Fishvinnsla í sveitasælu — Það er, heldur Markús á- fram, — einnig margt í landi, sem sýnilega má betur fara, og í Reykjavík er ástandið þannig, að skipulagsleysið hefur hrakið fiskvinnslustöðvarnar upp til heiða. Við getum tekið sem dæmi um vinnubrögðin, að all- ir togarar landa fiskinum í Austurhöfninni. Þar er fiskur- inn settur á þunga bíla. Bílarn- ir eru of stórir fyrir bílavogirn- ar í Austurhöfninni, sem eru mjög gamlar. Þar næst liggur bað fyrir að aka bílunum vestur í Vesturhöfn. Þá verður að aka u,m verzlunargötur, þar sem um- ferð er á annatímum ógreið. (Talið er,, að meðalhraðinn í Tryggvagötu sé um 5 kílómetr- ar á klukkustund). Þegar búið er að vigta fiskbílana á vigt- unum í Vesturhöfninni, þar sem nægilega stórar vogir eru, er aftur haldið út í verzlunargöt- urnar og nú er ekið til fisk- vinnsluhúsanna, sem eru í Aust- urbænum. Vörubifreiðir þær, sem notaðar eru núna, kosta 500.000.00 kr. stykkið, svo að árlegur reksturkostnaður og af- skriftir eru gífurlegar. Stórar stöðvar eiga þetta 4 svona bíla og dugar þó ekki til. Þetta skipulagsleysi gerir löndunar- kostnaðinn óhóflegan og fyrir það verða togararnir að borga. Erlendis er þessu öðruvísi farið. Þar þekkjast ekki bifreið- ar við löndun. Frystihúsin og fiskverkunarhúsin eru á hafnar- bakkanum. Meira að segja í Grimsby og Hull, þar sem hafn- armannvirkin eru afargömul, þá er gert að öllum fiski í húsum á bryggjunum. Fiskurinn er svo fluttur unninn á markað í járn- brautum eða bílum. Hér er fiskinum ekið fram og aftur í vigt og síðan upp í sveit til að taka úr honum hrygginn. Svo verður auðvitað að aka fisk- inu maftur niður á höfn til þess að afskipa hann. Þessi vinnu- brögð, að flæma fiskverkunina frá höfninni, kosta meira en nokkurn grunar. Það verður því 152 að taka upp stefnubreytingu í skipulagsmálunum. Við eigum að hafa frystihús og fiskvinnsln stöðvar í örfirisey1 og auglýsa þannig bæinn okkar og fram- leiðsluna. Þetta þarf ekki að lýta bæinn. Sjáðu frystihús Júpiters og Mars. Þar er vel um gengið, falleg mannvirki, gras og blómabeð umhverfis. Þetta er til sóma og ástæðulaust að ótt- ast þessa tegund iðnaðar. Þegar ég einu sinni hafði þann heiður að vera með fyrsta skip til að landa á nýrri fisk- höfn í Þýzkalandi, þá voru verk- smiðjurnar á hafnarbakkanum. svo að þetta er ekki úrelt, að svona eigi þetta að vera. Ef við göngum meðfram höfn inni, sjáum við. að í Reykjavík er engin aðstaða til fiskverkun- ar eins og nú standa sakir. — Margvísleg starfsemi fer fram á hafnarbakkanum, sem þar á engin erindi. Fjármál og landhelgvn — Hvað segir þú um það, sem fratn kom við umræður um þessi mál, að togararnir eigi inni hjá þjóðarbúinu, og að rekstrargrundvöllur þeirra sé lagfærður með lækkun vaxta og opinberra gjalda? —Ég styð þær. Mér vitanlega er ekki með nokkurri sanngirni hægt að ætlast til þess, eins og ég sagði áðan, að útgerðarmenn og áhafnir togaranna séu látin kosta þennan útveg sem allir græða á, eða sleppa að minnsta kosti skaðlausir frá. Annars vil ég láta eitt koma greinilega fram, að við á togurunum telj- um okkur vera íslenzka sjómenn á íslenzkum skipum og því eig- um við sama rétt til landgrunns- ins og aðrir Islendingar, að vísu innan þeirra takmarka sem botnvarpan eða veiðarfærin leyfa. Við höfum talað fyrir daufum eyrum í þessu amáli og við erum afskiptir. Hvar verð- um við staddir. ef við göngum aftur á bak til lengdar og hverf- mn aftur til handfæra og drag- nótar? Eru þessar veiðiaðferðir færar um að sjá þjóðinni fyrir nægjanlegum gjaldeyri. Togar- arnir hafa verið flæmdir í haf út og við hljótum að krefjast einhvers í staðinn. Við treyst- um okkur til að flytja á land sambærilegan og betri fisk en netabátar leggja nú á land, og við treystum okkur til að skila árvissum afla ef aðstaða okkar verður lagfærð t. d. með kvóta á ákveðnum svæðum. Við eigum ekki minni rétt en aðrir landar okkar, sem fá undanþágu til dragnótaveiða í landhelgi, segir Markús og rís úr sæti. — Veizt þú, að það versta núna er það, að þurfa að láta úr höfn. Það vantar kannske fjóra eða fimm háseta, sem ekki mæta til skips. Þetta verðum við að þola mögl- unarlaust, því að eftirsóknin í togaraplássin er úr sögunni —- í bili, vona ég. Við kveðjum Markús skip- stjóra á tröppunum. Manninn, sem er atvinnulaus í svipinn, vegna þess að togararnir liggja bundnir. Ár eftir ár hefur hann verið aflakóngur íslenzka tog- araflotans flutt milljónir í þjóð- arbúið. Alla vertíðina hefur hann staðið dæmdur úr leik, á- samt 1200 öðrum vöskum tog- aramönnum, því að okkur í landi hefur mistekizt að búa þeim starfsskilyrði. Skipulags- leysið, tvíverknaðurinn og and- varaleysið er dýr sambýlingur á íslandi. VÍKINGtTK
Beinir tenglar