SAMVINNAN 33 úr steini, eða þá grjóti og torfi á traustri undirstöðu, með járnþaki, svo að þau geti entst mannsöldrum saman. Vilji menn byggja slíka bæi nú, þá verða þeir mjög dýrir. Við vitum um Mælifellshúsið, að það kostaði yfir 40 þús. ki. Annað nýbygt steinhús á Mosfelli í Árnessýslu kostaði 20 þús. kr. og er þó ekki nema hæfileg íbúð fyrir eina fjöl- skyldu. Góðir meðalbæir úr steini kosta nú um 20 þús. kr. Er þetta því vandamál og erfitt viðfangs. Og þótt kotbæir kosti ekki nema 10—12 þús. kr., verða rentur og afborg- anir af því 1500—2000 kr. á ári. Búskapurinn getur ekki borið það. pessvegna eru allir, sem um málið hugsa, ásátt- ir um það, að ef slept er efnaheimilum, þá geti engir þeir sem byggja fyrir lánað fé greitt, nema með sérstaklega heppilegum kjörum. Frv. byggir á þessum staðreyndum: þörfinni fyrir byggingar í sveitum, hinum mikla kostnaði sem er við varanlegar byggingar, og nauðsyninni að geta útvegað nógu ódýrt fjármagn til að rækta nýtt land og fjölga heilsusamlegum heimilum. Vitaskuld er gert ráð fyrir því að margir bændur geta bygt varanlega, án sérstakra láns- kjara. En hvað margir eru þeir, sem ekki geta hugsað til að byggja, þótt þeir hafi þess sára þörf ? Hve mörg eru þau sveitaheimili, þar sem ekkert hefir verið bygt síðan 1914? En þeim, sem kynnu að vilja telja þetta óhóf og eyðslu, vil eg benda á, að allir læknar, sem fást við berkla- veiki eða starfa að berklavörnum á einhvern hátt, telja hin vondu húsakynni almennings eina af aðalorsökun og uppsprettu veikinnar. J>á vil eg og benda á það, hvort réttara sé að verja yfir heilli miljón króna árlega til styrktar berklaveiku fólki, en láta kofana standa, sem eru gróðrarstíur þessarar veiki?pað má hiklaust gera ráð fyrir að tún sem búið er að fullrækta, muni endurborga síðar þann höfuðstól margfaldlega, sem til ræktunarinnar hefir verið varið, enda þótt eigi megi vænta mikils arðs fyrstu árin, og það tel eg víst að nógu margir munu jafnan fást til að búa á jörðum, sem hafa nokkurt tún og eru sæmi-
Beinir tenglar