Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Lesbók Morgunblašsins

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |

Ašalrit:

Morgunblašiš


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Lesbók Morgunblašsins

						Faktorshúslð í Hæstakaupstaö, annað af tveimur húsum Hæstakaupstaðar-verzlunar sem enn
standa. Elzti hlutl hússins var reistur 1788 eftir afnám elnokunarverzlunar af kaupmönnum frá
Björgvin í Noregi. Árið 1830 var húslð lengt, þá með blndingsverki og nemur sú stœkkun fjórð-
ungi af stærð hússins. Árið 1993 keyptu hjónin Aslaug Jensdóttir og Magnús Alfreðsson húsa-
smíðameistari húslð og hafa verlð að gera það upp. Hafði Hjörieifur Stefánsson arkitekt fyrst
umsjön með breytlngum, en sfðar Bísabet Gunnarsdöttir arkitekt á ísafirði. Stefnt er að þvi að
Fakorshúslð verði að stofni kaffihús, en með fullbúlnnl veitingaaðstöðu á allri jarðhæðlnnl og i
hálfu risinu. Á loftinu verður Iftll íbúð, nefnd Brúðarsvita. Endurbótum að utanverðu er nánast
lokið; húsið er klætt með llstasúð, gulmálað.
Silfurgata 6. Húsið, sem relst var 1905, er með sérkennilegri húsum á ísafirði. Höfundur þess er
Ragúel Árni BJamason sem telknaði það og byggðl fyrir Jóhann Þorstelnsson kaupmann. Ragú-
el var Bolvíkingur sem fór ungur tll Noregs og lærðl þar húsasmíði. Hann kom heim um 1903,
kenndi við Iðnskólann á ísaflrði, stofnaði fyrirtækl, flutti inn vélar og timbur og reisti nokkur
glæslleg hús í Sveltser-stil á árunum 1904-1907. Þeirra á meðal er Silfurgata 6. Jóhann Þor-
steinsson rak nýlendu- og álnavöruverziun f húslnu á þriðja áratugi aldarinnar, en sfðar var það
lengi kennt vlð Dagsbrún, verzlun sem Sigríður Jónsdóttir rak í húsinu um árabil. Meginsérkenni
hússins er útbyggingin á horninu á efri hæðinni, skrautbekkurinn undir þakskegglnu og íburð-
armiklð skreyti f gluggaumbúnaði á efri hæðlnní. í húsinu er nú rekin verztunin Baðstofan.
FJARSJODUR GAMALLA
HÚSAÁÍSAFIRDI
GREINOGUÓSMYNDIR:
GÍSLISIGURÐSSON
M
ÖRG ár voru liðin frá
því Lesbókarskrifar-
inn hafði komið til ísa-
fjarðar og bærinn
kom ánægjulega á
óvart. Þar hafði orðið
markverð uppbygg-
ing; nýleg kirkja og
stjórnsýsluhús í miðbænum, en nokkru eldra
sjúkrahús og menntaskóli skammt utan við
það. Allt hin prýðilegustu hús, þótt mörgum
finnist að gamla sjúkrahúsið, sem Guðjón
Samúelsson teiknaði, sé eftir sem áður feg-
ursta bygging bæjarins.
Það kom einnig á óvart, að miðbær ísa-
fjarðar hefur yfir sér dágóðan skammt af al-
vöru borgarbrag, sem ekki vottar fyrir í fjöl-
mörgum bæjum vítt og breitt um landið.
Að mínu mati er Silfurtorg á fsafirði falleg-
asta torg á íslandi og skemmtilegt þótti mér
að geta sest við borð á gangstéttinni framan
við bakaríið og fengið kaffi með gamaldags
dönsku bakkelsi. Því miður á höfuðborgin
ekkert torg sem jafnast á við það og vantar
talsvert upp á. Silfurtorg er alveg hæfilega
rúmt; húsin í kringum það eru byggð þétt og
þau eru alveg mátulega há. Steinlagningin á
torginu er með sætum þar sem hægt er að
tylla sér niður og allt er það prýðilega útfært.
