FIMMTUDAGUR 30. MAI 1996 ALÞYÐUBLAÐK) Ég vil auðga mitt land Sjónvarpið birti í gær viðtal við þekktan, skoskan sjónvarpsmann af íslenskum ættum, Magnús Magnús- son. Hann er mjög virtur sjónvarps- og fræðimaður í sínu heimalandi og ég minnist þess að nafnið hans var það fyrsta sem kom upp í hugann hjá flestum þeim Skotum sem heyrðu Pallborðið I Þóra Arnórsdóttir skrifar minnst á ísland þegar ég dvaldi þar um tíma. Þó að Magnús hafi flutt til Skotlands þegar hann var níu mánaða og hafi búið erlendis alla sína ævi, finnst íslendingum samt að þeir eigi hann,, Jiann er nú eiginlega íslending- ur". Enda hefur hann sýnt landi og þjóð mikinn áhuga og verið ötull tals- maður okkar á erlendri grund.- Þá komum við að tvískinnungnum og hræsninni sem við getum verið svo blind fyrir. Svo virðist sem flestum fmnist menn eins og Magnús, sem þó hefur búið alla sfna tíð erlendis og tal- ar ekki íslensku, vera meiri Islending- ur en nokkurn tímann börn innflytj- enda sem eru fædd hér, eiga íslensku að móðurmáli, eru hluti af íslensku samfélagi. Dæmi: Ég sat í bfl með skyldmenni mínu, manni á þrítugsaldri. Við.keyrð- um fram hjá lítilli telpu sem er nýflutt í hverfið sem hann býr í. Litla Ind- land", hnussaði í honum um leið og hann leit með vanþóknun á svart hár- ið, brún augun og dökka húðina. Það er komin heil fjölskylda af þessu hér í þetta hús". Af þessu. Mér varð eigin- lega orða vant. Vissi sem var, að ef ég færi enn einu sinni út í þessa umræðu, yrði það frekar til þess að herða hann í afstöðu sinni en hitt. Ég hef grun um að þess verði langt að bíða að nýju ná- grönnunum verði boðið í grillpartý. Að sama skapi er ég nokkuð viss um að þessi sami maður hefur horft á sjónvarpið í gær, með velþóknun og gleði í hjarta yfrr því að við íslending- ar skulum nú eiga menn eins og Magnús Magnússon. f Noregi er umræðan um innflytj- endur að verða eitt af stærstu pólitísku málunum. Þar hafa hægri menn og Fremskrittspartiet" til að mynda ákveðið að framkvæma ,4nnflytjenda- útreikning" í Osló, það er, reikna út hversu mikið hver innflytjandi kostar samfélagið. Ungir jafnaðarmenn þar í landi hafa skorið upp herör gegn þess- ari aðgerð sem og öðrum sem miða að sama marki. Hvers vegna þá ekki að framkvæma fatlaðra-útreikninga" og öryrkja-útreikninga"? Eða bara út- reikninga fyrir alla landsmenn, svo verða menn skyldaðir til að ganga með verðmiðann á sér eins og gyð- ingastjömu: Þetta kosta ég". Það liggur í hlutarins eðli að þeir sem að- hyllast jafnaðarstefhuna geta ekki sagt suma jafnari en aðra og hljóta að reyna að koma vitinu fyrir samborgara sína. í Ósló starfa einnig samtök sem eru eins konar öfgaútgáfa af Norrænu mannkyni hér á landi. Þeirra stefna er að senda alla þá sem ekki geta talist . arískir út úr landinu, þau börn sem hafa verið ættleidd mega reyndar vera, en þau á að gelda svo þau geti ekki mengað kynstofninn þegar fram í sækir. I Þýskalandi væru samtök sem þessi bönnuð með lögum. Hversu langt á málfrelsið að ganga? Það er annað viðhorf sem einnig þarf aðeins að staldra við. Það er sú al- menna skoðun