Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Morgunblašiš

og  
S M Þ M F F L
. . . . . 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 . . . . . .
PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Morgunblašiš

						30 MIÐVIKUDAGUR 20. DESEMBER 2006 MORGUNBLAÐIÐ
Einar Sigurðsson.
Styrmir Gunnarsson.
Forstjóri:
Ritstjóri:
STOFNAÐ 1913
Útgefandi: Árvakur hf., Reykjavík.
Aðstoðarritstjórar:
Karl Blöndal, Ólafur Þ. Stephensen.
Fréttaritstjóri:
Björn Vignir Sigurpálsson.
EVRAN OG KRÓNAN
Á
kvörðun Straums-Burðaráss
fjárfestingarbanka um að
færa bókhald sitt í evrum í
stað íslenzkra króna hefur vakið tals-
verða athygli. Ákvörðun bankans er
skiljanleg, en hún er varla eins
dramatísk fyrir íslenzka hagkerfið
og sumir vilja vera láta.
Það er ekkert óeðlilegt við að fyr-
irtæki, sem eru með meginumsvif sín
erlendis eins og Straumur-Burðarás,
kjósi að skrá bókhald sitt í þeim
gjaldmiðli, sem þau gera aðallega
viðskipti í. Eftir að heimild til þessa
var tekin upp í lög um ársreikninga
fyrirtækja fyrir fjórum árum hefur
talsvert á annað hundrað fyrirtækja
valið þennan kost. Meirihluti þeirra
gerir hins vegar upp í dollurum, ekki
evrum. 
Nokkur af stærri útrásarfyrir-
tækjum landsins eru komin í þennan
hóp, til dæmis Össur, sem gerir upp í
dollurum, Actavis og Marel, sem
gera upp í evrum, og Bakkavör, sem
gerir upp í brezkum pundum. Það að
þessi fyrirtæki hafi gert upp í er-
lendri mynt hefur ekki haft nein áhrif
á stöðu krónunnar. Hún er áfram
gjaldmiðillinn í viðskiptum, sem gerð
eru á Íslandi, og uppgjörsmynt mik-
ils meirihluta íslenzkra fyrirtækja.
Ekki verður sagt að enn hafi komið
fram nein sannfærandi rök fyrir því
að Ísland ætti að leggja niður krón-
una og taka upp evru í staðinn. Því
myndu vissulega fylgja ýmsir kostir í
viðskiptum við evrusvæðið. En evru-
svæðið stendur enn sem komið er að-
eins fyrir um þriðjung af utanríkis-
viðskiptum Íslands. Ef stærstu
einstöku viðskiptalönd okkar, Bret-
land, Danmörk og Svíþjóð, tækju upp
evruna liti dæmið öðruvísi út. En þau
hafa ekki gert það og ekki er líklegt
að þau geri það á næstunni.
Ef hagsveiflan hér á landi væri
sambærileg við það, sem gerist á
evrusvæðinu, liti dæmið líka öðruvísi
út. En hún er bara allt öðruvísi.
Stundum er talað um að hagstjórn
hér á landi sé erfið vegna þess að
Seðlabankinn hafi sífellt minni tæki-
færi til að halda þenslu í skefjum með
vaxtahækkunum. Þær stuðli aðallega
að því að hækka gengi krónunnar
vegna hinna háu vaxta, sem erlendir
fjárfestar fá af skuldabréfum, sem
gefin eru út í krónum. En hvernig
gengi hagstjórnin hér ef Ísland not-
aði evru? Hvernig hefði gengið að
hafa hemil á þenslunni í fram-
kvæmdabylgju undanfarinna ára
með stýrivöxtum evrópska seðla-
bankans, sem eru í kringum tvö pró-
sent? Allir ættu að geta séð að það
dæmi gengur ekki upp.
