Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						Mynd: Árni Elfar.
ÞEGAR Jón missti kjól og kall eftir að hafa eignast barn meö Jórunni Brynjólfsdóttur, fékk hann uppreisn æru og nýtt braut að Stað í Grunnavík. En þegar Jórunn ól honum
þriðja barnið var lokið prestskap hans vestra.
JON ÞORLÁKSSON fæddist í Sel-
árdal í Arnarfjarðardölum, 13.
desember 1744. Faðir hans hét
Þorlákur Guðmundsson og stund-
aði preststörf en var dæmdur af
prestskap 1749 vegna þess að
hann var drukklnn við guðsþjón-
ustu og fór allt í svo miklum
handaskolum við embættisstörfin að hneyksli
mátti heita. Móðir Jóns hét Guðrún Tómas-
dóttir úr Tálknafirði, og var faðir hennar
einn af hinum svonefndu Sellátrabræðrum
sem voru annálaðir um Vestfirði og víðar
fyrir frábæra burði, harðfengi og karl-
mennsku.
Um æsku Jóns er lítið vitað og lítið kunn-
ugt um nám hans í uppvexti, nema það sem
sjá má af vitnisburði úr Skálholtsskóla. Eftir
því sem þar segir hefur hann komið í skól-
ann um haustíð 1760. Eftir þriggja ára nám
var hann útskrifaður með þeim orðstír að
hann sé „engum skólabræðra sinna síðri í
vísindum og tungumálum, heidur flestum
fremri". Fyrir siðferði fær hann góðan vitnis-
burð. Hann var þá nítján ára. Jón gerðist
síðan skrifari hjá Magnúsi amtmanni Gísla-
syni og fluttist með honum að Bessastöðum
1766. Þá vildi til að Magnús amtmaður and-
aðist um haustið og fór Jón þá til Ólafs
amtmanns Stephánssonar og var hjá honum
þar til hann varð vígður kapellán hjá Gísla
presti í Saurbæjarþingum í Dalasýslu 1768.
Skömmu síðar andaðist Gísli prestur og fékk
Jón þá brauðið og var þar prestur í tvö ár.
SKALDIÐ
Á BÆGISÁ
EFTIR EYÞOR RAFN GISSURARSON
Sérq Jón Þorláksson, löngum kenndur vió Bægisá,
var af vestfirskum uppruna og orðinn 44 ára þegar
hann fluttist noróur. Hann er minnst sem brautryój-
anda í Ijóóiist og fyrir aó hafg þýtt Paradísarmissi
Miltons á íslensku.
Á þeim tíma bjó í Fagradal gildur bóndi
sem hét Brynjólfur Bjarnason og kona hans
Ingibjörg Pálsdóttir. Ein af dætrum þeirra
hét Jórunn, álitleg stúlka og efnileg. Jón
felldi mikla ást til hennar og vildi eiga hana,
en faðir hennar var því ósamþykkur, mun
honum hafa þótt prestur óefnilegur til bú-
skapar. En ekki hefur Jórunni litist illa á Jón
því hún átti með honum tvö börn. Hið fyrra
fæddist 1770 og varð Jón þá að sleppa kjóli
og kalli. Var hann þá ýmist að Hjarðarholti
í Borgarfirði, hjá Þorgrími sýslumanni Sig-
urðarsyni eða með Ólafi prófasti Einarssyni
á Ballará, í nánd við Fagradal. Veturinn
1771-72 var hann í Nesi hjá Bjarna land-
lækni Pálssyni og skrifaði fyrir hann.
Um vorið 1772 fékk Jón uppreisn æru og
var veittur Staður í Grunnavík. Þangað fór
hann og tók við embættinu, - en var þar
skamma stund, því þá ól Jórunn annað barn
og kenndi það Jóni og var á sömu stundu
lokið prestskap hans. Fór hann þ& aftur til
Beiðafjarðar og vistaðist þar. A þessu ári
missti hann föður sinn, en móðir hans var
önduð áður.
Árið sem Jón missti prestskap í Grunnavík
(þ.e. 1772) fékk Ólafur Ólafsson leyfi kon-
ungs til að setja á stofn prentsmiðju í Hrapps-
ey og var hún flutt til íslands 1773. Um
haustið 1773 ræðst Jón til starfa í Hrappseyj-
arprentsmiðju sem prófarkalesari. Meðan Jón
var í Hrappsey varð hann ástfanginn af konu
er hét Margrét Bogadóttir, en þær voru systk-
inadætur, hún og Jórunn í Fagradal. Fékk
4    LESBÓK   MORGUNBLAÐSINS ~ MENNING/LISTIR     9.   ÁGÚST   1997
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16