Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Ķsafold

og  
S M Þ M F F L
. . . . . . 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 . . . . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Ķsafold

						Hann lézt 26. f. mán., hálfáttræður
að aldri, f. 1. nóv. 1831. Hann hafði
látið gera á sér holdskurð fám dögum
áður, fyrir meini í þörmunum, og hepn-
aðist vel, en stóðst ekki eftirköstin.
Hann var íslandsráðgjafi eða ís-
lands-ráðgjafabrot 21 ár samfleytt, frá
1875—1896. Hafði sem aðrir danskir
ráðgjafar stjórn Islands í hjáverkum.
Aðalembaettið var dómsmálastjórnin
danska, auk þess sem hann var Mímis-
höfuðið, erEstrup, forsætisráðgjafinn þá
tíð meatalla, hafði sitt vit úr aðallega;
ráðin voru þangað 3Ótt, og hann var
sá 8em þau varði mest og bezt, er að
þeim var fundið. f>ví maðurinn var
óvenjuskarpur, og lærdómsmaður hinn
mesti. Hans stefnuskrá og þeirra fé-
laga var að verjast því sem þeir köll-
uðu yfirgang fólksþingsins, neðri deildar
ríkiaþingsins danaka, eða að balda uppi
lögmæltu jafnrétti þingdeildanna. Kn
úr því þótti dönskum þjóðræðismönn-
um verða yfirgangur hinnar deildar-
innar, landsþingsins, eða fullkomið og
ólögmætt misrétti meðal deildanna, og
landsþingið þá reynast ærið aftur-
haldssamt.
TJm stjórn þessa lands, íslands, lét
hann fremur lítið til sín taka. Sa þar,
eem aðrir í hanB stöðu, flest með ann-
arra augum, ýmist landshöfðingja eða
stjórnardeildarstjórans í íslenzkum mál-
um í Khöfn, sem var alla hans tíð
danskur maður, lengst A. Dybdal. f>ví
olli vitanlega það tvent: ókunnugleiki
hans, og annríki í aðalembættinu al-
danska. Skriffinskuleiðin var eina leiðin
milli hans og þessarar þjóðar, þar til
allrasíðuatu missirin, sem hann var við
völd. f>á sinti hann málaleitun úr
annari átt, frá fslenzkum þingmanni
þjóðkjörnum(dr.V.G.), miklu liðlegarog
frjálslyndislegar en líkur þóttu til eftir
framkomu hans í dönskum málum og
stjórnbótarmálinu íslenzka alt þangað
til. Og það gerði hann þvert ofan í
tillögur stjórnardeildarforstjóra sins og
að landshöfðingja fornspurðum. Vér
hefðum að öllum líkindum fengið fram
þá allgóða stjórnarbót, ef hans hefði
notið lengur við völd og vér kunnað
með að fara. pví maðurinn var undir
niðri miklu fremur frjálslyndur en hitt.
J>að 8ýndi hann þrásinnis í öðrum
málum en þingvaldastælunni. Vér feng-
um og staðfest í hans tíð ýms nýmæli,
sem fóru roiklu lengra en þektiat í
Danmörku í þá cíð eða þar þótti tak-
andi í mál. Má þar til nefna til
dæmis lögin um kosningarrétt kvenna
og prestskosningalögin.
Frjálslyndi hans lýati sér ekki sízt í
mjög þrautseigri baráttu fyrir kvið-
dómum, samkvæmt fyrirheiti í stjórn
arskrá Dana, en aætt hefir mótspyrnu
af þings og þjóðar hálfu alt til þessa,
þótt í lögum sé í flestum stjórnfrjáls-
um löndum. Kviðdómarnir eru einn
þáttur í dómgæzlu-nýmæli því, er ver-
ið hefir á dagskrá þar í Danmörku
svo tugum ára skiftir og N. vann að
manna mest, með frábærri elju og
Btarfsþoli; því maðurinn var hinn
mesti afkastamaður og eljan eftir því.
Hann var háskólakennari í lögum
áður en hann varð ráðgjafi, árin 1858
—1875, við mikinn orðstír fyrir frá-
bæran skarpleik og skýrleik í hngsun-
um og orðfæri; og eru efcir hann ágæt-
ar baskólakenslubækur frá þeim tím-
um, aðallega um dómsköp og ýmis-
legt, or þar að lýtur. Hann var og
Garðprófastur nokkur ár.
N. var "hið mesta ljúfmenni í allri
nmgengni og viðmóti. Við það könn-
uðn                 •             ;órnmála-andetæð-
. imenn.    Haui<
J. Nelleniann
f.   íslandsráðgjafí.
