Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vķsir

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
Smelltu hér til aš fį meiri upplżsingar um 21. Tölublaš - Helgarblaš 
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Vķsir

						vísni
Laugardagur 26. janúar 1980
16
„Hvernig lisí ykkur núá þetta? (Sýnir úrklippu úr Morgunblaðinu
frá 5. janúar). Varðskip flytur hrút fyrir bóndann á Laugabóli í
Arnarfirði til ánna í Geirþjófsfiröi! Ærnar eru þarna í skóglendi,
sem Landgræðslusjóður keypti.
Þessi greiði Landhelgisgæslunnar varöar því við lög og væri mál-
ið tekið upp/ eins og sýslumaðúr Isafjarðarsýslu ætti að gera ótil-
kvaddur, þá væri óhjákvæmilegt að dæma bæði bóndann og Land-
helgisgæsluna í fésektir".
Hákon Bjarnason/ fyrrverandi skógræktarstjóri og fyrrverandi
formaður Landgræðslusjóðs, er ekki þekktur fyrir að fara í laun-
kofa með skoðanir sínar og hefur meðal annars oft skotið á sauð-
fjárbúskap Islendinga. Af þeim ástæðum hefur hann af sumum
verið nefndur óvinur sauðkindarinnar á islandi númer eitt.
Kindurnargangaá 8
rakvélablöðum
—  Er þér illa við sauökindina?
„Mér er illa vi6 ofbeit. Mér er illa við að
sjá að á mörgum stöðum er land aö blása
upp vegna ofbeitar, það hlýtur að vekja
alla skynsama menn til umhugsunar.
Þegar of margt búfé er i högum, eyðist
bæði gróður og jarðvegur. Þaö er ekki nóg
með að féð biti heldur er eins og kindurnar
gangi á átta rakvélablöðum — klaufirnar
eru svo beittar, eöa svo segja Þjóðverjar.
Auk þess efast ég um aö sauðfjárhald
borgisigá Islandifrá þjóðfélagslegusjón-
armiði. Ég hef haldið þessu fram frá
fyrstu tið, minnir að ég hafi skrifað grein
um þetta I timarit árið 1942. Siðan hef ég
verið talinn yfirlýstur fjandmaður sauð-
kindarinnar, en ég var svo heppinn að
Gylfi Þ. Glslason og fleiri menn komu
fram með svipaðar kenningar og deildu
þessu stöðutákni með mér.
Sjáðu til. Ég hef lesið, að i Skotlandi sé
borgaö eitt pund með hverri kind I styrki
og að þetta eina pund sé eini gróðinn af
kindunum. — Sem sagt er fjárrækt I Skot-
landi ekki hagkvæm s tyr kjalaus, hvað þá á
tslandi! "
—  Bitur sauðfé tré og runna?
,,A vissum timum ársins, svo sem á
vorin og haustin, leitar féð á tréin, það er
ekki umdeilanlegt. Það var sauðkindin
semkenndiokkur aðklippa birki i lim^irð-
ingar, þvi einhverjir fallegustu birkipuðar
sem sjást eru beitarpúöar.
Það getur verið I lagi að beita fé i skóg-
lendi, en með mikilli gætni, og þar sem er
ungviði þarf að halda beitinni niðri".
Skögræktarstjóri í 40 ár
Hákon er þekktastur fyrir skógræktar-
störf sín, enda vai- hann skógræktarstjóri
I ein 40 ár.
„Ég tók við af Kofoed-Hansen 1935 en
danskir menn voru upphafsmenn skóg-
ræktar á Islandi.
Ryder nokkur, skipstjóri á einu skipi
Sameinaða félagsins sigldi hingað I mörg
ár. Honum óaði alveg við þvl, hvað landið
var berangurslegt og skóglaust. Hann
fékk leyfi Alþingis til að reisa girðingu á
Þingvöllum ár iö 1898 og ár ið eftir hófs t þar
fyrsta plöntun til skógar hér á landi. Sá
staður er nú kallaður Furulundur.
Arið 1900 var ráðinn hingað lærður
skógræktarmaður, Flensborg að nafni.
Meðan hann var hér var flallormsstaöa-
skógur friöaður og Vaglaákógur keyptur.
Ar ið 1907 tóku s kógr æktarlögin s vo gildi og
Kofoed-Hansen var ráðinn skógræktar-
stjóri.
Skógræktarmenn
vitringar
álítni
sér-
A þessum árum voru skógræktarmenn
litnir hornauga, taldir hálfgerðir sérvitr-
ingar. Fólk trúði ekki á skógrækt, á Is-
landi gæti aldrei vaxift skógur, og barrtré
gátu — aö þeirra áliti — alls ekki vaxið i
landinu.
En skógrækt hefur vaxið fylgi meö ár-
unum, enda hefur árangurinn verið
ágætur á mijrgum stöðum. Það er enginn
vandi að rækta nytjaskóga á völdum stöð-
um á Islandi, ef tr jáfræiö er sótt til þeirra
staða, sem hafa svipað veðurfar og hér er.
Við gætum framleitt 90% af öllum viði,
sem þjóðin þarfnast og skógrækt gæti
skapaðóhemjuvinnuisveitunum.þá þyrfti
landbúnaðurinn minni styrki.
Ég vil I þvl sambandi benda á, að
timburverðkemur til með að hækka geysi-
mikiö næstu árin og áratugina. Það er tal-
ið, að timburþörf V-Evrópubúa muni þre-
faldast á næstu tuttugu árum, og verð-
hækkunin muni verða I réttu hlutfalli viö
það".
