Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						FÓLKÍFRÉTTUM

48 SUNNUDAGUR 28. JÚLÍ 2002 MORGUNBLAÐIÐ

MUNURINN á teiknimyndum og lifandi mynd-

um er m.a. sá, að þær fyrrnefndu taka mun lengri

tíma í framleiðslu. Þannig var vinnan við Spirit:

Stallion of The Cimarron eða Villta folann, eins og

myndin hefur verið nefnd á íslensku, löngu hafin

þegar Shrek sló rækilega í gegn í fyrra og hófst

reyndar fyrir heilum fjórum árum. Því er vart

hægt að orða það svo að Villti folinn ?fylgi eftir?

velgengni Shrek. Það var löngu ákveðið að hún

yrði frumsýnd sumarið 2002, burtséð frá því

hvernig Shrek gengi. Myndirnar geta vart verið

ólíkari að innihaldi og útliti. Shrek er ekta nútíma

teiknimynd, tölvuteiknuð og uppfull af útúrsnún-

ingi og póstmódernískri kímni en Villti folinn er

teiknuð upp á gamla mátann, í höndunum, og sag-

an gæti vart verið gamalgrónari og ævintýralegri.

Saga ameríska vestursins

Ef lýsa á þessu nýjasta ævintýri teiknimynd-

anna með einni setningu mætti segja ?saga amer-

íska vestursins séð með augum hestsins?. Þetta

voru orðin sem Jeffrey Katzenberg, einn eigandi

DreamWorks SKG kvikmyndasmiðjunnar og yf-

irmaður teiknimyndadeildarinnar, notaði þegar

hann reyndi að selja höfundi sögunnar, John

Fusco, hugmyndina sína að nýrri teiknimynd. ?Við

höfum áður heyrt og séð sögur um það hvernig

vestrið var unnið og því tapað, út frá sjónarmiði

mannsins. En hesturinn átti ekkert síðri þátt í

hvernig örlög vestursins réðust. Sú hlið sögunnar

hefur aldrei áður verið sögð. Það var ákaflega gef-

andi og mikil áskorun.?

Fusco ákvað að saga Villta folans yrði ferðalag,

ekki einasta í bókstaflegri merkingu yfir víðáttur

hins villta vesturs heldur einnig í gegnum sögu

þess og breytingar frá því að vera ónumið land þar

sem dýr og frumbyggjar eiga að hafa lifað í sátt og

samlyndi hvert við annað ? og náttúruna.

Erfitt að teikna hestinn

Það kann að vekja furðu að ekki sé nú þegar bú-

ið að gera teiknimynd með þessari ástsælu skepnu

sem söguhetju, þessum þarfasta þjóni mannsins

sem svo oft hefur leikið stórar rullur í vestrum og

öðrum hetjuævintýrum. Katzenberg vissi þó

ástæðuna fyrir því þegar hann fékk hugmyndina

að gera teiknimynd um hest. Það hafði einfaldlega

enginn treyst sér í það fyrr, sökum þess hversu

erfitt er að teikna hest svo vel sé. Þess vegna seg-

ist hann hafa leitað strax til James nokkurs Bax-

ters, Englendings sem þykir meðal fremstu teikn-

ara samtímans og stjórnaði teikningum fyrir

myndir á borð við Leiðina til Eldorado, Egypska

prinsinn, Fríðu og dýrið, Konung ljónanna og

Litlu hafmeyjuna. Og eftir að hafa legið yfir Spirit

í fjögur ár veit Baxter orðið manna best hversu

erfitt það er að láta teiknaðan hest hreyfast eðli-

lega. ?Ég vissi mætavel hvað ég var að kalla yfir

mig þegar ég samþykkti að teikna Spirit, því það

er almenn vitneskja meðal teiknara hversu erfiður

hesturinn er viðfangs. En í því fólst líka áskorunin,

að ráðast í eitthvað sem aðrir höfðu veigrað sér við

áður.?

Baxter segist þó ekki hafa áttað sig á því fyrr en

hann byrjaði að teikna hversu lítið hann þekkti til

viðfangsefnisins. Því tók hann sig til og fyrirskip-

aði öllum teiknurum sínum að fara á skyndinám-

skeið í líffræði og líkamsbyggingu hestsins og

læra um hreyfingar hans, viðbrögð, hvatir, tilfinn-

ingar og hegðun. Teiknararnir voru vikum og

mánuðum saman á búgörðum í grennd við Los

Angeles, með teikniblokk og blýant í hönd, og riss-

uðu þar til þeir höfðu náð valdi á hestinum. ?Það

sem vafðist hvað mest fyrir okkur voru hreyfing-

arnar, vöðvauppbyggingin og að ná að temja sér

ósveigjanleika hryggjarins,? skýrir Baxter.