Nýja stjórnsýsluhúsið er dæmi um góðan
nýjan arkitektúr og andspænis því er hús
Bókhlöðunnar, 72 ára gamalt og líklega eina
húsið á íslandi í jugendstíl. Nánar vísast til
myndar af torginu.
En það er ekki bara torgið og nýju húsin á
ísafirði sem vekja athygli, heldur sú auðlegð
sem þar er saman komin í gömlum íbúðar-
húsum frá tímabili bárujárnshúsanna og
einnig, en í mun minni mæli, frá stein-
steypuklassíkinni. Ugglaust væri hvert þess-
ara húsa efni í grein, eri ég varð að velja þann
kost að fara fljótt yfir sögu og gefa heildar-
hugmynd. Auðséð er að vakning hefur átt sér
stað í þá veru, að nú þykir sjálfsagt að hlú að
þessum húsum; viðhald þeirra margra er til
fyrirmyndar.
Utlitið er þó sjaldnast upprunalegt. I ár-
anna rás hafa orðið ýmsar breytingar; sum
hafa verið stækkuð smávegis, önnur fengið
„bíslag" eins og það var kallað, eða einungis
dálítið þak yfir tröppurnar og innganginn.
Mörg húsanna hafa hins vegar fengið út-
byggt anddyri með gluggum og íburðarmikl-
um karmi og útidyrahurð, sem er þá stundum
v    ..                                                                                   .. . Morgunbloðið/Gísli Sigurðsson
Við Sllfurtorgá ísafirði stendur hús Bókhlöðunnar, sem ergamalgróin bðkaverzlun. Húslð byggði Jón H. Sigmundsson byggingamelstari á ísafirði á
árunum 1927-1928. Það mun vera eitt af fáum húsum á f slandi þar sem gætlr áhrifa frá júgendstíl sem var í tfzku úti f Evrópu um aldamótln 1900.
Nýja Bíó í Reykjavík var einnlg með forhlið f þessum stfl, en það er allt horfið. Einkennln eru bogmyndað form og bogadreginn kvistur. Upphaflega
voru rúðumar einnig bogmyndaðar, en þelm var fórnað þegar glerið var tvöfaldað. Síðari tíma breytingu á þaklnu teiknaði Lelfur Blumensteln.
við garðshliðið, því lóðirnar eru ákaflega litl-
ar. Áherzlan hefur ekki verið á trjárækt,
enda eru lóðir elztu húsanna afar smáar, og
þess vegna er hægt að sjá þessi prýðilegu hús
og taka myndir af þeim.
Flest gömlu húsahna hafa komizt hjá því
að vera „augnstungin" eins og stundum er
sagt þegar upprunalegri rúðustærð og
gluggaumbúnaði er fórnað fyrir stórar rúður.
Gott er einnig að sjá, að víða hefur verið hlúð
að upprunalegu skreyti á gluggakörmum.
Að þessi hús skuli hafa fengið að standa,
lítið breytt eða óbreytt, er merkilegt í JJósi
þess hversu lítil þau eru að grunnfleti. Þó að
loft sé yfir, sem nær alltaf er undir súð, má
ljóst vera að hér býr fólk þröngt eftir mæli-
kvarða nútíðar og verður þá ugglaust að neita
sér um að sanka saman hlutum, þörfum og
óþörfum, sem gerist þegar nóg er húsrými.
Stundum er sagt um gömul hús, að í þeim
sé „sál" en erfitt er að skilgreina slíkt, því
það sem fólk kallar sál í húsum er eitthvað
sem hvorki verður vegið á vogarskálum né
mælt á annan hátt. Það er huglægt mat, en
óneitanlega tengir fólk það fremur við gömul
hús en ný, og fremur við lítil hús en mjög
stór.
—
1 O    LESBÓK MORGUNBLAÐSINS - MENNING/USTIR 23. DESEMBER 2000
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40