Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31 . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						flr

BRAGGAHVERFI á Miðsandi á Hvalfjarðarströnd. Bröggum hefur verið útrýmt og þótti landhreinsun þar sem þeir hurfu, en þetta braggahverfi

nýtur friðunar og er síður en svo til nokkurra lýta. Fyrir utan það að vera stríðsminjar urðu braggar heimili og uppvaxtarstaður margra nútíma

íslendinga.

SILFRASTAÐAKIRKJA er ein af örfáum kirkj-

um á fslandi sem eru sexstrendar og með til-

liti til stærðarinnar má segja að hún sé frem-

ur kapella en kirkja. Mikil alúð hefur verið

lögð við turninn og hann setur óneitanlega

mikinn svip á bygginguna, svo og gluggarnir,

hver þeirra með 24 smárúðum. Meðan þjóð-

vegurinn lá um brekkuna ofan við Silfrastaði

gátu vegfarendur virt fyrir sér þetta merki-

lega guðshús, en síður nú eftir að búið er að

færa veginn niður á eyrarnar. Silfrastaðir

blasa þó við þaðan, innst í Blönduhlíð og

bæjarstæðið er með þeim fegurri.

GLAUMBÆR í Skagafirði, fallegur norðlenzkur bær þar sem klömbruhnausinn nýtur sfn vel.

Mikil fengur væri ef gömlum húsum hefði verið við haldið á helztu höfuðbólum og menningar-

setrum landsins, en því er ekki að heilsa.

fi upp-

f VARMAHLÍÐ í Skagafirði var síðastliðið sumar verið að leggja síðustu hönd á þjónustumið-

stöð fyrir ferðamenn. Húsið er úr timbri og með torfþaki, en veggir hlaðnir úr klömbruhnaus

eru fallegur hluti af heildinni. Eftir var að leggja þökur framan við húsið þegar myndin var tekin.

VOTHEYSTURNAR f Stóru-Mástungu.

Það er sjaldgæft að hægt sé að benda

á ný útihús í sveitum sem fyrirmynd,

en hjónin Ásta Bjarnadóttir og Haukur

Haraldsson, sem búa í Stóru-Más-

tungu í Gnúpverjahreppi hafa gengið

þannig frá yfirgerð yfir turnana að at-

hyglisvert má kalla. Yfirgerðina hann-

aði Sigurjón Ingvarsson tæknifræð-

ingur hjá Stálhönnun, en Ásta og

Haukur eiga heiðurinn af litavalinu

sem ekki hefur sfður tekizt vel. Á milli

tumanna er aðstaða til að blása hey-

inu upp í þá með gnýblásara og eins

fyrir „krabba" sem notaður er til að ná

í votheyið, en í beinu framhaldi af

þessu rými milli turnanna er síðan

fóðurgangur.

GILSSTOFA, gömul sýsluskrifstofa Skagfirð-

inga var upphaflega byggð 1849. Húsið var

illa farið, en hefur verið endurgert og fært að

Glaumbæ, þar sem það er hluti af byggða-

safninu með skrifstofu safnstjóra og aðstöðu

fyrir starfsfólk. Húsið er fallegt í formi og torf

á þakinu setur sérstakan svip á það; einnig

gluggapóstarnir og málningin kringum glugg-

ana. Hjörleifur Stefánsson arkitekt hafði um-

sjón með endurbótum á húsinu, en fram-

kvæmdina má flestum fremur þakka Sigríði

Sigurðardóttur, minjaverði í Glaumbæ.

SAMKOMUTJALD í Lónkoti í Sléttuhlíð, þar sem bújörð hefur verið tekin undir ferðaþjónustu,

m.a. með ágætum herbergjum í fyrrverandi fjárhúsi og Sölvabar, kenndum við Sölva Helga-

son. Tjaldið hvílir á burðargrind, en veggirnir eru hringlaga og hlaðnir.

Hann var einhvers konar birgðastöð og gefur

ekki hugmynd um íbúðarbraggana. Þó eru þeir

til, ágætlega varðveittir. Vegfarendur um

Hvalfjörð komast ekki hjá því að sjá heilt

braggahverfi í brekkunni ofan við veginn hjá

Miðsandi. Þeir eiga að fá'að standa; Þeir eru í

eigu Hvals h/f, eru friðaðir og falla býsna vel að '

umhverfinu, enda vel við haldið.

