Ekið um Reykjavíkurhöfn 5. grein. Steinhryggjan o, fl Frá Ægisgarði er komin samfclld uppfylling allar götur að Ingólfs- garÖi, hinum upphaflega suðaustur- Vegg hafnarinnar, geysivíðáttumikil °S á þó sennilega eftir aS stækka, ef a°- líkum lætur. Upfylling þessi er akaflega einkennilegt fyrirbæri í stóru °S lítt numdu landi og þó alveg sér- staklega, ef þaS er íhugafö, á hvern natt þetta landflæmi er notað. Þegar lagt er í það stórvirki að °ua til land, þar sem áSur var sjór, gæti maður haldið, aS það heffii ein- nvern ákveSinn tilgang og hver fer- ttietri fyrirfram ákveðinn til nauðsyn- legra framkvæmda eSa undir bygging- ar! sem ekki gætu verrS annars staðar. Hér virSist þetta hvorugt hafa ráð- 15 framkvæmdum. ÞaS hefur bara Venð fyllt upp lengra og lengra út, brvggjupláss lítið stækkað en skipin íærð lengra út í höfnina í margföld- Uln rö»ðum, hvert utan á öðru. Tryggvagatan, sem aS mestu eða °"U leyti er framan við gamla sjávar- anabinn, er sjálfsagt og yel hugsað mannvirki. Hún hefSi bara mátt vera reiöari og landið, sem myndaðist u*i hennar og Hafnarstrætis og °sturgötu betur skipulagt og nýtt en þa«5 hefur veriS til þessa. ÞaS Vekur furðu, að á þessu landi skuli n vera sumpart eldgömul smáhýsi PPhaflega byggS sem fiskhús og sjó- '5lr „illa rætt og undarlega sett" iðandi lífæö hafnarinnar í dag. essi hús eru aS sjálfsög»ðu hætt að gna því hlutverki, sem þeim var ætlað a sínum tíma, en hafa veriS buð upp og skrumskæld eftir nú- a smekk og tekin Undir ósennileg- u starfsemi, tízkuverzlanir, gleSi- > bifreiðavöruverzlanir o.fl. o.fl. a hafa staðið á þessum stað — og s anda enn _ lítil og léleg bra(ða. goaskýli sem notuS eru sem verk- stsefti og geymslur, en eiga engan rétt a sér ts ' ¦ v'* er elns °£ ekkert sé að gera, h f r ^u ^°^ir' sem hreinsaðar a verið síðustu árin annrfð en að ota Þær Sem bílastæSi. VtK Þær nýbyggingar, sem risiS hafa upp á þessum stöðum, eru líka sum- ar nokkuð torráðnar gátur. Það hefSi t.d. virzt etölilegra, að Reykjavíkur- höfn hefði sjálf byggt á þessu landi, en Mjólkurfélag Reykjavíkur hefSi fengið annan stað, sem hefSi hentaS starfrækzlu þess eins vel.. Svona má halda áfram allt austur á Ingólfsgarð. Það batnar ákaflega lítið eftir því sem austar dregur, gömul bárujárns- port, sum yfirbygglð og máluS meS allavega litum, skreytt neonljósum og uppljómuSum útstillingargluggum, bílasmuriiing, þvottaplan, sérleyfisaf- greiSslur, kolaport, sem nú hefur ver- ið breytt í brotajárnsgeymslu. Jafnvel hluta af Strætisvögnum Reykjavíkur hefur verið valinn staður hér til stöðu og afgreiðslu. Sænska frystihúsiS, sem reist var við sjó á sínum tíma og hefur senni- lega átt a*ð njóta einhverra þæginda fyrir þá aðstöSu, er orSiS bakhús með engu betri aðstöðu til móttöku hrá- efnis og afgreiSslu á ís og öðrum vörum, sem þa*5 vinnur, en önnur slík fyrirtæki, sem flest eru Iangan veg frá höfninni. Landið hefur þokast fram og húsið fjarað uppi eins og eyjarnar á Myrdalssandi. Þetta, sem hér hefur veriS minnst á, er allt sunnan og austan Tryggva- götu og þá sennilega að mestu leyti utan við hið afmarkaSa hafnarsvæ*Si sem eins og kunnugt er, er nokkurn veginn sjálfstætt ríki í rekstri bæj- arins. Er því hæpið að kenna hafnar- stjórn um mistök og sinnuleysi, sem hér hefur orðiS, cnda þótt hún hefði mátt vera betur á ver>ði meS þetta næsta umhverfi sitt. OSru máli gcgnir um sjálfar upp- fyllingarnar, þar er engan um að saka nema hafnarstjórn, sem annaS- hvort hofur ráðið sjálf eSa samþykkt hið hörmulega skipulagsleysi og beinu afglöp, sem þar hafa orSi>5. I stað þess að efla og styrkja út- veggi hafnarinnar að austan, sem upp- haflega voru byggðir sem brimbrjótar, INGUR veigalitlir, þunnir og lágir og hafa engin skilyrði, hvorki til aS standa lengi af sér ágang veðurs og sjávar né veita höfninni nægilegt skjól og kyrÆ, hefur veriS horfiS aS því ráSi aS gera aSra garða út í höfnina sjálfa, og er hún nú því orðin eins og völundarhús, sem vandfarið er um, en alltaf er sama ókyrrðin utan viS þessa gai'ða, ef eitthvað er að veSri. Við þetta bætist svo, að hinar margnefndu uppfyllingar hafa færzt út hægt og bítandi frá öllum áttum nema austri, sem þó virSist eina áttin, sem höfninni gæti stafaS hætta af. Þeir útveggir eru látnir eiga sig, þar fær sjórinn aS ganga yfir óhindraSur, og þar má ekki binda neinar fleytur viS vegna krankleika þessara útvar>ða hafnarinnar. Engan skyldi undra, þótt Orfiriseyjargarðurinn færi að þreyt- ast og hvíla sig allt hvaS líður og reyndar endi Ingólfsgarðs líka, En viS vorum að skoSa uppfylling- una noi*ðan Tryggvagötu. Þar hefði maður getað haldið aS fyndust básar fyrir 4—5000 tonna skip, sem lægju skreytt og virðuleg stefni, „skínandi trjónur" móti landi en myndarleg og þægileg vörugeymslu- og móttökuhús margra hæSa, á múlum á milli þeirra, þar sem varningur gæti fariS út og inn én viSkomu á bíla eSa önnur rúll- andi farartæki. Ef einhverju þessu líku hefíði veriS að heilsa, væri annar svipur á þessu umhverfi en nú er, og þá hefði hin margumrædda lokun hafnarimiar ekki aðeins verið mögu- leg, heldur aS mestu leyti sjálfgerð. En því miður er þaS allt önnur mynd, sem við okkur blasir. Brei'5 uppfylling án sjáanlegs tilgangs, skipt niður í götur, heitnum eftir ýmsum gengnum heiðursmönnum og er Geir fremstur, ennþá sem komið er. Við þossar götur og milli þeirra hafa sem betur fer aðeins fá hús veriS reist ennþá úr varanlegu efni. Ber mest á gömlum og lágreistum byggingum úr tré og bárujárni og bráSabirg'ðaskýl- um frá hernámsárunum. Hér er nóg rúm fyrir setuliSsskemmur, sem eru hér á víð og dreif allt frá yztu nöfum bakkans upp að Tryggvagötu. Þær snúa langs og þvers og á skakk og skjön eins og þessar byggingar voru yfirleitt settar, en þær eru ótrúlega lífseigar einmitt á þessum stað. Göt- 165
Beinir tenglar