NÁTTÚRUFRÆÐlNGURlNN 89 þensla vatnsins og hitabrigðin, flýta mjög fyrir álirifum kem- isku kraftanna, á þann hátt, að auka heildaryfirboro* stein- anna, um leið og þeir springa. Og í sameiningu eiga þessi ö'fl öll, mcstan þáttí myndun jarðvegsins, er gróður land- anna íifíi' í. Ingólfur Davíðsson : Austan af Síðu og Mýrdalssandi. í lok júlímánaðar 1943 fór eg austur á Síðu í jurtaleit. Kom um kvöldið að Kirkjubæjarklaustri og hélt áfram austur að Teygingalæk á Brunasandi morguninn eftir. Þoka var í lofti og úðaregn. Var grátl og svart liraunið önmrlegt á að líta. Bærinn Teygingarlækur stendur á tungu milli hraunálma, en fyrir neðan en gróið, óbrunnið Iand allt út að sjávar- söndum. Hraunin eru orðin mjög mosavaxin og hafa gróið allmikið siðuslu áratugi, að sögn bændanna þarna. Grúmos- inn myndar þykka og mjúka ábreiðu ofan á ósléttu apal- hrauninu, svo að víðast er mjúkt nndir fæti. Minna m'un nú beilt í hraunið, en áður var og eru viðihríslur óðum að ná þai- fótfestu. Hér og hvar standa svartar hraunnybbur upp Úr mosabreiðunni, en grái mosaliturinn er samt ríkjandi, með grænum blettum á stangli. Eru toppar eða smábreiður af lcrækilyngi hér og hvar og mógljáandi þursaskeggs- og móa- srfsblcllir. Gráloðnir brúskar af loðvíði og grávíði sjást á stangli. Innan um er talsverður slæðingur af vinghim, einkum á l'lötiun hraunblellum. Víðirinn vex helzt í lægðum, og er íjónslöpp víða fylgifiskur hans. Köldugras, lóugras og liðfætlá eru algeng í hraununum. Vex lóugrasið helzt í gjám og gjót- um, en utar, þar sem sól nær betur til, taka liðfætlan og köldu- grasið við. Nokkrar bláklukkur sá eg i einni sprungunni ausl- an við Teygingalæk. Aðrar helzln hraunjurtirnar eru: Hær- ur, blásveifgras, kjarrsveifgras, lógrcsi, língresi, bugðupuntur, blóðberg, smjöiiauf, hvítmaðra, gullmura, geldingahnappur; 7
Beinir tenglar