Katzenberg bendir og á annan orsakavald sem

kann að hafa ráðið því að hestar hafi ekki áður ver-

ið höfuðpersónur í teiknimynd: ?Svipbrigði hests-

ins eru svo ólík svipbrigðum annarra dýra og

bjóða ekki upp á næstum því eins greinileg og

meðfærileg svipbrigði. Augun sitja hátt, langt er á

milli þeirra og þau eru til hliðanna þannig að hest-

ur er ekki augliti til auglitis við áhorfandann, eins

og virðist vera svo nauðsynlegt fyrir söguhetjur

teiknimynda.?

Fyrirmynd víðáttunnar

Vinnan við að teikna hestana réð mestu um

hversu langan tíma tók að gera myndina. Þó fór

drykklangur tími í að velja og teikna landslagið en

það völdu leikstjórar myndarinnar, Kelly Asbury

og Lorna Cook, í samvinnu við útlitshönnuði

myndarinnar með því skoða og sækja innblástur í

þjóðgarða bandaríska vestursins, eins og t.a.m. í

kringum Miklagljúfur, Yellowstone, Yosemite og

Bryce-gljúfur. Tölvuvinnan við myndina var og

tímafrek en þótt myndin virðist eins handunnin og

þær gerast í dag fullyrða aðstandendur að engin

mynd hafi kallað á eins fullkomna tölvuvinnu og til

marks um það hafi nákvæmlega allt það myndefni

sem á filmunni sést verið unnið með einum eða

öðrum hætti, meira eða minna, í tölvum. Tölvurn-

ar voru m.a. notaðar til þess að hafa betra vald yfir

litavalinu sem að sögn Baxters og félaga var þaul-

hugsað líkt og allt annað. ?Við gengum lengra en

oft hefur verið gert í að gefa litunum ákveðna

meiningu, hlutverk í sögunni. Þannig eru kaldir og

náttúrulegir bláir og grænir litir mjög ríkjandi, lit-

ir sem í okkar huga standa fyrir frelsið og tilfinn-

inguna sem því fylgir. Að sama skapi notuðum við

dempaða liti eins og gulan og brúnan þegar koma

átti til skila kúgun og oki. Svo takmörkuðum við

litanotkun mjög þegar þróttur villta folans er sem

minnstur og andstreymið sem mest. Þá er eins og

búið sé að mergsjúga alla liti úr myndinni og ein-

ungis eftir grár og hráslagalegur litur og skugg-

inn.?

Bryan Adams er villtur foli

Eitt af því sem gerir Villta folann frábrugðna

öðrum teiknimyndum er að til að gera hana nátt-

úrulegri var brugðið á það ráð að láta alla mæla á

sínu máli, þ.e. mennirnir tala mannamál og hest-

arnir ?hestamál? (reyndar tala indíánar ensku, of

róttækt og flókið að sögn Katzenbergs að hafa

mállýskur mannsins í ofanálag margar). Segja má

að þetta hafi verið svolítið djörf ákvörðun hjá Kat-

zenberg og félögum hjá DreamWorks því það

þýddi að svo gott sem ekkert mannamál er að

finna í myndinni, í það minnsta miklu minna en

?hestamál?. Til þess að gera söguna skiljanlegri

fyrir mennska áhorfendur var þó brugðið á það

ráð að hafa sögumann og söngrödd sem tjáði

kenndir og viðhorf villta folans. Matt Damon er

sögumaðurinn sem segir sögu folans á mæltu

mannamáli en kanadíski rokkarinn Bryan Adams

á heiðurinn af söngrödd hans (Stefán Hilmarsson

ljær honum söngrödd í íslensku útgáfunni sem

einnig stendur til boða).

?Jeffrey (Katzenberg) hringdi í mig og sagðist

vera að leita að einhverjum til að ljá folanum rödd.

Hann sagði mér að hann væri ekki aðeins á eftir

söngrödd hans heldur einhverjum sem um leið

gæti hjálpað til við að segja sögu hans. Að ég væri

beðinn að gegna þessu hlutverki þótti mér í senn

heiður og áskorun,? segir Adams sem syngur öll

sönglög myndarinnar og samdi þau í samvinnu við

Þjóðverjann virta Hans Zimmer, en hann samdi

alla aðra eiginlega kvikmyndatónlist sem finna má

í myndinni. 

?Þetta var miklu meira gefandi en ég gerði mér

vonir um því ég fékk að hafa miklu meiri áhrif á

framvinduna en ég hélt í fyrstu,? segir Adams.

