tölur" sem Adenauer
notaði við atkvæðagreiðslur. Og þar
sem hugur hans var allur við utanrikis-
málin, lét hann skósveina sina gjarna
sjá um innanrikismálin. Segja má að
vöxtur lýðræSisins í Vestur-Þýzkalandi
hafi verið haegur af þessum sökum, eg
hefur Adenauer sætt harðri gagmrýni
fyrir tregðu sina til að vikja fyrrveraadi
Framhald á tfls. 14.
10. tbl. 1965.
"LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 13
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16