Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						<í
\í\
HEvr-i
LAN
AST
IR.
bJflVV
sr/tS
IR
ft^
5KAP-
VOND-

SK7?
P
M>)t.f1-
iMxii

^

ÍP/t/W
hnt--
BSI
kvií?z4
WUifl
HudAM
flflr
Mefjw
H</7|£>J

ÖTT-
fí£>fí(l\
Mwwfi
FI5KUR
^M
K
fl^
Œ)VRJ-I
ÍKEM-
U'ífr-
fv<W<<

D<2-
p
ToW-
VE'tfK'
£>,fí
A*£l

-TiPi-q
Si£>flRj
Z.ÆÍ/?
f/H>DI
1
»ÍR
RfVTÍ?
HiRHffl
MrJUI
SíWft
D*
ÍKTí?-
úffl
CÍ^
p£W-
/NC-
HoR-
Það hefur veriö sagt í gamni og
kannski um leið nokkurri alvöru,
að meirihlutinn geti kúgað minni-
hlutann í lýðrœðisþjóðfélagi, þar
sem aftur á móti örsmár minnihluti
kúgi meirihlutann í einrœðisríkinu.
Þó verður þess vart í sífellt aukn-
um mœli í lýðrœðisþjóðfélögum
Vesturlanda, að öfgasinnaðir smá-
hópar leiti lags að koma áfram
skoðanakúgun við meirihlutann. Er
þesskonar trúboð rekið með offorsi,
sem jaðrar við geðbilun og er þolað
sem kvefpest eða hverskonar illur
faraldur sökum þess umburðar-
lyndis, sem yfirleitt ríkir gagnvart
skoðunum manna.
Hinn þögli meirihluti, sem uppá
síðkastið hefur verið nefndur svo,
er seinþreyttur til vandrœða og
skoðanakúgun hinna öfgafullu
skákar í skjóli þess. í einstáka
skólablöðum úr framhaldsskólum
hefur mátt greina þessa tilhneig-
ingu. Kunnur lœknir í Reykjavík
ritaði grein í Morgunblaðið og
kvað eitt þessara skólablaða sam-
anstanda af fernskonar efnisþátt-
um: Níði, klámi, guðlasti og ehtur-
lyfjadekri. Mér skilst að fjórir eða
fimm piltar standi einir að þessu
blaði, en þeir œtla að frelsa heim-
inn eins og fleiri og fyrrgreindir
fjórir efnisflokkar eru þeirra for-
skrift til þess. Meirihluti nemenda
telur blaðsnepil þennan ósmekk-
legan og ómerkilegan í hœsta máta,
skólinn hefur skömm af og þar við
situr.
Umburðarlyndi við allra fárán-
legustu skoðanir er út af fyrir sig
góðra gjalda vert og að minnsta
kosti friðvœnlegt. En svo geta fá-
einir, óprúttnir einstaklingar mis-
notað þetta umburðarlyndi, að álit
mœtrar stofnunar bíði umtals-
verðan hnekki. Aðhald er ekki boð-
orð dagsins og agi er sízt af öllu
í tízku eins og dæmin sanna. Kemur
það fram að jöfnu í skólum og at-
vinnulífi. í sumum gagnfrœðaskól-
um hér í borg liggur við borð að
sé akademískt frelsi; þeir mœta,
sem eru í skapi til þess og mér
skilst jafnvel, að það þyki óþarfa
smásmugusemi af kennara, þegar
hann meinar nemendum að hafa
útvarpstæki með sér í tíma. En
uppátœki, sem mynda vandamál í
skólanum,   eiga   oftast  upphaf  sitt
hjá örfáum nemendum.
Það er og verður spurning,
hvar eðlilegum aga lýkur og hvar
gerrœðisleg valdstjórn byrjar.
Hvert tímaskeið metur það á sinn
hátt. 1 sögukennslu er því til dœmis
haldið fram, að sterkar öldur jafn-
réttis, frelsis og húmanisma hafi
borizt til landsins á síðustu öld.
Þess er yfirleitt ekki minnzt, að
ofstæki í valdstjórn hafi átt sér
stað, þegar komið var framundir
aldamótin. En þegar flett er bók-
um og blöðum frá þessum tíma og
skyggnzt undir yfirborð heiftugra
deilumála, þá verður Ijóst hve um-
burðarlyndið hefur vaxið síðan, og
guði sé lof fyrir það.
Fyrir 89 árum varð mikill úlfa-
þytur í latínuskólanum í Reykjavík
út af nœsta litlu tilefni. Ungum og
bláfátœkum pilti vestan af Fjörð-
um varð það á að stela latneskri
orðabók frá skólafélaga sínum. Sá
kœrði stuldinn fyrir Birni M. Ólsen,
kennara við skólann, sem um leið
var frægur frunti og harðstjóri.
Mikil refsigleði var þá ríkjandi.
Smástuldur átti að bera vott um
innrœti þjófsins og þjófum skyldi
refsað. Svo einfalt var það. Ólsen
tók piltinn, sem var lítill fyrir sér,
lofaði honum fyrirgefningu ef
hann játaði, en þegar játningin lá
fyrir, var réttur settur, þar sem
Jón Þorkelsson, réktor, og kennar-
arnir gengu berserksgang og spurðu
piltinn i þaula, unz hann brast í
grát, en einn kennaranna taldi mál-
ið endanlega sannað með því, að
móðir piltsins vœri einnig þjófur.
Að svo búnu var pilturinn rekinn
úr skóla; hann skyldi snauta heim
til sín, merktur um lífstíð og allar
framavonir hans að engu orðnar.
1 þá daga gat lítilmagninn engu
áorkað, nema sterkur embœttis-
maður gæti talað máli hans. Svo
fór, að prestur einn í nágrenni
Reykjavíkur tók það að sér. Sneri
hann vörn í sókn og hótaði, að
kennarinn fengi að sanna mál sitt
fyrir rétti, er hann þjófkenndi móo-
ur piltsins. Þá dofnaði valdsljóminn
yfir höfðingjum latínuskólans,
kennarinn tók orð sín aftur og pilt-
urinn var tekinn aftur í skólann.
Nú á dögum mundu stjórnar-
hættir Jóns Þorkelssonar og Björns
M. Ólsens kalla á uppreisn.
Stjórnendum líðst e.kki annar
eins óþokkaskapur. Tœkifærin eru
líka fleiri; gallaður valdsmaður
getur ekki sett neinum stólinn fyrir
dyrnar á sama hátt og þá, þegar
ekki var í önnur hús að venda.
Breytingin, sem orðið hefur á hálf-
um öðrum mannsaldri, er gleðileg-
ur vottur þess, að einstaklingurinn
er talinn skipta máli. Hann fœr að
njóta sín. En botnfallið lýtur sínum
lögmálum. Það telur sér skylt að
misnota frelsið og umburðarlyndið,
meðal annars með því að draga
niður í svaðið allt það sem venju-
legt, heilbrigt fólk telur, að hafi
jákvœtt gildi. Svo einkennilega
ávexti getur hið frjálsa þjóðfélag
af sér. Þegar betur er að gáð, bygg-
isl hinn róttœkasti hugsunarháttur
á grátbroslegri mótsógn: Að bæta
heiminn, en gera það með hatri.
Gísli Sigurðsson.
14 LESBÓK MORGUNBLAÐSINS
17. jeunúar 1971
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16