Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Andvari

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Andvari

						140______________________________EIRÍKUR GUÐMUNDSSON__________________________ANDVARI
ur kappklæddur í hinsta sinn frá hinum forna þingstað árið 1798. Þar með
er hafin saga um niðurlægingartímabil staðarins; saga sem byggist á prests-
skap nokkurra mis-embættislegra guðsmanna í Þingvallasveit: þeirra Páls
Þorlákssonar, Einars Pálssonar, Einars Einarsen Sæmundssonar og Björns
Pálssonar. Fáar skáldsögur eru jafn „staðbundnar" og saga Björns, enda
höfundur öðrum kunnugri um söguslóðirnar og nýtir þá þekkingu út í
hörgul til að skapa heim sem er svo þéttriðinn örnefnum og heitum að
hvergi sér í gegn. Tungumálið speglar náttúru og erfiðan framgang mann-
lífsins vandkvæðalaust og hleypir ekki að neinum nútímalegum efasemdum
um merkingu.
Á köflum er framvindan slík í þessari sögu að manni finnst ekki að hér
sé um hefðbundna skáldsögu að ræða, heldur einhvers konar innarsveitar-
króníku frá fyrri hluta nítjándu aldar þar sem greint er frá daglegu amstri
fólks svo langt sem heimildir um hvert ár hrökkva og lítt hirt um eldskírn
einstakra söguhetja, en þær eru allmargar í þessari bók. Þar sem bréfabæk-
ur og annálar þegja tekur höfundurinn við með sitt lítt takmarkaða skálda-
leyfi; í þessari bók er sagt frá mörgu sem enginn er til frásagnar um og
rækilega á það bent að sumir hlutir eru ekki til í heimildum. Miðja sögunn-
ar er ekki önnur en Landið sjálft: Stekkjargjá, Langistígur, Vallnavegur,
Skógarkot, Hraunið, Vatnið, að ógleymdu tíðarfarinu: „Þegar lauf voru enn
gulli slegin og hraunrjúpan uggði enn ekki að sér um fatnaðinn, þá
kom hann, stórstígur norðan, ofan frá Balljökli og Djöflasandi, glennti sig
yfir Flosaskarð og kvaddi upp lið sitt á Kaldadal. Þegar síðasta gröfin var
tekin í Þingvallagarði það haust lá harður breðinn orðið yfir öllu landinu"
(50).
Höfundur Hraunfólksins reynir af öllum mætti að afmá nútímaleg ein-
kenni af textanum, hvort sem litið er til málbeitingar eða forms. í heimilda-
skrá eru nefndar dómabækur, manntöl og bréfasöfn sem greinilega hafa sín
áhrif á málsnið textans: snið sem raunar er ekki nýtt af nálinni þegar horft
er til eldri heimildaskáldsagna Björns. Stíllinn er tiiþrifamikill - líkt og höf-
undur vilji árétta að upphafið tungumál hæfi upphöfnum stað - og vitnar
um stöðu skrásetjarans sem annars vegar vinnur úr þeim heimildum sem
tiltækar eru en gerir persónum hins vegar upp kenndir og hugsanir; kennd-
ir sem eru uppistaðan í örlagasögu afkomenda séra Páls Þorlákssonar og
að lokum ástarsögu barnabarns hans Árna Björnssonar og Salvarar Krist-
jánsdóttur, þar sem andstæða syndar eða breyskleika og réttlætis leysist
upp.
Þingvallasveit þessarar sögu er fallinn heimur, dauðans pláss eða feigðar-
innar auðn: „Þar er allt öndvert við þá fögru Guðs skipun", segir á einum
stað í textanum (24). Náttúran er harðbýl og örlög fólksins í samræmi við
það. Landinu virðist betur fallið að fóstra mikla sögu en mannfólk af holdi
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144
Blašsķša 145
Blašsķša 145
Blašsķša 146
Blašsķša 146
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV