Rauðir pennar

						Þetta verður þó ekki gert til neinnar hlítar hér að þessu

sinni. En nokkur atriði vildi ég nefna. sem æskulýðnum

er lífsnauðsyn að átta sig á, áður en það er orðið um

seinan — orðið fullt tjón að — átta sig á einmitt núna

— því að nú lifir íslenzk alþýðuæska örlagastund.

Fyrst af öllu vildi ég benda á þessa mikilsverðu stað-

reynd: Æskan í skipulögðu starfi er sérstakur menning-

arkraftur. Dæmi þess er t. d. saga islenzkra ungmenna-

félaga.                                                                       ,

Þá er íslenzkir atvinnuvegir tóku stakkaskiptum með

tilkomu nýrra og betri framleiðslutækja um og eftir síð-

ustu aldamót, kom árangurinn brátt i ljós i hinu almenna

menningarlifi þjóðarinnar. Til varð nýr fögnuður og

framtak, aukin trú á möguleika islenzks lands og íslenzkr-

ar lundar. Hugsjónirnar urðu djarfari, ætlanirnar stærri,

athöfnin öruggari.

Og þá er það einmitt islenzkur æskulýður, sem einna

bezt finnur veðrabrigðin, hver skyldi heldur næmari á

nýja von og nýtt útsýni en hann? Hver finnur meir til

þarfar á nýjum möguleikum, hækkandi hag til þroska og

þrifa? Æskulýðurinn fann hitann i sjálfum sér. Jafn-

skjótt varð félagsþörfin augljós. í skipulögðum samtök-

um vildi æskan vinna að vexti sjálfrar sín og viðgangi

þjóðar sinnar. Ungmennafélagshreyfingin fór eldi um

landið og hefir ekki yfirgefið landnám sitt síðan — og

starfsárin eru nú orðin þrjátíu. ,

Ekki verður bent í skjótri svipan íil fullnustu á öll

þau áhrif, sem rekja má til þessarar eldheitu og verk-

fúsu æskulýðshreyfingar. Enn er óskrifuð saga hennar.

En þegar það verður gert af menntun, þekkingu og við-

sýni — og það verk mun þegar hafið — mun koma bet-

ur fram en áður hefir verið ljóst öllum þorra manna,

hve mikinn og frjóvan þátt sú æskulýðsstarfsemi hefir

haft á hina almennu menningarþróun síðustu ára á ls-

landi.                                                               i

Það verður saga um æskulýð, sem gerði kröfur til sjálfs

161