að allir þeir útlendingar sem flytja hingað eigi að verða eins og við. Fyrst ber auðvitað að nefna þá fá- ránlegu reglu að menn neyðast til að breyta nafninu sínu þegar þeir fá ríkis- borgararétt. Svo eiga þeir að tala ís- lensku alls staðar, klæðast eins og við, borða eins og við, horfa á Þeyting eins 1 2 6 Mér er sem ég sæi íslendinga erlendis breyta sínu nafni, hætta að halda upp á 17.júní og láta banna sér að borða illa lyktandi hákarl á Þorranum. og sumir, verða eins og við. Mér er sem ég sæi íslendinga erlendis breyta sínu nafni, hætta að halda upp á 17júní og láta banna sér að borða illa lyktandi hákarl á Þorranum, af því að þeir ættu að samlagast samfélaginu sem þeir byggju í. Samt lítum við hornauga fólk sem talar sitt móðurmál sín á milli á Laugaveginum og erum ekki meira en svo hrifin af því að það sé að halda upp á sínar hátíðir með pompi og pragt. Ergó: Við erum betri en þið, þið eigið að verða eins og við. Okkur finnst við til dæmis auðsýna feikilega góðvild að taka á móti 25 flóttamönnum frá fyrrum Júgóslavíu. Við erum að vísu aðilar að alþjóðleg- um samningum og samþykktum sem skylda okkur til að taka á móti ákveðnum fjölda á hverju ári, en það hefur nú svo sem ekkert verið spekúl- erað í því síðustu árin. Eins og einn ágætur heimspekiprófessor sagði: Þetta snýst um að lasra muninn á rétt- læti og kærleika. Islendingar eiga skuggalega langt í land með það. Höfundur er háskólanemi og framkvæmda- stjóri Sambands ungra jafnaöarmanna. Hvort sem þið trúið því eða ekki, þá er kosningabarátta Ástþórs Magnússonar rétt að byrja - þótt hann hafi nú þegar var- iðtugmilljón- um króna í áróðursher- ferðina Virkj- um Bessa- staði". Úr her- búðum Ast- þórs heyrum við að í undir- búningi sé ferð um land- ið, einkum til að kynna mál- stað friðarins auðvitað. Ástþór hefur ekki farið troðnar slóðir, og hefur í hyggju að halda ekki hefð- bundna framboðsfundi, heldur fá kirkjur landsins til afnota og flytja þar friðar- hugvekjur. Óvíst er hvernig klerkar landsins taka erindi Ástþórs, en hann er óneitan- lega á grásríni grein ef sjálfur guð leggur blessun sína yfir framboð baris... Hörð gagnrýni Kristins H. Gunnarssonar þing- manns Alþýðubandalagsins á máttleysi stjórnarand- stöðunnar hef- ur vakið mikla athygli. Hann tók reyndar sérstaklega fram að Al- þýðuflokkur- inn hefði einn flokka í stjórn- arandstöðu sýnt lit, en fannst að öðru leyti ekki fag- urt um að lit- ast í ranni litlu flokkanna. Úr orðum Kristins má líka lesa harða gagnrýni á Margréti Frímannsdótt- urformann Alþýðubanda- lagsins. Áhrifamenn í Al- þýðubandalaginu tala nú um það sem næstum frágengið málj að boðið verði fram gegn Margréti á næsta ári, enda hefur lítið til hennar spurst í allan vetur. Þeir sem hyggja á hallarbyltingu vita líka, að margir af nánustu stuðningsmönnum Margrét- ar hafa snúið við henni baki vegna þess hversu leiðitöm hún þykir gagnvart Svavari Gestssyni og gömlu valda- klíkunni... Veitingamaðurinn litríki, Valur Magnússon, opnar á morgun nýjan stað í Hafnarstræti 7, þarsem Fjár- festingarfélagið var áður