Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Ķsafold

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Ķsafold

						Kenmr út ýmist emu sinnl
•eða tvisvar í viku. Vero arg
minnst80arka)4kr.. erlendis
5 kr. eoa Vjt doll.; borgist
fyrirmiojanjúliman. (erlend-
is fyrir fram).
ÍSAFOLD
Uppsögn(skriíleg) bundin vi**
áramót, ógild nema komic
aje til útgefanda fyrir l.októ*
berm. Afgreiöslustofa blaöa-
ine er i Autturatrœti 8
XXI.  árg.
Reykjavík, laugardaginn 1. september 1894.
57. bíað.
Landsbankinn
verður opinn frá byrjun þessa mánað-
ar kl. ll'/a f. h. til kl. 2>\% e. h. hvern
virkan dag og st.jórn oankans er til við-
tals kl. 1 til kl.  2 e. h.
Rvík 1. sept. 1894.
Tr. Gunnarsson.
Hin  bezta súrheysverkunaraðferð.
Mikilsvert hefði þaö verið í sumar hjer
& suðurlandi, ef almenningur hetði kunnað
^óða aðferð til þess að verka og varðveita
hey án þurks. Það hafa eigi fá dagsverk
íarið hjá bændum í árangurslaust ómak
við heyverkun vegna óþurkanna, og heyin
samt eigi fengizt inn öðruvísi en hrakin
•eða illa þurr, iafnvel til stórskemmda.
Súrheysverkunartilraunir þær, er gerðar
hafa verið hjer á landi, hafa eigi lánazt
¦svo, að almenningi þyki vel fýsilegt, auk
þess sem aðferð sú, er hjer hefir kennd
verið og tíðkuð, er ærið kostnaðarsöm.
Aðferð sú, er hjer verður frá skyrt, heflr
reynd verið í Danmörku og víðar um
Norðurlönd hin síðustu sumur, og þykir
hafa vel gefizt. Hún er kennd við dr.
Uamstedt nokkurn. Sá er kostur hennar
einn og eigi lítíls verður, að hún er mjög
kostnaðarlítil og fyrirhafnar. Henni er
svo lýst nýlega í »Norsk Landmandsblad«,
æem lijer segir í ágripi. —
Heyið   er   tekið   nýslegið, hvort   heldur
•er í þurru veðri  eða vætu, og því  hlaðið
í stakk úti á sljettum velli, er hvergi hall-
-ar.     Það   er   lagt   á   beran  grasvörðinn.
Stakkuriim er hafður kringlóttur og  hlað-
ann   beint   upp.      Heyið   skal leggja   sem
allrajafnast,   í   þunnum   lögum,  og   troða
það jafnt og vandlega, einkum utan  með,
;svo að alstaðar verði jafnfast fyrir.    Bezt
er  að   stakkuiinn   sje   nokkuð   stór, ekki
minni en 15—20 vagnhlöss, — segir blaðið
—, með því að allt af verður   dálítil   skán
utan í honum ónýt, kvartilsþykk eða   þar
um 611, og   munar   meira   um það að   til-
'tölu, ef   stakkurinn   er lítill.      Bezt   er að
ekki standi   nema svo   sem   2 daga á því
að bera saman í stakkinn og fullgera hann.
Er að því búnu   fargið   þegar   látið á, en
það er moldarlag, 1 álnar þykkt, og  ann-
að ekki.    Það hefir reynzt nóg farg á hvað
háan   stakk sem   er.      Það   er   eigi   neitt
komið undir því, að fargið sje sem þyngst
nje að það sje troðið mjög fast eða mikið,
'heldur hinu, að heyið sje jafntroðið og að
fargið ofan á því  þjappi jafnt að   því, en
það gerir   enginn   hlutur   betur   en mold.
Kúptur á stakkurinn að vera dálítið ofan,
áður en moldin er látin á hann.   Til þess
að halda utan að moldinni er raðað 2 álna
borðstubbum utan með stakkbrúninni   allt
í kring,   látnir   standa   hálfir   upp   af, en
brugðið snúnum stálvír utan um á 2 stöð-
um, til þess að halda borðstubbunum sam-
an.    Er moldinni siðan mokað upp í skál-
ina, er verður ofan á heyinu innan í borð-
stubbaumgjörðinni, eða hún er borin þang-
að upp stiga, ef stakkurinn er nijög hár.  Nú
hleypur gerð í heyið, og verkast það   því
betur, sem það kemst fljótar uudir fargið.
Við   gerðina   hitnar   í   því   og   sígur það
mikið   nokkuð.      Þá   fergist   loptið burtu.
Bakteríurnar,   er    valdið    hafa    gerðinni,
deyja brátt, sakir loptleysis, og er öll gerð
úr heyinu   eptir   6—8 vikur.      Er það   þá
jafngott og óskemmt fram á vor árið eptir.
Gefa   þarf   gætur   að   stakknum   fyrstu
dagana   eptir   að   frá   honum   er gengið.
Það getur verið,  að hann mis-sigi,    meira
öðrum   megin.      Er   hættast   við   því,   er
kaldur vindur   hefir   staðið á hann öðrum
megin   meðan   verið var   að hlaða   hann,
og   einkum hafi   þá rignt   líka;    hefir   þá
hcyið kólnað miklu meira þeim megin,  en
hitnar þeim mun fyr undan áttinni og síg-
ur því fljótar þar.     Þá er ekki annað en
færa  moldina   betur   þangað   sem   minna
hefir sigið,   og svo utarlega  sem hægt er.
