Náttúrufræðingurinn

						126_________________  NATTURUFRÆÐINGURINN____________________

upp frá því runnið á þurru landi og myndað venjuleg basaltlög,

og er það efri deild basaltmyndunarinnar.

Á Nugssuak-skaga, Diskó og víðar á Vestur-Grænlandi hafa

fundizt plöntuleifar, bæði í millilögum milli basaltlaganna og

utan við basaltformasjónina. Heer fékk safn þaðan til athugunar

og taldi vera frá míósen, eins og honum var gjarnt. Seinna hafa

aðrir steingervingafræðingar ráðið aldur sömu jarðlaga af skelj-

um og öðrum dýraleifum, er þau höfðu að geyma og reyndust

þau þá miklu eldri en Heer hafði haldið fram, sum jafnvel frá

efri krít.

Loks skal hér talið eitt dæmi til viðbótar um það, hve Heer

var gjarnt á að telja tertíerar plóntuleifar til míósen. Hann rann-

sakaði safn slíkra plöntuleifa frá Spitsbergen og taldi þær hik-

laust míósenar. Seinna fundust lindýraskeljar í þessum sömu

jarðlögum og voru þær jrannsakaðar af Dananum Ravn, Svíanum

Hágg og Þjóðverjanum Gripp. Voru þeir allir sammála um, að

myndunin væri eósen (eða paleósen).

Af því, sem nú hefur verið sagt, er sýnt, að í þessum þremur

löndum (eða landshlutum), Vestur-Grænlandi, Austur-Grænlandi

og Bretlandi, hafa eldsumbrotin hafizt um mjög líkt leyti, þ. e.

á mótum krítar og tertíers, og síðan haldið áfram á (paleósen og)

eósen (3, 13 og 18).

Um Færeyjar þarf ekki að fjölyrða. Má heita, að allt fast berg

þar í landi teljist til basaltmyndunarinnar, en undirlag hennar

getur hvergi að líta fremur en hér á íslandi. Surtarbrandslög

eru fremur mikil í Færeyjum, einkum í Suðurey og Mykjunesi.

En surtarbrandsflóran er fátækleg, og er mjög lítið á henni að

græða um aldur jarðlaga-. Aðeins tvær plöntutegundir þekkjast

með nokkurri vissu, og eru það barrviðirnir Sequoia Langsdorfíii

ogTaxodium disticum forma miocenum (nafngift samkv. kenn-

ingu Heers!). Báðar tegundirnar eru algengar í surtarbrands-

flóru hinna basaltlandanna allra, sem hér getur um (16, 17 og 24).

Eins og kunnugt er, rannsakaði Heer enn fremur plöntustein-

gervinga úr surtarbrandslögunum hér á íslandi og taldi þá einnig

míósena. Síðan hefur almennt verið talið, að surtarbrandurinn

og basaltið, sem hann er í, séu míósen að aldri. Heer getur þess

sjálfur í ritinu sínu fræga, „Flora fossilis arctica", að surtar-

brandsflórurnar, hin íslenzka og hin skozka, séu mjög áþekkar,