Skírnir

						Bjarni Thorarensen.

Útvarpserindi flutt á 150 ára afmæli skáldsins, 30. des. '36,

eftir Sigurð Nordal.

I.

Árið 1832 kom út í Kaupmannahöfn ritlingur á

dönsku: Island fra den intellektuelle Side betragtet. Höf-

undurinn var nýbakaður íslenzkur kandídat í guðfræði,

Tómas Sæmundsson. Kverið f jallar að mestu um mennta-

mál, bæði alþýðufræðslu og lærða skólann, en nokkuð er

þar líka drepið á bókakost þjóðarinnar og bókmenntir.

Höfundur nefnir þrjú skáld, sem þá voru öll látin fyrir

nokkurum árum, þá Jón Johnsonius, Jón Þorláksson og

Benedikt Gröndal. Hann álítur, að þeir hafi talsvert bætt

skáldskaparsmekk með Islendingum, en dæmi þeirra hafi

samt ekki orðið menntamönnum vorum sú hvatning til

þess að efla þjóðlegar bókmenntir, sem æskilegt hefði

verið. Síðan heldur hann áfram á þessa leið: „Island hef-

ur aldrei áður átt skáld, sem jafnazt hefur að andagift á

við jústitsráð Thorarensen. Því hörmulegra er til þess að

vita, að hann virðist ekki sinna köllun sinni í þjónustu

menntagyðjanna, þó að hann hafi óvenju góða aðstöðu til

þess, eftir því sem tíðkast á Islandi. Skilur hann það ekki,

að skáld eins og Moliére, Milton og Klopstock, Holberg og

Ewald hafa gert meira fyrir föðurland sitt og heiminn

en Napóleon og hans líkar, meira fyrir trú og siðgæði .en

þúsundir klerka ? Að nota ekki og ef la aðra eins hæf ileika,

er blátt áfram að forsmá hina dýrðlegustu af öllum guðs

gjöfum, það er synd á móti skáldskaparins heilaga anda".

á Bhii-cYi'^