Vaka

						[vaka]                     ÚR  BYGGÐARSÖGU   ÍSLANDS.                           329

hafði snemma verið fluttur, þangað sem hann stendur

nú. Það kom í ljós, að ástæðan til þess, að bærinn var

fluttur, var sú, að aðfenni mikið var á vetrum, þar sem

gamli bærinn stóð. Um það hefir landnámsmanninum,

sem reisti þarna bæ að sumarlagi, verið ókunnugt*).

Þó ekki hafi verið nema um stuttan flutning að ræða,

getur hann hafa valdið nafnbreytingu á bænum, og því

fremur er bærinn var fluttur lengri leið. Ófeigur grettir

bjó á Ófeigsstöðum hjá Steinsholti**). ófeigsstaðir voru

rétt utan við túnið í Steinsholti. Landnámsbærinn hefir

verið fluttur þangað sem aðalbærinn, Steinsholt, siðan

hefir staðið. Seinna hefir hjáleiga verið byggð á gamla

bæjarstæðinu og heitið Ófeigsstaðir***). Stundum hefir

byggðin lagzt niður fyrir fullt og allt vegna annmarka

þessara. Svo mun hafa verið um sumar fjallabyggðirnar,

er Landnáma getur um. Menn hafa reist þar bú að sum-

arlagi, ókunnugir, en vetrarríkið hrakið þá í burtu, og

jarðirnar aldrei byggzt aftur. Bersi goðlauss nam Langa-

vatnsdal og bjó þar á Torfhvalastöðum. Seinna fékk

hann Þórdísar, dóttur Þórhadds úr Hítárdal, og tók með

henni Hólmslönd og bjó þar síðan****). Eftir það geta

fornritin ekki um byggð í Langavatnsdal. Gunnlaugs

saga segir frá seli þar efra frá Borg á Mýrumt), og á 12.

öld átti Staðarhraunskirkja afrétt í dalnumft)- Virðist

þetta sýna, að dalurinn hafi lagzt í eyði, er Bersi flutti

þaðan, enda sjást þar engar byggðarmenjar, nema rústir

eftir eitt kot, sem byggt var í dalnum um 1800. Vetrar-

ríkið hefir hrakið mennina í burtu. Þó hafa þjóðsagnir

gengið um það, að heil kirkjusókn hafi verið í dalnum

og lagzt í eyði í plágunni miklu, og eru nefnd nöfn bæj-

•)   Arb.  fornl.fél.   1908,  34—37.

••)   Landn. V.   — 11.

*••)   Árb. fornl.fél. 1905, 31.

•••*)   Landn.  IL   — 4.

t)   Gunnlaugs  saga,  k.  5.

tt)   DIpl. Isl. L, 67.