Þá þjappast grasið saman þar svo fast, að
safinn   kreistist út og bakteríurnar   magn-
ast þar.     Hleypur   þá gerð i heyið   þeim
megin Hka og jafnar stakkurinn sig þannig
von bráðar.    Mæla má hitann i stakknum
með því   að stinga   inn i hann   hitamæli;
en þrýsta verður aptur holunni eptir hann
til þess   að ekki komizt   lopt   inn í heyið
eða  hitinn   rjúki á brott.     Eptir   nokkra
daga   er gerðin   komin á sitt  hæsta   stig,
allt   upp í 75—77   stig á Celsius.       Síðan
smákólnar hann.    Þó getur verið 12 stiga
hiti á nýári   í stakk,   sem   hlaðinn   hefir
verið að haustinu.    Heyið frýs ekki.
Þegar farið er að taka á heyinu, verð-
ur að stinga moldina ofan af nokkru af
stakknum og skera heyið í fleygum inn
að miðjunni með bitjárni, t. d. eggjaðri
skóflu. Bezt er að hylja sárið aptur með
rudda. Það er hægt viðfangs; stakkurinn
er, þegar hann er fullsiginn, ekki orðinn
ncma þriðjungur á hæð við það sem hann
var fyrst. Hæfilegt er að taka til 2 daga
í einu. Þó má vel taka til viku í einu,
meðan kalt er; annars dofnar heyið, ef
það er látið liggja iaust meira en 1—2
daga.
Það má stakka þannig hvers konar
grængresi sem er, hvort heldur er taða,
há, stör eða annað úthey; einnig kál og
smáar rófur. Þurt hey má ekki vera sam-
an við; þá er hætt við, að þar komist
lopt að, en það skemmir.
Þannig verkað hey er í rauninni eigi
súrhey, þó að nafninu sje haldið hjer af því,
að almenningur kannast við það.   Það er
kallað bara fergt hey (á d. presfoder). Það
er hjer um bil eins og grængresi, nema
dalitið vökvaminna. Það er lyktarmikið
og skepnum þykir það mesta lostæti; kýr
cru ólmar í það þegar þær eru komnar
upp á það. Það er heilnæmt mjög, auð-
meltara en nytt hey, einkum t. d. star-
gresi og annað stórgert gras og tormelt.
Segir höf., að gefa megi af því svo mikið
sem vill, jafnvel tómt, að manni skilst;
en hann talar þó einnig um að blanda
því saman við þurkað hey, þegar það er
gefið, og segir það hafi vel lánazt; einnig
megi vel gefa með því rófur.
Holdsveikisrannsóknir. Frjettir hafa
borizt af ferðalagi Dr. Ehlers vestur um
land, allt til Skagastrandar, og sendir
hann ísafold þaðan svo látandi skýrslu
það sem komið er:
	Karlar			Konur			
Sijslur	-8-3	° *:		£ !3	i 13 »2	aæ	Alls
V.Skaptafells      . Rangárvalla   .    . Aruess   ....	1 5 3	» 2	» 4 2	i 6 3	1 1 1	k 3 1	3 21 10
Gullbr.-ogKjósar Reykjavlk .    .    . Borgarfjarðar . . Mýra     .... Snæfellsness .    .	2 » 5 2 3	2 1 » > »	3 » 2 » 4	1 3 1 » 7	2 » » »	2 1 1 » 1	12 5 9 2 15
	2	»	»	1	»	»	3
Barðastr.    .    .    .	3	2	»	>	1	2	8
Isafjarðar  .    .    . Húnavatns     .    .	2	»	2	i	>	3	7 6
				Samtals			| 99
Úr Snæfellsnessyslu vantar skýrslu um 2
sjúklinga, i Ólafsvík. í Húnavatnssýslu ekki
fulltalið enn. Eptir yfirvaldsskýrslum er
holdsveikratalan í þessum sýslum, þar
sem dr. Ehlers hefir þegar fundið 99 holds-
veika alls, ekki nema 40. Það munar
meiru en helming. Segist hann sannfærð-
ur um, að þeir muni vera minnst 150 alls
á landinu, eða 2 af'1000 allra landsmanna,
þar sem þeir eru ekki nema 1 af 1000 i
Norvegi.
Tiðarfar. Að höfuðdegi liðnum skipti
þegar um veður og heflr nú verið bezti þerr-
ir siðan.
Suður-Múlasýslu 28. júlí: Grasspretta
nieð betra eða i'afnvel bezta móti í Fjörðum,
en tún lakari upp til Hjeraðs vegna bruna.
Túnasláttur byrjaði hjer almennt 13 vikur af,
sumstaðar 12 vikur af. Þurkar komu fyrst
um síðustu belgi og haía nú flestir meira en
hálfhirt tún sín.
Skagafirði 8. ágúst: Veðrið ágætt í sumar.
Grasvöxtur í mjög góðu lagi og nýting eins.
Afii ágætur.
Eldsvoðahætta af heyi. Hr. ritstjóri!
Jeg veit ekki hvort þjer hafl veitt því eptir-
tekt, sem opt heli jeg verið sjónarvottur að f
sumar, að sumir bæjarmenn hjer hafa hirt
býsna djarflega hey, bæði hjá sjálfum sjer og
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 225
Blašsķša 225
Blašsķša 226
Blašsķša 226
Blašsķša 227
Blašsķša 227
Blašsķša 228
Blašsķša 228