Það er líka of seint að tala um það núna, en

við höfum gengið fram með fullkomnu skeyt-

ingarleysi, ef ekki offorsi, gegn öllum hlöðnum

mannvirkjum úr torfi og grjóti. Víða stó'ðu fal-

lega hlaðnir garðar sem hefði verið fengur í að

varðveita. Jarðýturnar hafa yfirleitt verið látn-

ar sjá fyrir þeim. Grjótgarðar hafa ekki fengið

uppreisn æru, eins og þeir geta þó verið falleg-

ir, ekki sízt hlaðnir úr hraungrjóti. Ástæða er

til að benda á veglegan, hlaðinn grjótgarð utan

um íbúðarhús Páls heitins Isólfssonar á

Stokkseyri; sá garður er staðarprýði og hefur

það framyfir tré að hann skyggir ekki á útsýn-

ið út yfir fjöruna og skerjagarðinn.

Það hefði verið æskilegt að tóftir hins forna

Skálholtsstaðar hefðu fengið að standa, en ekki

sést einu sinni móta fyrir þeim. Menningarlegt .

slys var það einnig þegar tóftir bæjarins í

Haukadal voru jafnaðar út 1938; þar voru

minjar um menningarsetur og fyrsta skóla á

íslandi. Bæði þar og víða annars staðar hefur

verið staðið að eyðingunni rétt eins og torfbæir

hafi verið smánarblettur.

Hlaðnir veggir úr torfi standa betur í norð-

lenzkri veðráttu en þeirri sunnlenzku og hefðin

fyrir klömbruhnaus nyrðra er bæði merkileg

og falleg. Sem betur fer eru enn til hleðslu-

menn sem kunna fullkomlega tökin á því að

hlaða vegg úr klömbruhnaus. Það mátti til

dæmis sjá síðastliðið sumar í Varmahlíð í

Skagafirði þar sem upplýsingamiðstöð fyrir

ferðamenn var að rísa; fallegt lítið timburhús

og var enn fegurra fyrir torfþak og veggi, sem

neðantil voru hlaðnir úr torfi og grjóti, en úr

klömbruhnaus ofantil. Að sjálfsögu hafa torf-

veggir ekki neina praktíska þýðingu þarna og

Skagfirðingar hefðu getað látið duga að reisa

þarna einfaldan skúr. En það er til marks um

fagurfræðilegan og menningarlegan metnað að

eyða fáeinum aurum til viðbótar til þess að fá

byggingu sem eftir er tekið.

Ovenjulegt og athyglisvert mannvirki hafði

líka risið í Lónkoti í Sléttuhlíð: Hlaðinn vegg-

ur, hringlaga, og hægt að tjalda yfir með

stærsta tjaldi á íslandi. Þvi miður var ég þar á

ferðinni í þoku og ber myndin þess merki.

Þarna var komin aðstaða fyrir samkomur eins

og ættarmót og ekki sakaði að hafa bráðvel

innréttaðan Sölvabar á næsta leiti. Þar eru

myndir af Sölva Helgasyni á veggjum og ein-

hverntíma hefði mönnum þótt með miklum

ólíkindum að minningu hans yrði haldið uppi

með þessum hætti í fæðingarhreppi hans. En

þeir sem hlógu að Sölva eru nú allir gleymdir

og engir barir rísa þeim til heiðurs.

ROÐGÚLL á Stokkseyri. Húsið stendur eitt

sér á vinstri hönd þegar ekið er austur úr

plássinu og út af fyrir sig getur það hvorki

talizt tiltakanlega fagurt né byggingarsögu-

lega merkilegt. Kvistirnir bera það ofurliði,

en það er samt eitthvað fallegt við þetta hús,

sem þarna stendur uppúr hvannstóði og

órækt. Meðan hvönnin stendur má velta því

fyrir sér hvort einhvers konar skrúðgarður

væri nokkuð fegurri. Eins og fjölmörg báru-

járnshús hefur Roðgúll mátt þola það að

vera „augnstunginn", heilar rúður settar í

staðinn fyrir upprunalega gluggapósta. Von-

andi fær þetta þekkta kennileiti á Stokkseyri

að standa, þó ekki væri nema fyrir nafnið.

Þar bjuggu útvegsbændur um síðustu alda-

mót og fjöldi ungra manna á Suðurlandi reri

þá frá Roðgúl. Þrátt fyrir vosbúð áttu þeir

hlýjar endurminningar um staðinn og nafnið.

H-

LESBÓK MORGUNBLAÐSINS ~ MENNING/LISTIR 7. MARZ 1998    1 I

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20