Hitt er svo annað mál að til lengri
tíma litið geta ákvarðanir fleiri
stórra fyrirtækja um að gera upp í
öðrum gjaldmiðli en krónunni stuðl-
að að því að skapa þau sálrænu áhrif,
að fólki finnist krónan enga framtíð
eiga fyrir sér. Þá getur stuðningur
við að taka upp evruna vaxið. Og með
aukinni alþjóðavæðingu íslenzks at-
vinnulífs er heldur ekki útilokað að
hagsveiflan hér taki meira mið af því,
sem gerist í nágrannalöndunum.
Það er hins vegar ástæða til að
árétta tvennt, sem einhverra hluta
vegna virðist stundum ekki á hreinu í
umræðum um gjaldmiðilsmál á Ís-
landi. Í fyrsta lagi getur evran aldrei
orðið lausn á vandamálum dagsins í
dag í hagstjórn á Íslandi. Til þess að
eiga möguleika á að taka upp evru
þarf að ríkja stöðugleiki í verðlags-
málum, vextir að vera lágir og gengið
að vera stöðugt. Það þarf að nást
fyrst, svo er hægt að taka upp evru.
Og í öðru lagi er fullkomlega óraun-
hæft að ætla að taka upp evru án að-
ildar að Evrópusambandinu. Ákvörð-
un um að evran henti íslenzku
efnahagslífi er jafnframt ákvörðun
um að ganga í ESB, með þeim kost-
um og göllum, sem því fylgja. 
FRAMSÓKNARFLOKKUR 90 ÁRA
S
tjórnmálaflokkarnir gegna mikil-
vægu hlutverki í lýðræðislegri
stjórnskipun okkar. Þeir eru skamm-
aðir, það er gert lítið úr þeim, þeir eru
hrakyrtir og áhrif þeirra eru of oft tal-
in til ills eins. Samt eru þeir grundvall-
arþáttur í samfélagi okkar. Saga
þeirra í samtíma okkar er orðin býsna
mikil.
Framsóknarflokkurinn er 90 ára um
þessar mundir og fullt tilefni til að
flokkurinn haldi upp á það afmæli.
Framsóknarflokkurinn hefur gegnt
þýðingarmiklu hlutverki á þessum 90
árum. Flokkurinn hefur verið helzti
málsvari landbúnaðarins allan þennan
tíma, þótt ekki megi gleyma mikilvægu
hlutverki Sjálfstæðisflokksins í því
sambandi, sem öðrum þræði hefur allt-
af talið sig sinna hagsmunum landbún-
aðarins.
Framsóknarflokkurinn var líka einn
helzti málsvari samvinnuhreyfingar-
innar í áratugi.
Á síðustu einum til tveimur áratug-
um hefur Framsóknarflokkurinn lent í
tilvistarkreppu, sem flokkurinn er
ekki kominn út úr. Hlutur landbúnað-
arins í þjóðarbúskap okkar er miklu
minni en hann var og þess vegna getur
Framsóknarflokkurinn ekki sótt jafn
mikið fylgi til þeirra, sem hafa hags-
muni af landbúnaði og áður.
Viðskiptaveldi samvinnuhreyfingar-
innar er ekki svipur hjá sjón og þess
vegna sækir Framsóknarflokkurinn
ekki sama styrk til hreyfingarinnar og
áður var.
Frammi fyrir þessum vanda hefur
Framsóknarflokkurinn reynt að breyt-
ast úr dreifbýlisflokki í þéttbýlisflokk.
Halldór Ásgrímsson, fyrrverandi for-
maður flokksins, einsetti sér að ljúka
þeirri breytingu á Framsóknarflokkn-
um. Það tókst ekki nema að hluta og
sennilega átti Evrópusambandsstefna
hans mestan þátt í því. Halldór þurfti
að gera Framsóknarflokkinn að þétt-
býlisflokki án þess að reita dreifbýlið
til reiði en það tókst honum með Evr-
ópustefnu sinni. Þess vegna þarf eng-
an að undra, þótt Evrópustefnan hafi
verið lögð til hliðar af nýjum formanni. 