þingmaður nær 30 ár, og alla tíð mjög
mikils metinn og vel þokkaður, þótt
oft slægi í allharðar brýnur með hon-
um og andstæðingum hans þar.
Hann var, frá því er hann hætti að
vera ráðgjafi (1896), konungkjörinn
bankastjóri við |>jóðbankann í Khöfn
og sömuleiðis aðalmaður í stjórn gjafa-
sjóðs þess hins mikla, er kendur er
við Classen nokkurn. f>að var til
þess tekið, hve ljúfur hann var og
góðviljaður íslendingum, er styrka
báðust úr þeim sjóði, konum og körl-
um, en þeir munu haía verið býsna
margir, líklegast beldur fleiri en sjálf-
stæðJBsæmd þjóðar vorrar væri vel
samboðið, og mun meðstjórnendum
hans hafa þótt hann draga þar full-
óhlífið taum íslenzkra umsækjenda.
Mælt er, að Kristján konungur ní
undi hafi á engum sinna mörgu ráð-
gjafa haft meiri mætur en N. heitn-
um.
Nýfundinn hellir.
Fáeinir angir menn hér í bæ, er það
hafa gert að ráði ungmennavinarins
Friðriks spítalaprests Friðriksaonar, að
temja sér skemtiferðalög á fæti í tóm-
stunduc; sínum, heldur en a hestbaki
eða á hjólum, hafa fundið nýlega
mikinn og merkilegan helli hér skamt
frá höfuðstaðnum, sunnan við Setbergs-
hlíð svo nefnda, nærri rétt hjá vegin-
um úr Hafnarfirði austur i Selvog.
|>að mun vera einn með merkilegustu
og fegurstu hellum hér á landi.
Áðalhellirinn, þegar inn er gengið,
er rúmlega 30 faðmar á lengd og nær
7 á breidd og meira en 2 mannhæðir,
þar sem hann er hæstur, en alstaðar
vel manngengur.
Afhelli fundu þeir félagar lítinn
nærri munna aðalhellisins, vel mann-
hæðar háan; inn í hann var lítil
smuga, er þeir urðu að skríða um inn.
En inn úr afhelli þeim lá önnur
smuga, er þeir urðu að skríða um á
fjórum fótum. f>ar varð fyrir annar
hellir, nær 2 mannhæðir mest og frek-
lega 3 faðma breiður, en lengdin nokk-
uru meiri.
|>ar varð enn fyrir þeim lítil glufa
niður við gólf hægra megin. jþeir
skriðu 2 inn um hana, og fundu, að
þeir voru komnir í stóran helli, en
gátu ekki kannað hann þá, með því
að ljósfæri þraut fyrir þeim. jpetta
var 2. þ. m. Daginn eftir fór með
þeim leiðtogi þeirra, síra Friðrik, með
ljóa og mælivað. Honum reyndist sá
hellir vera rúmir 10 faðmar á lengd,
nokkuð jafnbreiður allur, 4—5 álnir,
og hæðin 2 - 2J/2 alin. »Inst inni er
hann íhvolfur og hvelfing yfir honum
öllum, skreitt smágerðu dropasteins-
útflúri. Hellirinn er ekki ósvipaður
hvelfdum gangi í kjallarakirkju; gólfið
er slétt og fast, og lítið sem
ekkert er þar lausagrjót inni«. Síra
Fr. þótti hann vera mjög fallegur og
þeim félögum. — Svona segir hann
frá í Fjallk. 7. þ. m., og greinilegar
þó.
Komið hafa þó menn áður í aðal-
hellinn að minsta kosti, því grjót-
garður er þar hlaðinn um þveran hell-
inn nær 10 faðma inn frá munnanum,
10 álna langur og P/2 al. hæð mest;
þar er og enn dálítill afhellir á vinstri
hönd, 4—5 faðma langur, líkastur
bas, er högginn væri í bergið, og ligg-
ur nokkuð af garðinum í boga fyrir
hann. Ekki vottaði fyrir, að fé hefði
verið geymt þar inni.
f>eir hinir ungu menn, 9r hellinn
fundu nú, heita Helgi Jónasson, Matt-
hías porsteinsson, Sigurbjörn f>orkels-
son og Skafti Davíðsson; hann er
tréamiöur, en hinir búðarmenn. Göngu-
félag flitt nefna þeir Hvat, og eftir því
heíi «ixa> Friðrijt skírt hellinn Hvata-
h e 1J i
Loftskeytatréttir.
f>etta eru hin helztu Marconiskeyta-
tíðindi frá f gær.
Fra Eússlandi. Stjórnin rúsa-
neska hefir birt frá sér Iangt skjal, er
hefir að geyma stjórnarstefnuskrá henn-
ar og lýsir yfir því einbeitta áformi, að
koma á aftur friði og reglu í landinu
og láta byltingarmenn kenna á hörðu.
