324 ÓLAFUR LÁRUSSON: [vaka] þúsundir ára. Landbrot Þverár og Markarfljóts eru eng- ar nýjungar. Síðan ísöldinni létti af, hafa vötn þessi bylt sér til ýmsra hliða, um dalinn milli Eyjafjalla og Fljótshlíðar. Sléttlendið þar milli fjalla er allt saman framburður þeirra. Enn sjást, í Innhlíðinni, gamlir og grónir bakkar eftir Þverá, uppi undir fjalli, miklu ofar en áin rennur nú. Einhverntíma hafa aurarnir náð upp að þeim. Náttúran á Jíka læknishendur. Þær vinna hljóðlegar en eyðingin og þvi er þeim minni gaumur gefinn. Mörg- um hefir orðið skrafdrjúgt um það, hver spjöll náttúru- öflin hafi gjört á landinu. Hitt hafa fáir minnzt á, hvað hin græðandi öfl hafa bætt landið, síðan á landnámstíð, og hverju þau hafa áorkað um það, að bæta úr spjöll- um eyðingarinnar, og hefir þó hvort tveggja þetta átt sér stað. Hraun gróa til muna á skemmri tíma en 1000 árum, og gróðri hraunanna hér á landi hefir því ekki farið lítið fram siðan á landnámstíð. Mér er minnisstæð „heiði", sem eg gekk eitt sinn um, austanfjalls. Þar var grávíðirinn og lyngið í ríki sínu, ein síbreiða, og sá hvergi í aur eða stein. Langt barð var í heiðinni, sýni- lega gamall rofbakki. Nú var hann allur gróinn og sá hvergi í sárið Kunnugur maður sagði mér, að þarna hefði verið öi'foka meJur fyrir rúmum 20 árum. Frjómögn gróðursins höfðu orðið eyðingunni yfirstei'kari. Læknis- hendur náttú.runnar höfðu verið þarna að verki, án hjálpar mannanna, þvi eigi hafði landið verið friðað. Hver sem litur á náttúruna með opnum aiigum getur séð ótal merki þessa lækningastarfs. Gróðurinn er sífellt að reyna að nema á ný löndin, sem eyðingin hefir hrakið hann úr. Jafnvel eyðingin sjálf vinnur stundum fyrir gróðurinn, þó ólíklegt sýnist. Askan úr eldfjöllunum er stundum áburður fyrir graslendið, sein hún fellur á. Árnar gjöra meira en að brjóta landið. Þær bera fram aur og möl, sem með tíð og tíma verður að gróðarlendi. Skriðuhlaupin gjöra meira en að eyða gróðrinum úr
Beinir tenglar