Rauðir pennar

						þessar mundir voru hernaðarsinnar þegar farnir að bera

til hans óslökkvandi hatur og hann var jafnan undir lög-

reglueftirliti. Stjórnmálamaður var hann ekki, það sýndi

bezt hlutdeild hans í ráðstjórnarlýðveldinu. Þegar hann

stóð andspænis ákveðnum pólitískum verkefnum, voru

þau honum alltaf ofvaxin og tóku af honum ráðin.

Hann var bráðlyndur og skorti þá þolinmæði, sem

nauðsynleg er til að gera sér grein fyrir þróuninni. Hann

var óþolinmóður eins og barn gagnvart öllu, sem tók tíma,

hann vildi að allt skeði strax.

Að þessu leyti var hann þjóðskipulaginu hættulaus;

hann var enginn íhugull undirróðursmaður, sem vann

kerfisbundið að eyðileggingu þess. En hann var óvenju

mikilsverður maður, hámenntaður hæfileikamaður og —

byltingarsinnaður, og á þann hátt hættulegri íhaldinu en

þó hann hefði verið framúrskarandi stjórnmálamaður.

— Hann var ískyggilega hættulegur íhaldinu, því hann

var lif andi vottur þess, að hin sanna menning g e t u r

ekki einungis gert uppreisn gegn því, heldur h 1 ý t u r

að gera það. Á þennan hátt urðu árekstrar hans við íhald-

ið og á þennan hátt sýndi hann manngildi sitt. Það var

ekki sem fulltrúi ráðstjórnarlýðveldisins, heldur sem

fangi íhaldsins, að hann sýndi hve fágætur maður hann

var.

Ég fékk mörg bréf frá honum frá Ansbach og Nicder-

schönenfeld, þar sem hann afplánaði þátttöku sína i ráð-

stjórnarlýðveldinu Múnchen; einnig fékk ég við og við bréf

frá samföngum hans. Á bréfum hans mátti sjá, hve mikill

kraftur bjó í honum; ekkert æðruorð, bara björt trú á

framtíðina og áhyggjur út af öðrum. Og bréf samfanga

hans sýndu, að hann var sálin i hópi þeirra og talaði í

þá kjark og bardagahug.

Meðferðin á pólitískum föngum i Þýzkalandi var í þá

daga önnur en nú. Ihaldið hafði þá ekki grafið sig svo

langt til baka í baráttunni við þróun mannkynsins, að

það hefði komizt niður á stig dýrsins.    Hinir pólitísku

30