Hún heitir einnig að létta af Gyðing-
um öllum þarflausum   hömlum.
Y m s t í ð i n d i. Frá Havana er
símritað, að Palma foraeti hafi sent
tvo erindreka til að semja um frið
við uppreistarhöfðingjana.
Taft, hermálaráðgjafi í "Washington,
er sagður líklegur til að verða eftir-
maður Eoosevelts forseta.
Landmælingamenn Canadastjórnar
segjaRt hafa fundið mikilsverða gull-
ýrða kletta þar sem heitir Peacerinen.
Fólk er tekið til að þjóta þangað.
Tveir harðir landskjálftakippir fund-
ust í dag í Valparaiso. f>ar rýkur enn
úr rúatuuum eftir fyrstu landskjálfta-
kippina.
Margar misfellur hafa komist upp
um þá, sem hafa á hendi stjórn og
umsjón yfir Panamaskurðargreftinnm.
Eoosevelt forseti er einráðinn að láta
hegna harðlega hirðulausum umsjónar-
mönnum við það starf.
Kitsíminn.
Fimtudag 23. f. mán. var lokið sæ
símalagningunni milli Seyðisfjarðar og
Færeyja. Hann var lagðurfyrst 12y2
viku sjávar norður þaðan, frá |>órs-
höfn, og endinn skilinn þar eftir, fest-
ur við dufl. f>á hélt sæsímaskipið til
Seyðisfjarðar. f>að heitir C a m b r i a,
enskt, og verkatnenn á því enskir.
f>aðan var síminn því næst lagður
suður í haf, 79 vikur ajávar. f>á var
komið að Færeyjastúfnum, Kveldið
áður en saman næði gerði svo mikinn
Btorm og Ó8jó, að C a m b r i a varð
að hætta og skera frá sér símann, —
lagði endann við dufl. En morguninn
eftir var veðrinu slotað, og var sam-
tenging símastúfanna lokið þá fyrir
kveldið, sem fyr segir.
f>að sama kveld, 23. ágúat, kom hið
fyrsta símskeyti til Seyðisfjarðar frá
Færeyjum, með þá frétt, að b/b
M j ö I n i r, Thorefélagsskipið, væri lagt
á stað þaðan áleiðis til Austfjarða, en
s/s P r o s p e r o, milliferðaskip Wat-
neserfingja, ókomið cil eyjanna hingað
í leið.
Laugardag 25. ágúst var fyrirhug-
aður vígBludagur eæBÍmans á Seyðis-
firði. f>á var ráðgjafans þangað von.
En F á 1 k a n u m, sem hann flutti
austur í þeim erindum og frú hans
með, legaðÍBt vegna stórviðris. . f>á
tók Jóh. JóhannesBon sýslumaður það
ráð, að áliðnum degi, að senda kon-
ungi símskeyti fyrir hans hönd, um að
síminn væri lagður alla leið, og fekk
Bvar daginn eftir. En Seyðfirðingar
héldu dýrlega veizlu ura kveldið flaug-
ard.).
E s k i f j a r ð a r-talaíminn var langt
kominn í mánaðamótin síðustu, þeesi
sem f>órarinn Tuliniua stórkaupmaður
leggur á sinn koatnað að meatu leyti.
Hann var full-lagður spottann milli
Eskifjarðar og Búðareyrar við Eeyðar-
fjarðarbotn í öndverðum f. mán. og
langt upp eftir Fagradal seint í mán-
uðinum; eftir þá að eins kaflinn pað>
an að Egilsstöðum, en þangað var
landsíminn kominn þá frá Seyðisfirði.
Farið var að nota hann til fréttaskeyta
milli Seyðisfjarðar og F.skifjarðar þann
veg, að sent var með skeytin milii
efra hluta Fftgradals og Egilsstaða.
Af Iagning landsímans héðan ár
Rvík norður um land er það að segja,
að nú má símtala héðan beint norð-
ur á Sauðárkrók. Eáðgjafinn gerði'
það fimtudaginn var, 6. þ. m.
Nú í dag kemst s/miun frá Akur-
eyri vestur í Hegranea, var símtalað
við ritstj. isafoldar á hádegi í dag;.
og kemst síminn alla leið þangað
næstu daga.
P o 1 i t i k e n getur þess 27. f. mán,,
út af sæsímalagningunni hingað, að
nú sé sæsímar Eitsímafólagsius nor-
ræna orðnir 7700 mílufjórðungar
á lengd, þar af 3600 í Asíu austan.
verðri og 4100 í Norðurálfu. Nú geti
kaupmaður í Nagasaki i Japan samið
við fi8kisala á Seyðisfirði á fáeinum.
kl.stundum.