Nú er það hlutverk Jóns Sigurðs-
sonar að ljúka því verkefni, sem Hall-
dór Ásgrímsson hóf, að breyta Fram-
sóknarflokki í þéttbýlisflokk. Þegar
horft er yfir sögu Framsóknarflokks-
ins og stöðu hans nú er ljóst að það
getur ráðið úrslitum um framtíð Fram-
sóknarflokksins hvernig Jóni Sigurðs-
syni vegnar á þeirri vegferð.
Eftir Örlyg Stein Sigurjónsson
orsi@mbl.is
B
ILUN í sjálfstýribúnaði flutninga-
skips Nesskipa, Wilson Muuga, varð
þess meðal annars valdandi að skip-
ið rak upp í fjörur sunnan við Sand-
gerði í gærmorgun, að sögn Guð-
mundar Ásgeirssonar framkvæmdastjóra
Nesskipa. 
Skipið er skráð á Kýpur og var á leiðinni til
Múrmansk í Rússlandi með tómar lestar eftir
uppskipun á 5.500 tonnum af steinefninu kvarsi
fyrir Íslenska járnblendifélagið á Grundartanga.
Hins vegar voru 137 tonn af olíu í lestum skips-
ins og höfðu menn því einkum áhyggjur af meng-
unarhættu, þegar tekist hafði að bjarga mönn-
unum, 21 að tölu, þar af allri áhöfn Wilsons, 12
manns, og sjö manns úr áhöfn danska varðskips-
ins Triton, sem reyndu árangurslausa björgun á
gúmbát, og tveggja Íslendinga, lögreglumanns
og starfsmanns Landhelgisgæslunnar sem fóru
um borð í skipið klukkan rúmlega 11 fyrir hádegi
til að ræða við áhöfnina. 
Einn skipverji af Triton fórst við björgunartil-
raunina þegar gúmbátnum hvolfdi í brimi við
strandstað.
Björgunarsveitir fengu útkall F1 Rauður, sem
er hæsta útkallsstigið, um klukkan fimm í gær-
morgun og sagði Gunnar Stefánsson, sviðsstjóri
björgunarsviðs Slysavarnafélagsins Landsbjarg-
ar, að tilkynnt hefði verið um skipsstrand og
slys. 
?Viðbragðið var mjög hratt og menn mjög
fljótir á vettvang,? sagði Gunnar. ?Þegar við
komum á staðinn sáum við hversu alvarlegs eðlis
málið var. Skipið var hérna í broti uppi í fjöru og
hætta var á ferðum. Óljóst var hvernig staðan
var um borð í skipinu, enda var erfitt að fá skýr
svör frá skipstjóranum. Um sjöleytið komumst
við að því að slys hafði orðið við varðskipið Tri-
ton og það gerði að verkum að björgunaraðgerð-
ir breyttust.
Nú voru skyndilega sjö til átta manns í sjón-
um og því mun meira aðkallandi að sinna þeim.
Við kölluðum því út allar björgunarsveitir á höf-
uðborgarsvæðinu á F1 Rauðum og báðum þær
að koma hingað með forgangi. Við vorum því
komnir með mannskap mjög fljótt, auk þess sem
þyrla Landhelgisgæslunnar kom til aðstoðar.
Strax var farið í að leita fjörur og leita að mönn-
unum á sjó. Fljótlega eftir að þyrlan kom og
beitti nætursjónaukum fundust mennirnir. Næt-
ursjónaukar eru frábær tæki og ættu að vera í
Á strandstað Björgunarmenn bera saman bækurnar en skammt undan landi sér í flutningaskipið. Voru
Skipstjórinn
skýrði frá
bilun í sjálf-
stýringu
Flutningaskipið Wilson Muuga var með tómar lestar er það strandaði
rétt við Sandgerði í gærmorgun en í því voru 137 tonn af olíu. Var áhöfn
skipsins bjargað og einnig sjö manns af danska varðskipinu Triton. Sá
áttundi lést. Ráðgert var að leggja veg niður í flæðarmálið og stefnt að því
að hefjast handa við að dæla olíu úr flutningaskipinu nú í morgun.
Stra

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60