Menntamál

						232                                                                                    MENNTAMÁL

ið og í prðinu gata. gj og kj hafa sömu hljóðmerkingu og

í orðunum gjöf og kjassa.

Stafurinn w táknar tvívaramælt hljóð, sem kemur fyr-

ir í vestfirzku í orðinu hawdi (hafði). Stundum er það í

sunnlenzkum framburði á hv: hqwar, þó að hqar og hqvar

komi einnig fyrir.

Óraddað m, q, w er táknað með hm, hq, hw, svo sem í

orðunum sahqs, heihmda, hahwd (sax, heimta, haft (vest-

firzka)). Er þetta í samræmi við það, hvernig óraddað

j, 1, n, r hefur verið táknað með hj, hl, hn, hr. Þessi órödd-

uðu hljóð eru einnig notuð inni í orðum, þar sem ástæða

er til.

Stutt sérhljóð er yfirleitt táknað í áherzluatkvæði með

því, að á eftir því fer fleiri en einn samhljóði annar en h:

menn, kossar, kjinnhesdur, hind, ferð. Þó þarf að tvöfalda

samhljóðin p, t, k, d, g, s (lokhljóð og s), næst á eftir stuttu

sérhljóði, ef á eftir þeim fer r, v, j (eða s). Dæmi:

sdubbs, iddra, eggja, vissri, höggva, hrekkja. Er hér farið

sem næst gamalli hefð, sem flestir munu hafa á tilfinning-

unni. Aðalatriðið er að tvöfalda aldrei samhljóða á undan

öðrum samhljóða, nema það sé nauðsynlegt framburðar

vegna. Orðið findu er t. d. borið eins fram og finndu, legðu

eins og leggðu, leqðu eins og leqqðu. Hér þarf því ekki nema

einfaldan samhljóða. Hins vegar er munur á framburði orð-

anna hrekja og hrekkja, og þarf þá að tvöfalda k-ið á eftir

stuttu sérhljóði.

I samsettum orðum getur stafsetningin bent til þess, að

stutt sérhljóð sé þar, sem það er þó langt í framburði.

Þá er nauðsynlegt að skipta orðinu með bandstriki:

Mos-felsheiði, hús-dír, frek-leqa. Hins vegar er ritað

kaupmaður, líklega, af því að hér hefur samsetningin

stytt sérhljóðið í fyrra lið orðsins, auk þess sem áherzlu-

breyting hefur orðið.

Aðblástur er táknaður með því að samhljóð, annað en

r, v, j, s, komi á eftir p, t, k, annars með tvöföldun á p, t,