Reykjavikur-annáll.
Dánir. Guðmundur Þorsteinsson, af Skipa-
skaga, kaupamaður á Elliðavatni, varð bráð-
kvaddur á heimleið þangað úr Rvik að-
faranótt 1. þ. m.
Grímur Magnússon, þbm. á Grundarstíg,
bjó Aður á Gljúfurholti i Ölfusi, nál. 70'
ára, dó 9. þ. m.
Fasteignasala. Þessar eru nokkiar meiri
háttar hÚBeignir m. fl. hér i bæ, er gengið-
hafa kaupum og sölum á þessu ári:
Anna Breiðfjörð selur M. Th. Jenseir
Sandvíkureignina, að undanskildu ibúðar-
húsinu, fyrir 12,000 kr.
Benedikt Stefánsson kaupm. selur Áraai
Bjarnasyni skósm. nr. 12 á Laugavegi og:
nr. 1 I Bergstaðastræti f. 25,000 kr.
Bogi Þórðarson kaupm. selur Sturlu Jóns-
syni kaupm. og GislaÞorbjarnarsyni nr. 23 á
Laugavegi og nr. 2 á Klapparstíg f. 16,000 kr.
Benedikt Sveinsson ritstj. selur Jens B.
Waage o. fl. erfðafestu). Litlaholtsblett við
Skólavörðustíg (um 1100 Q faðma) á-
10.000 kr.
Erlendur Erlendsson kaupm. selur Eeinh..
Andersson klæðskera l/a húsið nr. 9 við
Aðalstræti  á kr. 17,415.96.
Hlutafél. Félagsbakarlið I Beykjavik sel-
ur Carl Frederiksen bakarameistara nr. 14
i Vesturgötu f. 9,000 kr.
Gunuar Bjbmsson skósm. selur Ólafi'
Stefánssyni nr. 45 á Skólav.stig f. 12000 kr,-
Gisli Jóhannesson selur Sigurði Asbiörns-
syni trésm. l/s húsið nr. 6 við Miðstræti á-
12,000 kr.
Helgi Björnsson skipstjóri og Jón Jóns-
son selja Benedikt Stefánssyni kaupm. og-
Jóni BjarnaByni skipstjóra nr. 56 á Lauga-
vegi f. 9,500 kr.
Haraldur Sigurðsson kaupm. selur Bene-
dikt Stefáns8yni kaupm. og Þorsteini Gunn-
arssyni, f. lögregluþj., nr. 44 við Lauga-
veg f. 10,000 kr.
Magnús Blöndabl húsasmiður selnr Chr..
Nielsen verzlunarerindreka nýsmiðað hús
nr. 8B i Kirkjustræti f. ijl,000 kr.
Pétur Jónsson blikksmiður selur Haraldr
Sigurðssyni kaupmanni nr. 22 í Vesturgötu
f. 23,000 kr.
Kaupskipafregn. Hér kom 4. þ. m. segl-
skip Evelyn (79, Sv. Thorkildsen) frá Man-
dal með viðarfarm til   Bj. Gnðmundssonar,
S. d. seglskip Progress (135, Iversen) frá
Dysart með kolafarm til sama.
Þvi næst 9. þ. m. s/s Inga (200, J. Börre-
sen) frá Erederiksstad með viðarfarm ti)
Völundarfélags.
S. d. s/s Capri (343, H. H. Haldorgen)^
Thorefélagsskip, kom frá Khöfn og Aust-
fjörðum með steínoliufarm til Sveins kaupm..
Sigfússonar.
Loks 11. þ. m. seglskip Burns (293, O.
Stokkeland) frá Methel á Skotl. með kola-
farm til Bj. Guðmundssonar.
Lækning. Björn Bjarnarson Dalasýslu-
maður liggur hér í Landakotsspítala. Var
gerður á honum holdskurður á laugardag-
inn til þess að ná sulli úr lifrinni. Það
tókst vel, og heilsast honum eftir hætti.
Ritsítnastöðina  hér i bænum er nú verið
að   undirbúa   i   híbýlum póstmeistarans,  er
verið hafa, í norðurenda á pósthúsinu uppi;
hann   hefir   flutt   sig   rneð   sitt   fólk  i hið-
nýja hús sitt i Tjarnarbrekku fyrir hálfum
mánuði.   Ritsímínn   fær   5  herbergi til af-     '
nota,   og   muu   það vera vel ríflegt, á
;.ejn gerist asna
Suntt   er   nú   verið að

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 229
Blašsķša 229
Blašsķša 230
Blašsķša 230
Blašsķša 231
Blašsķša 231
Blašsķša 232
Blašsķša 232