Vaka

						340                                   ÓLAFUR  LÍRUSSON:                              [vaka]

ann. Síðan lét Þorleiknr gjöra bæ á Kambsnesi, „at

landamæri þeirra Hrúts ok Höskulds"*). Þegar Hrútur

flutti að Hrútsstöðum, het'ir bær hans á Kambsnesi farið

í eyði, og Höskuldar haldið því landi. Nú var gjörður

þar bær af nýju, Kambsnes það, er síðan hefir verið,

og byggður úr Höskuldsstaðalandi. Nú á tímum eru lönd

tveggja jarða á milli Kambsness og Höskuldsstaða, Saura

og Sauðhúsa. Þær jarðir hafa hvorugar verið byggðar,

er þetta gjörðist. Þær eru yngri. Saura er fyrst getið í

í máldaga kirkjunnar í Sælingsdalstungu 1327**), en

Sauðhúsa í brcfi 1410***).

Hvenær bæirnir næstu fyrir innan Höskuldsstaði,

Hornstaðir og Leiðólfsstaðir, hafi byggzt, verður ekki

ráðið af sögunum. Laxdæla segir að visu, að Þorleikur

hafi sett Kotkel niður á Leiðólfsstaði****), en öll sögn-

in um Kotkel er svo skáldsögukennd, að ekki er vert að

byggja mikið á henni. Af þessu sést þó, að Leiðólfsstaðir

eru byggðir áður en Laxdæla var rituð, Hornstaðir eru

nefndir í Sturlnngu. En þó að báðar þessar jarðir hefðu

verið byggðar á dögum Höskulds, þá hal'a þeir frændur

fjórir, Höskuldur, syiiir hans og Hrútur, búið á Jajidi,

sem á síðari öldum hcfir skiftzt á milli 15 jarða, alls

242 hundruðum að fornu mati. Er það 60 hundraða á-

býli handa livorum. Var þó ábýli Dala-Kolls stærra, og

Höskulds, áður cn hann skifti landinu. Það gefur að

skilja, að svo miklar lendur báru mikil bíi, og að bænd-

urnir á þeim voru stærri bændur en hinir, er sátu á

jörðunum seinna, eftir að þeim hal'ði verið skift.

Það má auðvitað segja, að nota verði þessar frásagnir

Laxdælu með allri varúð, og hæpið sé, hvort mikið mark

megi á þeim taka. En mcr virðist, að þær hafi það ein-

•)   Laxd., k. 25 sbr. k. 20.

••)   Dipl. Isl. II.,  383.

•••)   Dipl. Isl. III., 011.

"*•)   Laxd.  k. 30.