Tekur 40 ár að koma upp
nytjaskógi
Arið 1938 var plantað lerki I einn hekt-
ara lands I Hallormsstaöaskógi og kölluð-
um viö reitinn Guttormslund. Nú eru tréð
orðin 15-16 metra há og úr þessum litla
lundi er búið að taka meira en átta þúsund
girðingastaura.
A þessu sjáum við, að það tekur aðeins
40 ár að koma upp nýtjaskógi á tslandi, ef
heppileg svæði eru valin.
I Fljótsdal er kominn 60-70 hektara
bændaskógur og hefur hann verið gróður-
settur á tiu undanförnum árum. Skógur
þessi er kominn vel á leið þrátt fyrir að
hann hafi orðið fyrir skaða vegna ágangs
hreindýra og sauðfjár.
Það er mikill munur að sjá þetta svæði
núna, þvi áður var þetta ófr jótt og snautt
land en er nú allt að gróa upp meö fegursta
barrskógi.
Það eru þo enn til ýmsir menn, sem eru
á móti skógrækt, þó undarlegt sé. Það var
til dæmis einn ágætur maður, sem ég hitti
á mannamóti. Hann kom til min og sagði
formálalaust:
mótfallnir skógrækt vegna greindar-
skorts. Og i þriðja lagi eru þeir til, sem
eru á móti skógrækt bæði vegna fákunn-
áttu og heimsku"."
Birkiðer landnámsplanta
Þetta sagði Hákon, en ekki vildi hann
gefa upp nafn viðmælanda sins.
— Var Island viði vaxið milli fjalls og
fjöru þegar það var humið?
,,Já, ég trúi þvi, að þar sem ekki var of
blautt og ekki nýrunnið hraun, að þar hafi
landið verið viði vaxið. Birki I einhverri
mynd hefur „dóminerað" allan annan
gróður um það leyti sem land var numið.
Þetta sér maður vlða ennþá, þar sem
ekki hefur verið um ofbeit að ræða. Til að
nefna dæmi, þá nær birki frá sjávarmáli
hátt upp I fjallshlíðar I Vatnsfirði i Barða-
strandarsýslu. Við Siglufjar ðarskarð nær
bir kikr æða upp i efs tu gr ös, og þegar far ið
er frá Húsavik austur I Kelduhverfi er
birkið mjög áberandi og nær upp i ^00
metra hæð.
Það er greinilegt, að þar sem friðunar
nýtur er birkiö fyrsta plantan, sem nemur
nýtt land ásamt fáeinum öðrum.
Það er viða mjög nauðsynlegt aö friða
landið, þvl náttúran er svo viðkvæm á ís-
landi. Tökum Aðalvlk til dæmis. Þar var
landið illa farið og gróöur tætingslegur
orðinn. Nú hefur ekki verið búið þar um
skeið og Aðalvlk er nú orðin einn fallegasti
staöur Vestfjarða.
I Af byggöastefnu
Það er nú annars þessi byggöastetna,
sem er að ríða okkur á slig. Það má ekki
sjástsvo grasstrá að ekki sé þegar rokið
til og sett upp sauðfjárbú. t litlum þorpum
sem byggðust I kringum smábátaútgerð,
„Ég hef verið talinn yfirlýstur fjandmaður sauðkindarinnar, en ég var svo heppinn
að Gylfi Þ. Gislason og fleiri menn komu fram með svipaðar kenningar og deildu
þessu stöðutákni með mér", segir Hákon Bjarnason, sem hér blaðar i einni af mörg-
um liókiiiii sinum.
„Þaðer ekkinógaðhlaupa útlgarðog gróður
ingu," segir  Ihikoii, sem hér sést ásamt k<
>»•
,. eru a mc
vegna fákunti
„Ég er á móti skógrækt! ". Og ég spuröi
hvers vegna hann væri að segja mér þaö.
„Mér fannst ég veröa að segja þér
það". Og ég svaraði honum:
„Menn hafa fullan rétt á þvi að vera
mótfallnir skógrækt ef þeir vilja. Þaö eru
til þeir menn, sem eru á móti skógrækt
vegna þess að þeir hafa ekki kynnt sér
málin og ekkert lesiö um skógrækt á ís-
landi. 1 öðru lagi er u til þeir menn s em er u
þangað eru skyndilega komnir stórir
skuttogarar sem mokta fisknum upp og
skilja ekkerteftir. Það þotti ekki.búmann-
legt I eina tið aö slátra snemmbæru!
Það er nefnilega gallinn viö byggða-
stefnuna, að hún er ekki byggð uþp á nátt-
úrulegri vistfræði.
Nú, svo þegar sauðfjárbúiðer komið, þá
þarf að leggja vegi, sima. Þá þarf lækni,
kirkju, og skóla með sinum skólastjóra,
kennara ogsálfræðingi. Þegar alltþetta er
komið, þá er venjulega búið að bita siðasta
grasstráið og aílt fer i eyði".
— Hvenær   fékkst þú áhuga  á   skóg-
rækt?
„Þetta kom svona smatt og smátt. Ég
ólst upp á Laufásveginum og i nágrenninu
var bæðigróðrarstöð og býli og við strák
arnir vorum alltaf aö flækjast þarna. Ein-
ar Helgason, sem stýrði gróörastöðinni;
Texti: Axel Ammendrup
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32