Réttur

						R É T T U R                                                                                           75

meðal annars í því fólgnar, að verkamenn fengu aukin tækifæri til

þjálfunar og sérhverjum seinvirkum verkamanni var fenginn reynd-

ur verkamaður til ráðuneytis og leiðsagnar.1 I öllum helztu fyrir-

tækjum voru skipaðir sérstakir ráðunautar í hinum nýju vinnuað-

ferðum, og ráðstafanir voru gerðar til þess að duglegir verkamenn

í hinum ýmsu verksmiðjum gætu skipzt á reynslu sinni og komið

væri upp sérstökum skólum handa Stakanoffum.2 Þess sáust nú glögg

merki, að í öllum ráðstjórnariðnaðinum var farið að sinna mönn-

unum meir en vélunum, og einstaklingnum, sérviðfangsefnum hans

og hæfileikum, sýnd meiri umhyggja en áður hafði tíðkast. Stalín

sagði svo í ræðu árið 1935:

Við vorum vanir að segja að „tæknin ráði úrslitum alls". ...

Þetta kjörorð hjálpaði okkur til að binda endi á tæknilega fátækt

okkar. .. . Það er gott>og blessað. En það er ekki nóg, því fer fjarri

að það sé nóg. . . . Tæknin er dauð ef ekki eru til menn, sem kunna

á henni tökin.... Það er tími til þess kominn að gera sér þess

grein, að af öllu því dýrmæta auðmagni, sem veröldin á eru menn-

irnir dýrmætasta og mikilvægasta auðmagnið.

Það er ekki ófyrirsynju, að einn af lokaköflunum í Sögu komm-

únistaflokks Sovétríkjanna gæti staðhæft, að rússneski verka-

lýðurinn „væri ekki lengur verkalýður í hinni gömlu merkingu þess

orðs"; hann „hefði breytzt í algerlega nýja stétt" — í „vinnandi

stétt með þeim hætti, sem ekki væri dæmi til í allri sögu mannkyns-

ins."

Það er ekki ófróðlegt að athuga hverskonar menn og konur það

voru, Stakanoffarnir, sem stóðu að þessum nýjungum í vinnuað-

ferðum. Flestir voru þeir fremur ungir, á aldrinum 25 til 30 ára:

menn og konur hinnar nýju ráðstjórnarkynslóðar, sem höfðu hlotið

1  Sjá Indústría, 14. febrúar 1938.

2  Sjá Industrial and Labour Information, Völ. lxxii, nr. 4, 126. tsvestía, 23.

sept. 1939, skýrði frá nokkrum fróðlegum dæmum um samvinnu leiðbeinanda

úr hópi Stakanoffa og verkfrœðinga í vjelaverksmiðjunum í Sverdlovsk, sem

leiddi af sér, að teknar voru upp nýjar gerðir af verkíærum, o. s. frv. sam-

kvæmt tillögum Stakanoffanna, er byggðar voru á grundvelli tilrauna, sem

þeir höfðu gert í vinnuaðferðum.