Menntamál

						174                                                                                   MENNTAMÁL

Hver er kjarni góðrar kennaramenntunar? Hvert er meginmark-

mið kennaramenntunar í vaxandi iðnaðarþjóðfélagi? Með hverjum

hætti geta kennararskólarnir samið starfsvenjur sínar að nýjum hag-

nýtum kröfum? Slikar og þvíh'kar eru spurningarnar, sem þjóðir

Vestur-Evrópu hafa leitazt við að svara undanfarið.

Tvær andvirkar þarfir hafa krafizt lausnar, og hefur það sett mark

sitt á umbótaviðleitnina eftir styrjöldina: annars vegar þörfin á æ

fleiri kennurum, vegna hraðvaxandi fjölda nemenda í skólum, hins

vegar þörfin á því að slaka í engu á menntunarkröfum kennarastétt-

arinnar, en auka þar heldur við til jafns við faglega stöðu annarra

stétta.

Samfélagslega skoðað má telja, að kennurum sé skipað í sveit ann-

ars vegar milli lögfræðinga og lækna, sem viðurkenna þá þó ekki sem

félagslega jafningja sína, og hins vegar skrifstofumanna og verkstjóra,

sem hafa náð öruggu sæti í flokki miðstéttar. Embættismenn finna

fyrir hættunni á því, að þeir kaffærist í hinum mikla grúa miðstétt-

armanna. Kennarar leita ekki lausnarinnar með því einu að

krefjast hærri launa, heldur einnig með því að tryggja betri og

æðri menntun og þjónustu, sem heimilar þeim meiri samfélagsleg-

an rétt. — —

Ef þjóðir Evrópu legðu einarða áherzlu á menntun og mann-

kosti kennarastéttarinnar, ættu þær um það er lýkur, að fá nægan

kennarafjöJda af sjálfu sér. En slíkt myndi ekki gerast í einni svip-

an. í öllum löndum Vestur-Evrópu, e. t. v. að Spáni undanskildum,

hafa verið gerðar áætlanir um aukna menntun kennara. Meginkröf-

ur Evrópuþjóða til kennara og undirbúnings þeirra eru þess-

ar: Mjög vönduð menntun kennara, grandvarlegt úrval, sú virð-

ing, sem fylgir ströngu prófi, virkar kennsluæfingar og almennt

menningarlegt andrúmsloft. Og þessar kröfur eru í beinum tengsl-

um við viðleitnina að  tryggja stéttinhi örugga samfélagsstöðu.

Þessi viðhorf birtast greinilega i tvenns konar meginviðleitni:

annars vegar að veita öllum kennurum háskólamenntun, og hins veg-

ar að veita öllum kennurum góða menntun  i  almennum greinum.

Af auðsæjum sögulegum rökum hefur viðleitni til þess að hefja

menntun kennara upp á háskólastig fyrst og fremst beinzt að mennt-

un barnakennara, því að framhaldsskólakennarar njóta hennar þegar.

Þessi stefna hefur einkum komið þannig fram, að vaxandi kenn-

araskólar Evrópu leita nánari tengsla við háskólana og auka fræðslu

í almennum greinum. Á hinn bóginn leitast háskólarnir við að verj-