um sterkan nýgróður að ræða. Á þessum andstæðuríku tímum hefir þjóðin jafnvel eignazt skáld í tölu þeirra beztu, sem hún hefir nokkru sinni alið. I rauninni merk- ir árið 1935 fullkomin tímamót i íslenzkri bókmennta- sögu, með verkum eins og Sjálfstæðu fólki" eftir Hall- dór Kiljan Laxness, Rauðu hættunni" eftir Þórberg Þórðarson, Samt mun ég vaka" eftir Jóhannes úr Kötlum, Dauðanum á 3. hæð" eftir Halldór Stefáns- son og Rauðum pennum". í Rauðum pennum" koma fram sameinaðir i einni fylkingu flestir þeir róttæku menn, sem ákveðnastir heyja menningarbaráttu íslend- inga, gefa henni nýjan kraft og nýja stefnu. Þeir koma fram i nánum tengslum við alþýðuhreyfinguna, sækja til hennar kraft sinn, en koma jafnframt djúpt að frá rótum íslenzks veruleika og íslenzkrar sögu. Samhliða því, sem þeir berjast með alþýðunni fyrir lífsréttind- um hennar, eru þeir arftakar hins bezta í islenzkri menningu og íslenzkri frelsisbaráttu. 1 sama fylkingararm og þessir rithöfundar, til bar- áttu fyrir réttindum og frelsi þjóðarinnar, skipar sér nú glæsilegur hópur uppvaxandi menntamanna við Há- skólann. Félag róttækra stúdenta" vex með hverju ári, og hefir þegar lagt mikið fram til menningarbaráttu íslendinga. Við hinn vaxandi kraft samfylkingarinnar og við ógn- un heimsviðburðanna, bætast í lið vinstri menningar- aflanna nokkrir nýir borgaralegir menntamenn, sem heilbrigði eiga og áhuga. T. d. hefir Ragnar E. Kvar- an gerzt djarfur málsvari lýðréttinda spönsku þjóðar- innar. Með tilliti til þeirrar hættu, sem vofir yfir frelsi og menningu Islands, eru samt þeir kraftar allt of fá- liðaðir, sem sameinazt hafa til verndar þessum helg- ustu verðmætum þjóðarinnar. Kæruleysi menntamanna- stéttarinnar, alls meginhluta hennar, getur orðið þjóð- inni örlagaþungt. Það er brennandi dagskrármél, að allir, sem unna íslenzkri menningu, myndi félagsskap 239