Skírnir

						Skírnir]                            Goðorð forn og ný.                                     81

vg átti hann, sem kunnugt er, í mörgu að snúast á næstu

árum. Fyrst að hefna Odds bróður síns og því næst að

endurheimta fyrir hönd Steinvarar á Keldum, tengda-

móður sinnar, eignir og goðorð Þórðar kakala í Eyja-

firði.53 Hefir þar á meðal verið Laufæsingagoðorð. Er fer-

ill þess auðrakinn frá Guðmundi dýra til Þórðar kakala.5*

Tíu árum eftir að Oddaverjar höfðu gefið konungi

goðorð sín, reið Gissur jarl af alþingi með f jölmenni aust-

ur um ár og hélt fund með Rangæingum að Þingskálum.

í.Var Björn Sæmundarson fyrir þeim og Loftur Hálfdán-

arson. Sóru Rangæingar þá Gissuri jarli og Hákoni kon-

nngi eiða að upphafi".r,r> Kemur hér fram að nýju og í

síðasta sinni tvískiptingin á mannaforræði Oddaverja. Má

3-uðsýnt vera, að Loftur hefir svarið sem handhafi Hvíta-

nesgoðorðs, en Björn fyrir hið forna goðorð Hofverja, er

att hafði Haraldur bróðir hans. Sextán árum síðar finn-

um vér Þorvarð Þórarinsson til heimilis í Odda. Hafði

nann þá „sýslu fyrir sunnan heiðar".56

Niðurstaða rannsóknarinnar á „fimmtardómsgoð-

0rðum" Njáluhöfundar hefir nú orðið sú, sem vænta mátti.

Ull eru þau hlutar fornra goðorða. Ljóst verður það um

eið, á hvaða rökum Njáluhöfundur fyrst og fremst muni

nata byggt kenningu sína um „fimmtardómsgoðorðin".

•L'itum bara á goðorðaskipun Rangárþings. Frá 1222 til

1263 eiga Oddaverjar og Haukdælir goðorð þar að jöfnu.

-L'Ogum samkvæmt áttu að sitja á miðpalli lögréttu fyrir

goðorð þessi 4 menn, sem nefndu svo 4 dómendur í fimmt-

^rdom. Þar sem handhafar goðorðanna voru einnig 4 má

ætla, að í reyndinni hafi Oddaverjar og Haukdælir skip-

•ao hvorir um sig 2 sæti á miðpalli lögréttunnar fyrir

^¦angárþing, og þá Skarðverja- og Hvítanesgoðarnir not-

10 jafnréttis við þá, sem fóru með ódeildu goðorðin. Vit-

anæga hefir þó annan þeirra orðið að láta sér nægja rétt

orráðsgoða við dómnefnur og hefir það verið Hvítanes-

Soðmn. Þess vegna treystir Njáluhöfundur sér til, að gera

^oðorðshluta þann, sem Freysgyðlingar og síðar Filippus

a Hvoli hafði átt, að gömlu „fimmtardómsgoðorði".

G