Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit išnašarmanna

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit išnašarmanna

						TÍMARIT   IÐNAÐARMANNA
staklega hagstæð geta slík mót verið, ef sá, sem
teiknar hugsar um það i byrjun, að slík mót skuli
notuð.
c) Sérmót eru til í mörgum gerðum og oft háð einka-
leyfum. Einkenni slíkra móta er i flestnm tilfell-
um mikill stofnkostnaðnr, ofl svo mikill, að hann
er einstaklingum ofvaxinn. Slik mót eru þvi oft
ei"n framleiðandans, stórra byggingafyrirtækja
eíSa fyrirtækja, sem gera að atvinnu að leigja út
s'ík mót til annarra. Ekki verður gerð tilraun til
i'ð lýsa mörgum þessara móta, en aðeins nokkur
nefnd lauslega.
£ KRIDMÓT
eru einna þekktust hér á landi, þó þau hafi ekki
verið lengi í notkun. Annarsstaðar hafa þessi mót
verið notuð lengi og var þeim þá lyft með þvi, að
menn stóðu við sérstaka klifurstengur og drógu þann-
ig mótin upp. Með tilkomu oliudælu til þess að lyfta
mótunum  hefir  notkun þeirra  aukist og batnað.
Slik mót eru notuð í stórum stil við háa geyma
og annað slikt, en þar sem mörg milliloft og inn-
réttingar eru, má segja, að þau séu umdeild.
STÁLMÓT
eru einnig mikið notuð ýmist eingöngu úr stáli eða
þá stálgrindur, sem mótaflekar eru lagðir á.
Flest þessara móta miðast við fljóta uppsetningu,
auðveld til niðurrifs og forðast vírbindingu í gegn-
um steypuna.
ÍSLENZK   MÓT,
sem Agnar Breiðfjörð hefir sótt um einkaleyfi á,
eru að ýmsu leyti athyglisverð.
Agnar Breiðfjörð gerir ráð fyrir uopistöðum úr
járni með sérstökum hornstykkjum og öðrum nauð-
synlegum búnaði.
Að mínu áliti er þó fyrirkomulag hans á tengi-
stykkjum i stað vírbindinga aðalatriðið, þar sem þessi
tengistykki eru þannig útbiiin að nota má venjulegan
mótavið án neglingar. Kem ég að þessu siðar.
MÓTABINDINGAR.
Allir trésmiðir þekkja vírbindingu eins og hún er
venjulega framkvæmd hjá okkur, þ. e, að binda saman
uppistöðurnar með mótavír, setja klossa á milli og
snúa upp á vírana og strekkja þá þannig.
Þessi vírbinding hefir þann kost, að hún er hand-
'hæg og krefst engra sérstakra áhalda, en ókostirnir
eru lika margir. Virbindingin er seinleg og tréklossar
þurfa að hreinsast burt jafnóðum og steypt er.
Lekahætta er nokkur með vírunum sérstaklega, ef
ekki er múrhúðað. Ryðtaumar koma fram, ef vírarnir
ná út í yfirborð steypu, eftir að þeir eru höggnir af.
Síðustu árin hafa verið hér í notkun, sérstaklega
i sambandi við flekamót, sérstakir teinar (snaptie),
sem eru þannig gerðir, að á þeim eru skífur, sem
ákveða veggþykktina. Ennfremur eru þeir slegnir flat-
ir nokkuð inni í steypunni og er ætlast til, að þeir
séu brotnir þar, eftir að mótin eru tekin niður. Teinar
þessir hafa likað vel, en eru nokkuð dýrir.
„Formclamps" hafa verið notuð nokkuð og eru oft
mjög handhæg. Er þá notað venjulegt steypustyrkt-
arjárn, en á enda þess utan við okana er settur hólk-
tir með stoppskrúfu. Ef um veggi er að ræða, ma
nota steypuklossa með gati til þess að ákveða vegg-
þykktina. Eru þá járnteinarnir dregnir út um leið
og mótin eru rifin og fyllt i götin.
Þar sem binda þarf saman mót t. d. í þrýstivatns-
pipum eru notaðir holtar, sem settir eru saman nokkuð
inn í steypunni með múffum og endarnir síðan skrúf-
aðir af og fyllt í holurnar.
í einkaleyfisumsókn Agnars Breiðfjörðs eru tengi-
stykkin úr flatjárni, sem eru þannig útbúin, að á þeim
eru hök (stönsuð), sem afmarka veggþykktina, halda
steypuborðunum föstum og binda saman járnuppi-
stöðurnar. I>egar rifið er utan af, er snúið upp á enda
þessara flötu tengijárna, og eru þá borð og uppistöður
lausar. Þá er ætlast til, að tengijárnin verði brotin'
inni í steypunni með einföldu átaki.
Hvort þessi aðferð á framtið fyrir sér er undir þvi
komið að takast megi að framleiða tengistykkin þann-
ig, að þau verki eins og ætlast er til og svo ef til vill
aðalatriðið, að framleiðslan geti orðið nógu ódýr.
Hingað til hef ég að mestu rætt um tvöföld mót.
Undirsláttur er ekki siður þess verður, að honum
sé veitt athygli. Aðalókostur venjulegu aðferðarinnar
er mikil negling og kostnaður við að rífa.
Víða eru notaðar uppistöður af færanlegri lengd
með skrúfu á enda til finstillingar, og er það mikil
framför.
Ýmsar gerðir eru til af mótum fyrir loft, og þær
beztu eru úr stáli, sem bera milli veggja eða milli
fárra stoða, sem hægt er að leggja borð eða fleka á
án neglingar.
VINNUFRAMKVÆMD.
Nákvæmni í mótauppslætti er miklu meira áríðandi
en menn gera sér almennt ljóst. Því miður er það al-
gengt, að veggir eru ekki lóðréttir og loft halla.
Að þessu er svo mikil brögð, að raunveruleg hæð
frá gólfi til gólfs og þykkt veggja er ekki vitað, fyrr
en múrverki er lokið.
Þetta hefir það í för með sér, að ýmsa hluti innan-
húss er ekki hægt að smíða að fullu, fyrr en 'húsið er
fullgert, hvað múrverki viðkemur. Auk þess hefir ó-
nákvæmni beinan kostnað i för með sér fyrir hús-
eigendur.
Við skuhim gera ráð fyrir að veggur sé 5 cm. úr lóð-
réttri línu. Þetta þýðir aukaátak hjá múrara allt
að 5 cm.
Ef múrunin samsvarar blöndu 1:3, mun láta nærri
að sandur og sement i slikt ákast kosti ekki undir kr.
25.00 á m-. (Sandur 200.00 kr. á teningsmeter af lög-
um og sement allt að kr. 350.00). Er þá eftir að greiða
múraranum fyrir ákastið og handlangara fyrir sína
vinnu.
Af þessu má sjá, að hver cm., sem veggnum hallar
kostar eigandann 8—10 kr. á fermeter.
Ef ónákvæmur uppsláttur orsakar það að múrhúða
þarf fleti, sem annars hefði ekki þurft, verður kostn-
aður jafnvel ennþá meiri.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16