Sjómannablaðið Víkingur

						Til hliðar: Knattspymufélag Gullfoss stillir sér

upp fyrir danskan Ijósmyndara. Félagsandi var

góður um borð og menn voru hreyknir af hvíta

og bláa félagsbúningnum.

Neðar: Ársæll Jónasson kafari stjómar verk-

legri sjóvinnu í Stýrimannaskólanum veturinn

1953-'54.

ar. Við vorum svo sem ekki óvanir því að gefa

eitthvað til að liðka til í ýmsum höfnum og

þá var allt opið, en þarna keyrði það úr hófi.

Nígerískir tollarar komu eitt sinn um borð

og sýndu útvarpstæki þernunnar mikinn

áhuga. Töluðu um Iögreglu og dómara af því

það var ekki skráð. Þegar ég gekk eftir því

hvað þeir vildu sættu þeir sig við amerískar

sígarettur," segir Þór. „Mútur þekkjast

hvergi í Evrópu í dag, nema kannski í Mið-

jarðarhafslöndum, og alls ekki í Ameríku.

Þar eru tóbak og áfengi hvort sem er ódýr

vara og því engin skiptimynt í viðskiptum. I

Belgíu er þó ákveðin hefð fyrir því að gefa

tollurum tvo pakka af sígarettum, meira af

gömlum vana en sem mútur."

Þór segir að töluverður munur sé á

siglingum á Ameríku og Evrópu. Siglingin er

lengri vestur um haf og þar er líka lengra á

milli hafna en í Evrópu, sérstaklega í

Skandinavíu. Nú sé jafnvel lestað og losað í

tveimur Evrópuhöfnum á dag, sem auki

álagið. Af erlendum hafnarborgum líkar

honum best við enskar hafnir, sérstaklega

Hull.

„Enskir eru sérlega þægilegir í öllu sam-

starfi. Þótt illa gengi á stundum var alltaf

tekið létt á vandanum."

Þór og Helga eiga þrjár dætur og þegar þær

voru yngri nutu þær þess að pabbinn var í

farmennskunni og gat keypt hluti sem ekki

fengust hér.

„Fram að fermingu keypti ég fyrir þær föt og

annað. Þegar ég tók eftir því að peysa hvarf inn

í skáp og sást ekki meir hætti ég að kaupa fat-

nað og lét þær velja úr listum ef þær vildu.

Seinna var úrval og verð alveg sambærilegt hér

á landi og ekki ástæða til að standa í innkaup-

um í erlendum höfnum. Núna er tíminn í

höfnum líka svo stuttur að það er engin leið að

fara í verslunarleiðangra."

ÍSLENSKIR SJÓMENN

EKKI ENDILEGA ÞEIR BESTU

Talið berst að stýrimannamenntun fram-

tíðarinnar og væntingum ungra manna til

hennar. Þór segir að framtíðin sé ekki björt,

enda sýni það sig í lítilli aðsókn í Stýri-

mannaskólann. Önnur sérhæfing í þjóðfélag-

inu hafi líka gert mönnum eldri en fimmtugt

erfitt að breyta um starfsvettvang.

„Samkeppnin I launum hefur gert það að

verkum að íslenskir sjómenn hafa tapað.

Hins vegar er það staðreynd að íslenskir sjó-

menn eru þeir bestu; ekki endilega þeir bestu

í heimi, heldur í vinnu við íslenskar aðstæð-

ur," segir hann. Helga kemur inn í samtalið

og er spurð hvernig henni finnist að fá bónd-

ann alfarið inn á heimilið og hafa eytt ævinni

við hlið sjómanns.

„Pabbi var sjómaður og ég vissi því að hver-

ju ég gekk þegar við giftumst. Það er ósköp

góð breyting að fá hann alfarið í land, sér-

staklega eftir að við urðum ein í kotinu. Flestir

standa frammi fyrir breyttum aðstæðum á þes-

sum aldri. Eg hafði heyrt frá öðrum sjó-

skonum að breytingin yrði erfið en mér

finnst það ekki," segir hún.

Þór er spurður hvort hann hefði einhverju

sinni séð eftir því að velja sér sjómennsku

sem ævistarf. Hann þvertekur fyrir það.

„Ég tók þessa ákvörðun þegar ég var sjö ára

gamall og stóð fast við hana. Mér finnst ekki

ástæða til að súta það sextíu árum síðar, enda

er ég sáttur við mitt. Ég er að byggja sumar-

bústað með fjölskyldunni en það tekur enda.

Hvað ég tek mér fyrir hendur er ekki

ákveðið. Starfslokin eru ekki slæm hvað varð-

ar vinnuna heldur það að lítil laun hrapa nið-

ur í ekki neitt," segir Þór Elísson sem lifað

hefur gífurlegar breytingar í íslenska kaup-

skipaflotanum.

SjÓMANNABLAÐIÐ VÍKINGUR

37