34 F A L K T N N ©."U;.. ©."!!,.¦ 0'"Hi. O"!»¦-0-"tii''0"'ln-' 0-"ttKO-"!(i''0'Mitf 0-*,IU.'0--,U^O-''ili''0"lU1''-''];i^O-,|lí..'0-'ni^O'',rií.-©.''i|.,.©-'lti1.-0-'nii1'0-'iliJi'0-"/íi,'0-''^0'"t».-0-*(!..¦ ©¦"'t-'O I o I i 1 o r_ _ | o f Póstgöngur á íslandi. ©-%.-0-,%.-0,%.-0'"lli,-0',%.'0-',Ht.'0'"lli.O"'lli-'0.'H|KO'"«i-' ©,%,.,.%,.© * -itl,1-0^l|1.'0J1fil-0."li«.0^li,,'0-"l(^0^'Hu'0^'lii.-0-"I|l.-0^'ll»-© Ole Finsen póstmeistari. Síðan fastri skipun var komið á pcstsamgöngur Islendinga eru ekki liðin full 60 ár. Tilskipun um póstmal, scm í rauninni var hin fyrsta tilraun til þess að koma á rcglulcgum póstsam- göngum innanlands, cr gefin út 26. febr. 1872. Og siðan hcfir margt breyst. búa. Vegna fólksfæðarinnar get- ur ekki verið um daglegar póst- samgöngur að ræða hjer á landi, cins og í flcstum mcnningarlönd- um, að undanskildum kaupslöð- unum. Það þótti mikil framför þegar póslmálum var skipað svo, að fastákvcðnar voru 15 reglu- legar fcrðir á ári á öllum aðal- og aukapóstleiðum, og cftir því, sem strandfcrðirnar jukust bötn- uðu enn samgöngurnar við alla kaupstaði og kauptún og þær svcitir, scm næst hggja. Sam- göngur á sjó eru nú þolanlegar við flcsta verslunarstaði á land- inu, en suðurlandið hefir ckki getað notið þcssara samgangna vegna hafnlcysis. Hinsvegar komst vcganet þessa landsbluta fyr í sæmilegt borf cn annara, og því bófust póstvagnafcrðir fyrst um suðurland, svo að þangað voru vikulegar póstferðir að sum- arlagi og síðan bílpóstferðir á sumrum og nú síðustu árin á Póstlest i snjó. Póstrekstur í strjálbýlasta landi Evrópu á, eins og gefur að skilja við marga örðuglcika að lilllllli Sigurður Briem póstmálastjóri. vetrum líka. Og á þessu vori hef- ir sú nýjung gerst, að fjölda margir bæir austan f jalls fá dag- legar póstsamgöngur við Reykja- vík, með þvi að póststjórnin hefir samið við stóru mjólkurbú- in austan fjalls um að flytja póst frá Reykjavik austur á búin, og þaðan aftur með bílunum, sem sækja mjólkina á bæina. Og verður þelta bæði sumar og vet- ur, þegar vegir eru færir. Hinar miklu breytingar sem orðið bafa á atvinnulífi síðustu 20 ár bafa skiljanlega haft mikil ábrif á póstmálin. Póstleiðum befir verið f jölgað á þessu tíma- Lili og flutningurinn aukist mcir en dæmi eru til í nokkru landi öðru. Lengd póstleiða á bvcrn íbúa cr nálægt þvi þritugföld á við það, scm hún cr j nágranna- löndunum. Á 20 ára timabil- inu 190626 hefir tala póstsend- inga meira en 3M>-faldast, en fjárhæð póstávísana um 20-fald- ast. Tala póstsendinga var 673. 695 árið 1906, en á síðasta ári var hún 3,028,900 og fjárupp- hæðir sendar í pósti námu 3V& miljón krónum 1906 en síðasta Árið 1906 voru póststöðvar samtals 246 í landinu, en 1926 voru þær orðnar 437. Fram til 1919 var aðeins ein póststofa á landinu en eftir að Island hafði fengið sjálfstæði sitt viðurkent, var skipun póstmála breytt Póstlest fer yfir á. ár 21% miljón. Þrátt fyrirhinn gífurlegakostn- að, sem er samfara póstflutning- um hjer á landi, hefir póstrekst- urinn sjaldnast verið þungur baggi á ríkissjóði, enda hefir jafnan verið gætt hins ítrasta sparnaður i rckstrinum. Hefir tekjuafgangur orðið í flestum ár- um, ncma á síðari stríðsárunum og fyrst cftir stríðið, þcgar kostn- aðurinn við póstflutninga varð scm allra mestur. Síðustu sex ár- in befir jafnan verið tekjuaf- gangur, t. d. rúm 100 þúsund kr. árið 1925 og 130.000 kr. á síð- asta ári. Frímcrkjasalan, scm er aðaltekjugrein póstmálanna hcf- ir vaxið úr 80.778 kr. árið 1906 upp í 514.052 kr. árið 1929. Er hún að jafnaði bcsti mælikvarð- inn á vöxt póslflutninga. Aðal- gjaldaliðirnir, laun' póstmanna og flutningskóslnaður voru 26. 000 og 43.000 kr. árið 1906 en 239.000 og 190.000 kr. á síðasta ári. þannig, að skipaður var j^firmað- ur allra póstmála, aðal-póst- meistari, í stað póstmcistarans í Reykjavík, en póststofur settar upp á Seyðisfirði, Isafirði og Akureyri auk póststofunnar í Reykjavik. Eru því póstmeistar- arar f jórir og svo aðal-póstmeist- ari. - Á sama tima hefir póst- mönnum f jölgað úr 334 í 615, c.i af þeim hafa aðeins fæstir póst- störfin að aðalstarfi. Aðeins t .cir yfirmenn póst mála hefir verið hjcr á landi sið- an föst skipun var .;erð á landi hjcr. Varð fyrstur póstmcistari Ole Finscn og pósthúsið þá.i hús- inu við Pósthússtræti 11 þar sem nú cr Hótel Borg. Eftir hans dag, árið 1897, varð póstmeistari Sig- urður Briem, núÝcrandi póst- málastjóri. Pósthúsið flutttist i hina núverandi landsímaslöð er hann tók við og var þar til ársins 1915, er nýja póstliúsið var full- gert. Póstvagnurnir, sem bilarnir hafa útrýmt.