F Á L K I N N 73 Sjóvátrygg- ingafjelag r Islands. Axel V. Tulinius, forstjóri. Með vaxandi sjálfstæðismeð- vitund skapast kjarkur og þor til þess að kanna nýjar leiðir, ryðja á braut hindrunum og hverju þvi, sem stendur i vegi fyrir efnalegum og andlegum framförum þjóðarinnar. Það er á þeim tímum sem brautryðjend- ur vinna verk sitt í þágu alþjóð- ar. Á árunum eftir heimsstyrj- öldina var margt að vanbúnaði hjer á landi. Þörfin fyrir inn- lend fyrirtæki i stað hinna út- lendu er þá ráku ýmiskonar við- skifti hjer, óx að sama skapi og augu manna opnuðust fyrir því, hve viðskiftin við hin erlendu fyrirtæki voru að mörgu leyti ó- heppilegri og dýrari en viðskifti við samskonar fyrirtæki innlend gátu verið. Þjóð, sem jafnmikið og við ís- lendingar á uppeldi sitt sjósókn að þakka, hlýtur að vera það ljóst að fyr en útgerð vor er vel trygð fyrir slysum, óhöppum og öðru tjóni, getur hún ekld talist trygg til uppeldis heilli þjóð. Og fyr en fryggingarnar eru komar í hend- ur alislenskufjelagi, getum við ekki talist efnalega sjálfstæð þjóð og ekki þannig, að okkur sje.fyr- ir pólitísku sjálfstæði voru trú- andi. Það hefir líka orðið reyndin hjer, að minna hefir þótt mark- vert, sem gert hefir verið til þess að auka hringrás verðmæta inn- anlands og takmarka f járstraum til útlanda, en það spor, sem stig- ið var, þegar Sjóvátryggingafje- lagið var stofnað. Hafði innlent tryggingarf jelag ekki verið stofn- að áður sem einkaf yrirtæki, því að Brunabótafjelagið vár stofn- að af ríkinu og styrkt af þvi og trygt. Meira nauðsynjafyrirtæki gafst tæplega, enda hefir stofn- unar þess>ætíð verið minst sem eins hinna stærstu spora, sem ís- lenskt framtak hefir stigið. Þar sem hjer var um að ræða algert einkafyrirtæki, hafði það, svo sem gefur að sldlja í för með sjer aukna trú á möguleikum ís- lenskra fyrirtækja, ekki síst þeg- ar mönnum varð það ljóst, að hagur f jelagsins blómgaðist með hverju starfsári þess. Sjóvátryggingarfjelag íslands var stofnað árið 1918 með því markmiði að takast á hendur tryggingar á skipum og farmi.. Stofnfje þess var 1,% miljón kr. i 250 hlutum með 20 % innborgun. Fyrstu stjórn fjelagsins skipuðu Ludvig Kaaber bankastjóri, for- maður, og meðstjórnendur Sveinn Björnsson sendiherra, Halldór Þorsteinsson skipstjóri, Hallgrímur Kristinsson forstjóri og Jes Zimsen kaupmaður. Framkvæmdastjóri fjelagsins var Axel Tulinius ráðinn frá stof nun þess, og hef ir hann gegnt því starfi alla tíð siðan. Eins og getið var í uppháfi, er fjelaginu fyrst og fremst ætlað að annast sjóvátryggingar, en ár- ið 1925 var bætt við deild til að annast brunatryggingar. Annast fjelagið nú allskonar tryggingar í þessum greinum, bæði beinar og óbeinar, þannig að það trygg- ir hjer. á landi og lætur endur- tryggja erlendis, einnig endur- tryggir það fyrir erlend vátrygg- ingafjelög. Mesta þýðingu 'hef ir f jelagið haf t að því leyti, að fyrir atbeina þess hafa iðgjöld sjó- og brunatrygg- inga lækka að allmiklum mun. Áður en fjelagið hóf starf sitt, voru kjörin slæm og iðgjöldip há. Stafaði, þetta að nokkru leyfi af erfiðleikum og verðhækkun un stríðsáranna 'óg að nokkru léyti af því, að vátryggingafje- lögin voru útlend. Á fjórum fyrstu starfsárum fjelagsins má telja, að iðgjöldin hafi komist i viðunandi horf. Þetta var, eins og gefur að skilja ýmsum erfið- leikum bundið, en starf fjelags- ins var svo vel af hendi leyst, að það bar sig vel f járhagslega, þrátt fyrir þessa lækkun á iðgjalda- tekjum. Á fyrstu starfsárum fje- lagsins urðu iðgjaldatekjurnar einnig afarbreytilegar, sökum iðgjaldalækkunar og verðbreýt- inga i landinu. Þrátt fyrir þetta haf a þær f arið vaxandi ár f rá ári, og kemur þetta einna greinileg- ast fram, ef athugaðar eru tekj- ur f jelagsins af iðgjöldum síð- ustu f jögur árin. Þau ár hefir ið- gjaldataxti verið kominn í fast horf og htlar breytingar átt sjer stað um verðgildi og verðlag. Yf- irht sýnir þessar tekjur á ári. Sjóvátryggingar . Brunatryggingar . 1926 380.000 140.000(iy2ár .1927 405.000 ) 110.000 1928 480.000 146.000 1929 585.000 198.000 Eins og skýrsla þessi ber með sjer, hefir rekstur f jelagsins auk- ist stórum, ekki síst síðustu ár- in, og er alt útlit fyrir, að hann muni enn hídda áfram að aukast að sama skapi. Fjelagið hefir aðalsetur sitt i Beykjavík. Stjórnar. aðálskrif^- Stpfu þess þess hjer Brynjólfur Stef ánsson vátryggingaf ræðing- ur, eini maður íslenskur, sem hefir háskólaþróf i þessum fræð- um. En stjórn hlutafjelagsins skipa nú þessir menn:HalIgrímur Tulinius stórkaUpmaður, Jes Zimsen kaupmaður, Lárus Fjeld- sted hr.málaflutningsmaður, Að- alsteinn Kristinsson framkvstj. Halldór Þorsteinsson útgerðar- maður og Axel Tulinius. «*s3S>