Eintak

						eldrum mínum og býr þar núna á meðan barna-

verndaryfirvöld eru að vandræðast með forræði

hennar. Foreldrar mínir voru sögð of gömul til

þess að fá forræðið yfir henni, en hún er fjórtán

ára. Henni hefur verið boðið að fara til fósturfor-

eldra, en þverneitar því. Henni var einnig boðið

að vistast á stofnun. Bróðir hennar er kominn í

fóstur. Allt og sumt sem við fáum að sjá af hon-

um er umgengni sem okkur var nýlega skömmt-

uð, tilgreind í þessari röð: a) dóttir mín, b) for-

eldrar mínir, c) ég.

Gögnin um umgengnina segja sína sögu. Þar

segír að áfram skuli stefnt að því að dóttir mín fái

að hitta hann á þriggja vikna fresti á vistheimili

barna við Hraunberg 15, eftir það verði metið

hvort umgengnin færist yfir á heimili foreldra

minna þar sem hún dvelst. Það er tilgreint að

umgengnin skuli vara í þrjár klukkustundir, ffá

kl. 14 til 17. Foreldrar mínir eiga að fá að hitta

hann á heimili sínu um miðjan nóvember og svo

aftur í janúar í tvær klukkustundir í senn.

Að lokum það sem tekur út yfir allan þjófa-

bálk, umgengni mín. Um hana segir að hún eigi

að vera: ,,7.október n.k. og 9. desember. Um-

gengni skal vara í 2 klst. frá 16.00 til 18.00 á

heimili X og undir eftirliti starfsmanna barna-

verndarnefndar Reykjavíkurborgar." Ég sem gekk

með son minn í líkama mínum í níu mánuði á

ekki einu sinni að fá að hitta hann og vera með

honum ein, heldur eins og glæpamaður undir

eftirliti. Ég sem hef haft mest af honum að segja í

öll þessi ár og borið hita og þunga af uppeldi

hans.

Það er ekki nóg með að mér sé sýnd sú sví-

virða sem í þessum umgengnisrétti felst, heldur

hefur starfsfólk Félagsmálastofnunar og vist-

heimilisins að Hraunbergi farið offörum í hegð-

un sinni gagnvart mér. Þar hafa Ellý A. Þorsteins-

dóttir og Anní Haugen verið hvað verstar. í raun

furða ég mig á því að þær skuli beita þessum

vinnubrögðum og halda starfi. Þar miða ég við

framkomu þeirra við mig og ótal fleiri konur sem

ég hef kynnst sem hafa sömu reynslu. Skilningur

þeirra á tilfinningalífi fólks sem stendur í þessum

málum er takmarkaður. Ellý hringdi til dæmis í

mig í desemberlok í fyrra og tilkynnti mér að ég

væri búin að missa forræði beggja barna minna.

Hún var ekki að hafa fyrir því að boða mig á fund

sinn og segja mér frá því augliti til auglits eða gera

sér ferð á heimili mitt til að flytja þessar hörm-

ungafféttir. Formlega var ég þó ekki svift forræði

fyrr en um miðjan janúar og þá var umgengni

mín við son minn strax takmörkuð við nokkra

tíma tvisvar í viku og alltaf undir eftirliti. Hún

sagði einnig við mig og son minn að búið væri að

finna fósturforeldra þegar málið var ekki einu

sinni frágengið af hálfu barnarverndarnefndar.

Ég kærði meðferð félagsráðgjafanna á um-

gengnisréttinum til félagsmálaráðuneytisins og

gerði ráðuneytið athugasemdir víð vinnubrögð

þeirra. Það breytti þó ekki ffamkomu þeirra við

mig, síður en svo. Anní Haugen er svo til einráð í

þessum málum, en hún var bekkjarsystir mín í

barnaskóla og heimagangur á heimili foreldra

minna á þeim tíma. Hún talaði sífellt niður til

mín með svofelldu orðalagi: „Ef þú verður ekki

góð, Sigríður mín, þá klippi ég á alla umgengni

þína við soninn."

ÉG SÁ ÞÆR SLÁ TIL BARNANNA

Eftir að ég var svipt forræðinu leyfði starfsfólk

Hraunbergs sér að hreyta í mig ónotum og nota

það stöðugt gegn mér að ég hefði ekkert um son

minn að segja lengur, búið væri að svipta mig

forræði hans. Ég fann að aðbúnaði hans og benti

á ýmislegt sem mætti betur fara í mataræði barn-

anna og ffamkomu starfsfólks við þau. Ég sá þær

slá til barna og tukta þau til. Þegar foreldrar sjá

aðra skamma börnin sín eða siða þau til verða

þau reið. Þær létu mig ekki sjá aðfarirnar þegar ég

var á staðnum, en ég þarf ég ekki að efast um að

hann hafi hlotið sömu meðferð og hin börnin. Ég

þótti nógu góð til að hugsa áfram um að hann

ætti nóg af nauðsynlegum fatnaði og leikföngum

og var jafnvel borið á brýn að ég kæmi með of

mikið af gjöfum til hans. í raun var sama hvernig

ég sneri mér, hvað ég gerði eða sagði, allt var

notað gegn mér.

Þrátt fyrir þetta fór ég í einu og öllu eftir sett-

um reglum, fór í meðferð og stundaði AA-fundi,

fór í gegnum öll þessi sálfræðiviðtöl og próf.

Heimili mitt var undir eftirliti í marga mánuði

fyrir sviptingu og það eru til bókanir um það hjá

barnaverndarnefnd. Til dæmis eftirfarandi: „Mál

þetta hefur verið til meðferðar hjá barnavernd-

arnefnd og starfsmönnum hennar frá því í árs-

byrjun 1990. Með tilliti til þess að vel hefur gengið

hjá móður undanfarna mánuði er ákveðið að

hætta formlegu eftirliti með aðbúnaði barnanna.

Móður stendur þó áffam til boða stuðningur og

ráðgjöf af hendi starfsmanna."

Þetta eru kaldhæðnisleg orð, því ráðgjöf og

stuðningur frá starfsmönnum voru upphaflega

það sem við fyrrverandi sambýlismaður minn

bjuggumst við að fá í byrjun árs 1990. Okkur

óraði ekki fyrir því að þremur árum seinna væri

fjölskyldan tvístruð. Dóttir mín situr í raun eftir

full sektarkenndar og vonbrigða vegna meðferð-

arinnar á mér, bróður sínum og henni sjálfri. Ég

álasa henni ekki, en skil ekki hvers vegna hún fær

ekki að draga orð sín til baka eftir að hún skipti

um skoðun og sá hvernig aðgerðir barnaverndar-

yfirvalda snerust upp í ofsóknir og gerræði. Hún

stendur sig mjög vel í skóla, er einu ári á undan

sínum jafnöldrum, er meistarflokki KR í körfu-

bolta og hefur starfað mikið í skátahreyfingunni."

N    Ó   V    L    M

E    R      E I N T A K

69