til húsa. Valur hefur víða komið við, rekið veitingastaðina ítalíu, Kaffi óperu, Kaffi Reykjavík, Óðal og Svörtu pönnuna. Valur á síðast- nefnda staðinn ennþá og hefur víst ekki í hyggju að selja. Nýi staðurinn mun bera nafnið Píanó og verður fróðlegt að fylgjast með samkeppninni við Kaffi Reykjavík, sem er aðeins steinkast í burtu. Einsog margir muna undirritaði Val- ur samkomulag þegar hann seldi Kaffi Reykjavík um að hann kæmi ekki nálægt veit- ingarekstri í nokkur ár. En næturlífskóngurinn hefur samt alltaf einhver ráð með að reka staðina sína... h i n u m e g i n "FarSide" aftir Gary Laraon "^¦Tla Ég reikna með því að Jónasi hafi tekist það... það er meira en vika síðan hann fór yfir múrinn." fimm a fornum veg Hvað finnstþér um framgöngu Jóns Steinars Gunnlaugssonar? anflra s. 'P J& <4 -mm Friðjón Baldursson banka- maður: Þetta er nú bara per- sónuleg skoðun hans. Bryndís Sigurðardóttir Jens Kristinsson sölumað- læknir: Mér finnst þetta í ur: Mér finnst þetta alveg dæmi- góðu lagi, ég er alveg hjartan- gerð uppákoma á þessum tíma- lega sammála honum. punkti. Sólveig Hafsteinsdóttir læknanemi: Mér finnst þetta frekar léleg framkoma, enda til- gangurinn bara að koma óorði á Ólaf Ragnar. Kristín Agnarsdóttir skrif- Stofumaður: Þetta eru hlutir sem urðu að koma frarn. J Ö N Ó S K , v i t i m e n n Vantaði 999 meðmælendur. Fréttaviötal Tímans í gær viö Guömund Rafn Geirdai. Þetta er upphefð sem ég nýt í hjarta. Guðmundur Rafn Geirdal um tilraun til for- setaframboðs. Tíminn aftur. Þið hafið loksins sigrað. Borubrattur Jeltsín að tala við rússneska hermenn í Grozní. Mogginn. Ég furða mig á að nokkur skuli vilja að við ræðum síðari heimsstyrjöld með iðrun í hjarta. Ég hef það á tilfinning- unni að Þjóðverjar ættu að ræða þau mál öll á lágum nót- um. Vaclav klaus forsætisráðherra Tékklands. Áhrifamikil öfl í Þýskalandi krefjast bóta frá Tékkum fyrir að hafa rekið Súdeta-Þjóðverja úr landi við lok seinna stríðs. Mogginn. En að þurfa að setja svona saman, í tómri geðvonsku ligg- ur mér við að segja, eftir að hann er búinn að fjalla um hans mál í hálfan mánuð, það er út í hött. Sigurður G. Guðjónsson lögmaður og um- boðsmaður Ólafs Ragnars gagnvart yfirkjör- stjórn um greinargerð Jóns Steínars Gunn- laugssonar. Tíminn. Öfgakapítalismi tröllríður ís- lensku þjóðfélagi. Anna Heiður Oddsdóttir dagskrárgerðar- maður í Mogganum í gær. Bára Friðriksdóttir guðfræð- ingur, sem ákveðið hefur að láta af störfum sem aðstoðar- prestur, gagnrýndi Flóka mjög í ræðu sinni og sagði hann skorta hæfileika til mannlegra samskipta. Þá sagði hún að hann hefði farið leyfisleysi á skrifborð sitt og tekið þar bækur sem hann hefði áður lánað sér. Vegir Langholtskirkjudeilunnar eru órann- sakanlegir. DV í gær. frettaskot ur fortið Böðull heimtar launahækkun Pólskur böðull, Bíaun að nafni, hefir nýlega heimtað launahækkun. Hnn byggir kröfu sína á því, að hann hafi svo lítið að gera, að hann geti alls ekki lifað sómasamlegu lífi af þeim 80 krónum, sem hann fær fyr- ir hverja aftöku. Sunnudagsblað Alþýðublaðsins, jólin 1934.