45 irtæki, ekki til að afla sjálfum sér embættis, auðs eða lof- stirs, heldur vegna þess, að hann telur það skyldu sína og köllun og að það er honum sjálfum hin varanlegasta lífsnautn. Það merkir, að þeim manni megi treysta, að hann láti eigi sinn eigin hagnað sitja í fyrirrúmi fyrir al- menniugsheill, að pyngja hans sé eigi lokuð, þegar fé vant- ar til almenns, félagslegs fyrirtækis. Það merkir, að hann hafi brotið af sér hýði sjálfselskunnar og gerst lifandi grein á stofni mannlífsins. Hann vinnur ekki heldur fyrir gíg. Andi hans þroskast og vex, og þótt hár hans gráni, er hann ungur í anda, því hann lifir ekki sjálfum sér, held- ur manndóminum, sem aldrei eldist. Hann veit, að þótt einstaklingsævin sé stutt, og hann sjálfur örlítið ar í tak- markalausri tilveru, þá hefir þó hans tilvera, hans líf og verk endalausar afleiðingar fyrir mannlífið. Hann veit, að þótt verkahringur hans nái skammt, svo skammt, að hann aðeins fær lagt örfáa smásteina í hina iniklu mannlífsbygg- ingu, þá þorna þó nokkur tár og tendrast nokkur bros við hvern stein, sem lagður er, og mannlifið verður þeim mun fullkomnara, fegra og betra. Hann veit, að þótt hann ekki sjálfur njóti þess, er hann byggir, þá munu börn hans og niðjar um ókomnar aldir njóta þess, njóta þess betur en nokkurra aura í handraðanum. Hann veit, að almenn- ingsheill veldur miklu meiri heill fyrir hinn einstaka en einstaklingsheill fær valdið almenningsheill. Það er þessi andi, sem hrindir þjóðunum áfram til menningar og siðferðislegs þroska. Það er þessi andi, sem birtist í þeirri ættjarðarást, sem alt leggur i sölurnar fyrir þjóð sína. Það er þessi andi, sem gert hefir þjóðhetjurnar frægar, og gefið hefir þeim krafta til að leggja jafnvel lífið í sölurnar fyrir hugsjónir sínar. í stuttu máli, það er andi Krists. Og nema þessi andi gagntaki þegnana, kemst eng- in þjóð til vegs og gengis, eða á hátt menningarstig. * # * Hvcrnig er nú ástandið í þessum efnum hér á landi? Gerir þessi andi nokkuð vart við sig á meðal vor? Því
Beinir tenglar