Að undanskildum hestahljóðunum var afráðið

strax í upphafi að gera Villta folann sem þögul

teiknimynd væri, að myndirnar gætu sagt alla

sólarsöguna einar og sér. Eftir að hljóðum og þá

sérstaklega tónlist hafði verið bætt við stendur

eftir, að mati aðalábyrgðarmanns myndarinnar,

eins konar söngleikur. ?Tilfinningar folans eru

tjáðar með tónlist Adams og Zimmers,? segir ann-

ar leikstjóranna, Asbury, og bætir við að rödd

Adams sé í sínum huga hjarta Villta folans. 

Það tók teiknara fjögur ár að fá Villta folann til þess að hreyfa sig eðlilega.

Folans

frelsisþrá 

Jeffrey Katzenberg og félagar

hans hjá Dreamworks tóku

áhættuna og afréðu að fylgja vel-

gengni Shrek eftir með óvenju

sígildu og saklausu ævintýri

um villta stóðhestinn Spirit.

Skarphéðinn Guðmundsson

hlýddi á Katzenberg gera grein

fyrir myndinni í Cannes ásamt

öðrum aðstandendum hennar.

Rómantíski rokkarinn Bryan Adams ljær

villta folanum söngrödd.

Bandaríska teiknimyndin Villti folinn verður frumsýnd hér á landi um helgina

skarpi@mbl.is

AUÐKÝFINGURINN Mohamed Al-

Fayed, eigandi bresku lúxusversl-

unarinnar Harrods, ætlar ekki að

láta fyrirtækið

af hendi, jafnvel

eftir dauða sinn.

Að sögn breska

blaðsins Fin-

ancial Times ætl-

ar Fayed, sem

einnig á Ritz-

hótelið í París,

að láta byggja

grafhýsi úr gleri

á þaki Harrods

svo fólk geti komið og heimsótt sig. 

Harrods hefur verið í eigu Fay-

ed-fjölskyldunnar frá árinu 1985. Í

kjallara verslunarinnar er nú

minnismerki um Dodi, son Fayeds,

og Díönu prinsessu en þau fórust í

bílslysi í París árið 1997. 

Fayed er egypskur ríkisborgari

en honum tókst ekki að fá bresk

stjórnvöld til að veita sér breskt

vegabréf. Hann segir í viðtali við

FT að verslun í Harrods hafi dreg-

ist mjög saman frá 11. september

og því sé ólíklegt að hlutabréf í fyr-

irtækinu verði sett á almennan

markað í bráð eins og til stóð. Fay-

ed útilokar þó ekki slíkt verði gert

einhvern tímann. 

Fayed segir að hagnaður á síð-

asta rekstrarári hafi verið um 30

milljónir punda og áætlanir um yf-

irstandandi ár geri ráð fyrir tvöfalt

meiri hagnaði eða 60?65. Þetta bar

blaðafulltrúi Harrods hins vegar til

baka og sagði að líklega yrði hagn-

aður á yfirstandandi ári um 30

milljónir punda.

Byggir sér

grafhýsi í

verslun sinni

Al-Fayed.

Milljarðamæringurinn 

Mohamed Al-Fayed 

JOHN Entwistle, bassaleikari hinn-

ar þekktu rokksveitar The Who, lést

eftir að ?umtalsvert magn af kók-

aíni? leiddi til

þess að hann

fékk hjartaáfall.

Dánardómstjór-

inn í Clark-sýslu í

Nevada hefur

útilokað að dauði

hans hafi verið

slys eða tengist

of stórum

skammti beint.

Hann segir að

Entwistle hafi

látist þegar kókaínið olli því að slag-

æðarnar drógust saman á hjartanu

sem var þá þegar skemmt vegna

hjartasjúkdóma en hann tók hjarta-

lyf að staðaldri. 

Entwistle, sem var 57 ára þegar

hann lést, fannst látinn á hótelher-

bergi sínu í Las Vegas í lok júní.

Hann lést kvöldið fyrir upphaf tón-

leikaferð sveitarinnar um Bandarík-

in og var jarðaður á Bretlandi þann

10. júlí, að því er segir í frétt BBC. 

Dánardómstjórinn, Ron Flud, seg-

ir að ekki sé vitað hversu mikið

magn af kókaíni Entwistle hafi inn-

byrt. ?Þetta er ekki eins og alkohól.

Það er engin leið að finna út hvert

magnið var,? sagði hann. 

Skyndilegur dauði Entwistles á

sér stað nærri 25 árum eftir að upp-

runalegur trommari The Who, Keith

Moon, lést af of stórum skammti eit-

urlyfja. Hinir tveir stofnfélagar

hljómsveitarinnar ákváðu að fara í

fyrirhugaða tónleikaferð þrátt fyrir

lát Entwistles og fengu nýjan bassa-

leikara í hans stað. 

Hljómsveitin The Who var stofnuð

í London árið 1964 og þekkja margir

lög þeirra ?Pinball Wizard? og ?My

Generation?. 

Kókaínið

banamein

John 

Entwistle 

John Entwistle,

bassaleikari The Who

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56