sín um vöxt og viðleitni og kröfur til þjóðfélagsins um starfsskilyrði. Það verður saga um æskulýð, sem hóf upp merkið á eigin ábyrgð, hvattur og knúinn hinni almennu þenslu þjóðfélagsins, sem jafnframt verður i reyndinni viður- kenning á kröfum æskulýðsins um vöxt og viðgang, um fegurra líf og frjórra. Það verður saga um islenzka alþýðuæsku, samtök henn- ar, vilja og getu, æsku, sem hækkaði sjálfsþroskakröf- urnar og gekk til starfa, um leið og þjóðfélagið kallaði á kraftana og veitti þeim svigrúm til verka. Og hvenær hefir alþýðuæskan látið á sér standa, er hún hefir orðið slíks vör? En þá um leið: hvað gerir æskulýðurinn, er hann verð- ur slíks ekki var? Fyrst og fremst þetta: gerir sér grein þess, hvort hann hafi selt af hendi kröfuhörku sína gagn- vart sjálfum sér, þvi að sá, sem ekki gerir kröfur til sjálfs sín um vöxt og markvíst sjálfsuppeldi, stendur illa að vígi að krefjast þroskaskilyrða af öðrum. En þvi hærra þroskamark sem sett er, og þvi einlæg- ari, sem viljinn er að ná því marki, þvi stærri kröfur gerir æskulýðurinn til síns samfélags, því markvissari og ósveigjanlegri kröfur. 1 öðru Iagi gerir æskulýðurinn sér grein fyrir þeim ytri kjörum, sem hann á við að búa, spyr um ástæður þess, að kjör hans versna, að framtíðarvonir hans fá engan byr undir væng annan en óróann í eigin brjósti, vaxtarverkinn og lítils megnugar árnaðaróskir lítils- megnugra foreldra. Þetta tvennt gerir alþýðuæskan, þegar vorsól hinna ungu daga skín, án þess að samfélagið gleðjist yfir komu hins nýja liðs og bjóði því fagnandi til vistar og verks. Og rannsókn hins fyrra atriðis hlýtur ávallt að leiða til enn ítarlegri árvekni í eigin sök annars er al- þýðuæskan ekki heilbrigð æska né lífvænleg, og hver er þá heilbrigður og lífvænlegur í landinu? 162